Generated by All in One SEO v5.0.0.1, this is an llms.txt file, used by LLMs to index the site. # Navkurd Malpereka tenê bi zimanê KURDÎ ## Sitemaps - [XML Sitemap](https://navkurd.com/sitemap.xml): Contains all public & indexable URLs for this website. ## Beiträge - [Çima 3000 sal berê ji îro bêtir ziman hebûn?](https://navkurd.com/cima-3000-sal-bere-ji-iro-betir-ziman-hebun/) - Li gor lêkolîner û biyologên ji Zanîngeha Neteweyî ya Avusturalya avakirina dibistanan û çêkirina rêyan di kêmbûn û wendabûna zimanan de rolek sereke lêyîstin e. Li gorî dîtinên wan, her ku herêmek ji bo veguhastinê çêtir pêş bikeve û têkiliya deverên bajarî û gundewarî nêzîktir be, îhtîmala ku zimanên sereke serdest bibin zêdetir dibe. Encama - [Bahçeli ile Apo Barıştı](https://navkurd.com/bahceli-ile-apo-baristi/) - Bu iki şahsiyet görünürde 40 yıldır birbirleriyle savaşıyorlar. Adına savaştıkları insanlardan binlercesi öldü. Bahçelinin açıklamasına göre, bu kırk yıllık savaş Türkiye’ye 2.0 Trilyon Dolara mal olmuş. Bu Türk tarafının zararı da, Kürt tarafının zararı ne kadar? Kesinlikle Kürt tarafının zararı, Türk tarafı zararının birkaç katı vardır. Ahmet Davutoğlu Başbakanlığı döneminde, Türk askerleri binlerce Kürt köyünü - [Ben Mahmurlu Bênav Bêwar!](https://navkurd.com/ben-mahmurlu-benav-bewar/) - Son otuz kırk yılda birçok açılım ve çözüm süreci yaşandı ve son buldu hüsranla tümü. İki yıldır yine açılımdan, kardeşlikten bahsediliyor çokça, yeni bir paradigmadan sözediliyor sıkça. Merak ya, ben de eski defterleri karıştırdım biraz ve 2009 yılına ait aşağıya aldığım şu yazı çıktı karşıma: Ben Mahmurlu Bênav Bêwar! Adıma bakıp şaşırmayın lütfen. Evet adım - [Siyaseta şêlû…](https://navkurd.com/siyaseta-selu/) - Her civak bi pêşbazîya fikr û ramanên cûda zindî dimîne û pêş va diçe … Bi rexne û pêşnîyarên cûda dixemile. Bi hebûna reng û dengên cûda dewlemend dibe û dikemile. Jiber ku yekrengî û yekdengî ji bo her civakê nîşaneya ruxandinê ye. Mixabin Kurd di vî warî da jî çalak û jêhatî ne. Bi - [Botanlı Leyla](https://navkurd.com/botanli-leyla/) - Botanlıdır Leyla. Önce kaybeder eşini işkencede. Sonra yıkılır damı başına, doğduğu topraklarda 1996’da, Türk ordusunca. Atar kendini yaban bir ele, adresini bilmediği İstanbul’a. Çocuklarıdır tüm geleceği, yaşam kaygısı... Düşmesin diye kötü yola yedi çocuğu, olmasın kapkaçcı ya da torbacı, karar verir 2006’da dönmeye doğduğu topraklara, yeniden. Hikayesidir Leyla’nın, kayda alınan 2006’da... Botanlı Leyla “Günlerim ay - [Siyaset Aşure Çorbasına Dönüştü](https://navkurd.com/siyaset-asure-corbasina-doenuestue/) - Hani Araplar Kerbela’da kavga etti, Hüseyin adında birilerini öldürdüler ya, ondan beri de Araplar ve Hüseyin seviciler, Aşure çorbası yaparlar. Bu çorbanın içerisinde var olan her şey bulunur. Sulu kıvamlı ve şekerledir. O zaman şeker var mıydı, nereden getirdiler, bilen yoktur. Türkiye’de siyasette aynen bu çorbaya dönüştü. Kim kiminle siyaset yapıyor, ne yapacaklar, bilen yoktur. - [Gulê Çınar-Şahin: Öyle yıkma kendini Amed!](https://navkurd.com/gule-cinar-sahin-oeyle-yikma-kendini-amed/) - „Min navê xwe kola li bircên Diyarbekir Gava ku stêrk Li esmana stûxwar Gava ku ney û bilûr û tembûr û dehol û zirne sar bûn û cobar nedixuşîn di nivînên xwe de seraser Sosin û beybûn û Rihan Ne d`bişkifin di bûtikê de“. Rojên Barnas’ın dizelerinde böyle yankılanır bu duygu… Diyarbekir’in burçlarına kazıdım adımı, - [Daxwaza ji dil…](https://navkurd.com/daxwaza-ji-dil/) - Mirov bi kîjan kurdî ra qala Kurdistanêke azad û serbixwe bike û biaxife… Ew jî bê şik û bi kelecan destê xwe dide ser dilê xwe û dibêje, “di dilê min da jî Kurdistaneke azad û serbixwe cîh digre…” Bêguman mirov bi vê yekê ra kêfxweş û serbilind dibê. Mixabin bi kûrbûna sohbetê ra, mijar - [Serdanek bo Wanê](https://navkurd.com/serdanek-bo-wane/) - Ez berê qet neçûme Wanê. Bila ez rave bikim ku çima ez çûmê Wanê. Şaredariya navçeya Tuşba ya Wanê rojên pirtûk û wêje yên Kurdî li dar xistibû. Tenê weşanxaneyên Kurd ji bo van rojên danasîn û firotanê hatibûn vexwendine. Bi însiyatîfa xwe, serê xwe min bi ''Weşanxaneya Na'' re têkilî danî û daxwaza xwe - [Avrupa Birliği Türkiye’yi almıyor!](https://navkurd.com/avrupa-birligi-tuerkiyeyi-almiyor/) - Türkiye’de; son günlerde sadece NATO tartışılıyor. Halbuki ondan önce AB’den bir heyet Ankara’ya geldi ama unutuldu gitti. En üst siyasi kademeden, en alt kademeye kadar, sorduğumuzda, AB bizi almıyor nesini tartışalım, diyorlar. AB’ye üye olmak isteyen her ülke, AB kurallarına uymak mecburiyetindedir. Özellikle sosyal yaşam alanında, her üye ülke, sorumluluğunu yerine getirmek zorundadır, yoksa üye - [Kurteçîroka Dersên Kurdî û mafên Kurdên Almanya û KOMKAR](https://navkurd.com/kurteciroka-dersen-kurdi-u-mafen-kurden-almanya-u-komkar/) - Du hefte berê, di roja 27ê Hezîranê de kongreya Federasyona Navneteweyî ya Zimanê Kurdî pêkhat û di daxûyaniyê de hat gotin û pesendkirin ku Badînî jî li gel Kurmancî zaraveyek cûda ye. Li ser vê babatê sê roj şunde min tenê pirsek anî zimên: “Tê gotin ku (di kongreyê de) dora 120 pispor û zimanzan - [„Çerçeve Yasa“nın yeni bir „Pişmanlık Yasası“ndan farkı ne?](https://navkurd.com/cerceve-yasanin-yeni-bir-pismanlik-yasasindan-farki-ne/) - „Terörsüz Türkiye“ ile „Barış ve Demokratik Toplum“ olarak birbirine yüz seksen derece ters tanımlamalarla anılan 20 aylık sancılı „süreç“ dönüp dolaştı ve nihayetinde yeni bir yasaya gelip dayandı. Devletin „Çerçeve Yasa“dan anladığı ve içerik olarak sunduğuyla PKK ve DEM Partililerin anladıkları ya da anlatmaya çalıştıkları arasındaki açı da 180 derece farklı ve birbirlerinin tam zıddı - [Palo ya me bi Îtalyanî bûye Palau…](https://navkurd.com/palo-ya-me-bi-italyani-buye-palau/) - Ev çend roj in, em li Grava Sardinê ne. Sardine grava herî mezin û herî xweş ya Îtalayayê ye. 1500 sal berî bûyîna Îsa hatîye avakirin û navê xwe jî ji gulek digre. Bi dirêjayîya peravên xwe yên ku qasî 2000 km ne û bi çîyayên xwe yên bilindên ku mirov tê da bimeşe bi - [Badînî jî zarava ye?](https://navkurd.com/badini-ji-zarava-ye/) - Li ser kongreya Federasyona Navneteweyî ya Zimanê Kurdî de ku di roja 27ê Hezîrana 2026an de li Almanyayê pêkhat, nûçeyek li malpera Navenda Diyasporaya Kurdistanî (https://kurdistanidc.org/) hat belavkirin. Em bixwînîn: „Di çarçoveya karên kongreya Federasyona Navneteweyî ya Zimanê Kurdî de ku îro Şemî, 27ê Hezîrana 2026an li Almanyayê hat lidarxistin, amareke dilxweşker a perwerdeyî ji - [Meşa Kîso](https://navkurd.com/mesa-kiso/) - Meşa Kîso, navê pirtûka Selehadin Bulut e. Çîroka Medya Kitabevîyê ye. Medya Kitabevi ya ku îro li Stenbolê wek mala hemû kurdan tê naskirin û tê bikaranîn… Ev nav ji alî kî û kê va hatibe lêkirin, bi rastî navekî xweş û di cîh da ye. Kîso ya jî Kûsî… Mêrdîni Kîso, Serrhedî jî Kûsî - [Avestayê romana Burhan Sonmez ‘Neynika Sor’ çap kir](https://navkurd.com/avestaye-romana-burhan-sonmez-neynika-sor-cap-kir/) - Romana nû ya Burhan Sonmez a bi navê "Neynika Sor" ji Weşanên Avestayê derket. Ev romana duyem a Serokê PENa Navneteweyî Burhan Sonmez e ku bi zimanê Kurdî nivîsiye. Weşanên Avestayê pirtûka nû da nasandin û li ser naveroka wê agahî dan Tora Medyayî ya Rûdawê. "Neynika Sor" romaneke li ser bîranîn, mirin û bendewariyê ye. Ew qala wê kêliyê dike ku mirov di navbera xewn û hişyariyê, rastî û xeyalê, jiyan û mirinê de dimîne. Pirtûk wekî keştiyekê di nav mijê de, xwîneran dibe nav deryayên tarî yên bîrê û wan digerîne. Di danasîna pirtûkê de ev hevokên balkêş cih digirin: “Gelo ev neynik bi efsûn e, min pirsî, ma neynikên din di hundirê wê de veşartî ne? Her neynik xwedî sêhrek e, wê got. Ji ber vê yekê divê her kes neynikek xwe hebe, neynikek ku her tim bi xwe re bigerîne.” Burhan Sonmez piştî ku 5 romanên xwe bi zimanê Tirkî nivîsandin, vegeriya ser zimanê dayîka xwe û dest bi nivîsandina bi Kurdî kir. "Neynika Sor" romana duyem e ku wî bi Kurdî nivîsiye. Romanên Sonmez heta niha ji bo zêdetirî 50 zimanî hatine wergerandin. Burhan Sonmez kî ye? Burhan Sonmez li navçeya Haymanayê ya Enqereyê ji dayîk bûye. Ew niha Serokê PENa Navneteweyî ye û endamê Akademiya Zanîngeha Cambridgeyê ye. Wî heta niha gelek xelatên girîng wergirtine ku di nav wan de Xelata Hemingwayê, Xelata Vaclav Havelê, Xelata Wêjeyê ya EBRDyê, Xelata Wêjeyê ya Sedat Simaviyê û Xelata Romanê ya Orhan Kemal jî hene. Sonmez ji Fakulteya Hiqûqê ya Zanîngeha Stenbolê mezûn bûye. Dema ku wekî parêzerekî mafên mirovan dixebitî, di êrişeke polîsan de bi giranî birîndar bû. Ji ber sedemên siyasî çû Brîtanyayê û li navenda dermankirina qurbaniyên şkenceyê ya li Londonê (Freedom from Torture) demeke dirêj hat dermankirin. Wî çend salan li sirgûnê jiyana xwe domand. Nivîskarê Kurd di jûriyên gelek çalakiyan de cih girtiye. Xelata Inge Feltrinelliyê, Festîvala Fîlman a Navneteweyî ya Cenevreyê û Xelata Navneteweyî ya Hrant Dinkê hinek ji wan in. Wî her wiha ji bo rojnameyên wekî La Repubblica, Der Spiegel û The Guardianê nivîsandiye. - [Kin û Kurt!](https://navkurd.com/kin-u-kurt/) - Roja Şemîyê li Stenbolê konferansek hatibû lidarxistin. „Veguherîna Demokratîk a Komarê di Sedsala Duyemîn da". Di konferansê da Tirk û Kurd diaxifin. Ji axaftvanan yek jî Ahmet Tirk bû. Min konferans ne şopand û li axaftinên beşdarvanan jî guhdarî nekir. Jiber ku me ji sedsala yekemîn a Komara Tirk ti xêrek nedît, ji ya duyemîn - [Romana Berfa Sor](https://navkurd.com/romana-berfa-sor/) - Di nav xelkê de dihatin gotin; sala ”Berfa Sor” sala ku berfa sor bariya. Waye niha jî romana ”berfa Sor” hatiye nivîsîn. ”Berfa Sor” navê romana nivîskarê kurd Mehmet Dicle ye. Min berê du pirtûkên wî yên kurteçîrokan xwendibû. Yek navê wê ”Asus”e û ya din jê navî ”Nara” ye. Belê, nivîskarê romana ”Berfa Sor” - [Diyaspora Kurd di sala 2026an de](https://navkurd.com/diyaspora-kurd-di-sala-2026an-de/) - Di roja 13ê Hezîranê li Bonnê Konferansa „Diyaspora Kurd – Hêza Transneteweyî û Perspektîfa Pêşerojê“ hat lidarxistin. Konferans ji aliyê „Diakurd – Konfederasyona Kurdên Diyaspora“ ve hat pêkanîn û organizasyon û karên pratîk jî ji aliyê Civaka Kurd li Elmanya hat meşandin û li gor bernameya ku hatîbû danîn jî bi rêkûpêk û serkevtî derbaz - [Ez çawa ji “Pençeyê Şêr” filitîm? – V / Dermanê min ê herî baş û bi bandor…](https://navkurd.com/dermane-min-e-her-bas-u-bi-bandor/) - Roja 5ê Sibatê ji servîsa lênêrîna giran derbasî servisa asan bûm. Di odeya ku tê da bi cîh bibim, mirovekî Alman jî dima. Navê wî Andreas û di salê min da bû. Gor gotina wî, ew mehekî berê di rovîyê xwe da amelîyat bûye, amelîyateke vekirî, singê wî alî rastê ji pêsîra wî heta serê - [Sömürge Kürdistan](https://navkurd.com/soemuerge-kuerdistan/) - Birinci Dünya savaşında, 30 Ekim 1918 tarihinde Osmanlı koşulsuz teslim oldu. Müttefik güçler, Anadolu hariç, bütün Osmanlı topraklarını işgal etmişlerdi. Anadolu da Misakı Milli adıyla kalan bölgeyi yönetmek üzere, İngiliz General Harington’a teslim ettiler. Müttefik Güçler Osmanlı topraklarında 23 devlet kurdular, bunlardan biri de Culuklar Cumhuriyetidir. Kurulan devletlerden hiçbirinin temsilcileri, barış görüşmelerine katılıp öneride bulunmadılar. - [Antolojiya Helbestên Rûsî](https://navkurd.com/antolojiya-helbesten-rusi/) - Antolojî, pirtûkên ku bi hilbijartina perçeyên helbest an pexşanê têne berhevkirin in. Her çend bi gelemperî ji berhemên heman celebê pêk tên jî, antolojî dikarin berhemên bijartî ji cureyên cûda, yên ku di demên taybetî de hatine hilberandin jî di nav xwe de bigirin. Antolojî dikarin ji perçeyên ku ji edebiyata neteweyeke taybetî an ji - [Zanîngeha Bîlgî rêz li keda 55 salan a Kurdolog Mihemed Bayrak girt](https://navkurd.com/zaningeha-bilgi-rez-li-keda-55-salan-a-kurdolog-mihemed-bayrak-girt/) - Kurdolog Mihemed Bayrak 55 salan lêkolîn li ser dîrok, çand, edebiyat û zimanê Kurdî kiriye. 40 pirtûk nivîsîn û ji ber van xebatên xwe du caran hate zindanîkirin, êşkenceyên giran dît û wekî qederekî Kurdan penaberê Ewropayê bû. Yek ji zanîngehên herî diyar ê Tirkiyeyê, Zanîngeha Bîlgî ya Stenbolê, bo vî kesayetê mezin ê Kurd, - [Nivîskarê Kurd Burhan Sonmez Xelata Hemingway wergirt](https://navkurd.com/niviskare-kurd-burhan-sonmez-xelata-hemingway-wergirt/) - Nivîskarê Kurd û Serokê PENa Navneteweyî Burhan Sonmez li Îtalyayê "Xelata Hemingwayê" wergirt. Juriya Xelata Hemingwayê ya Îtalyayê ragihand ku Burhan Sonmez wekî "Şahidê Dema Me" hêjayî xelatê hatiye dîtin. Sonmez dê 27ê Hezîranê biçe bajarê Lignano Sabbiadoroyê yê Îtalyayê. Ew dê di merasîma xelatdayînê de li ser "Wateya Şahidbûna Dema Me" gotarekê pêşkêş bike. Sonmez diyar kir ku wî ev xelat li ser navê kesên ku ji bo azadî û aştiyê têkoşiyane, hatine girtin û jiyana xwe ji dest daye wergirtiye. Her wiha wî xelata xwe bi taybetî diyarî "Dayikên Şemiyê" kir. Sonmez dîyar kir ku ev xelat ji bo wî şanazî û serkeftineke pir mezin e. “Ez pir kêfxweş im ku di demeke gelekî dijwar a ji bo Kurdan de, ev xelat dan nivîskarekî Kurd. Ez dixwazim ev xelat ji bo ciwanên me yên nivîskar bibe hêz, mînak û rêyek. Em êdî dikarin bi zimanê xwe bibin perçeyek ji edebiyata cîhanê. Heta niha nivîskarên gelekî mezin ev xelat wergirtine. Ez kêfxweş im ku wekî Kurdekî bûme yek ji wan." Nivîskarê Kurd bal kişand ser girîngiya nivîsandina bi zimanê dayîkê û wiha axivî: "Bi vê xelatê ji min re dibêjin, 'Eger tu dikarî vê xelatê wergirî, divê tu hîn zêdetir bixebitî û karên ku te kirine baş in lê divê tu êdî ji bo karên mezintir bixebitî û xwe amade - [Ez çawa ji “Pençeyê Şêr” filitîm? – IV](https://navkurd.com/ez-cawa-ji-penceye-ser-filitim-iv/) - Rojên li Servîsa Lênêrîna Giran… Piştî amelîyatê, ez di kîjan saetê da radizam û kîngê hişyar dibûm, ya jî ji êvar da heta destê sibê çiqas radiketim û çiqas hişyar dimam, nizanim, jiber ku jûr a ez tê da şevereş, saeta ku li dîwarê kêleka derî daliqandi min nikarîbû lê mêze bikira. Jiber ku saet - [Nijadperestiya li dijî Kurdan û rûyê din ê dîrokê](https://navkurd.com/nijadperestiya-li-diji-kurdan-u-ruye-din-e-diroke/) - Dema ku gotinên karsazê Tirk Rahmî Koç ên li ser jinên Kurd vê dawiyê bûn sedema nîqaşên giştî, di nihêrîna pêşîn de wisa xuya dikir ku ev tenê gotinek e. Lê belê tundiya bertekan tiştekî kûrtir nîşan da. Nîqaşên giştî yên bi vî rengî kêm caran li ser gotineke tenê ne. Berovajî vê, ew qatên bîrê, pêşdaraziyên mîrasmayî û hiyerarşiyên civakî derdixin holê ku dîroka wan ji kesê ku wan tîne zimên gelekî kevntir e. Tiştê ku di van kêliyan de derdikeve holê ne tenê nêrîneke kesane ye. Ew berdewamiya wan vegotinan e ku bi nifşan têkiliyên di navbera Kurdan û civakên derdora wan de şekil girtine. Li Rojhilata Navîn pêgeha Kurdan Zêdetirî sedsalekê ye Kurd di xeyalên siyasî yên Rojhilata Navîn de xwedî pêgeheke taybet in. Ew li herêmê neteweya herî mezin a bêdewlet in. Ew ne tenê rastî êrişên leşkerî, koçberiya bi darê zorê, çewisandina siyasî û cudakariya çandî hatine. Di heman demê de ji aliyê kesên din ve tim û daîm hatine pênasekirin. Ziman, dîrok û nasnameya wan gelek caran bi rêya vegotinên cuda hatine şîrovekirin. Di van vegotinan de Kurdbûn ne wekî hebûneke rewa lê wekî dûrketina ji projeyên neteweyî yên serdest hat nîşandan. Ji ber vê yekê, serpêhatiya Kurdan ne tenê çîrokeke siyasî ye. Di heman demê de çîroka pêşdarazî, nîjadperestî, desthilat, bîr û paşeroja ramanan e. Avabûna netewe-dewletan û nasnameya Kurdî Piştî rûxîna Împaratoriya Osmaniyan, avabûna netewe-dewletên nûjen, Pirsgirêka Kurdan veguherand yek ji pirsgirêkên sereke yên çaresernebûyî yên sedsala 20an li Rojhilata Navîn. Tevgerên neteweyî yên Tirk, Ereb û Farisan xwestin vegotinên yekîtî, serwerî û berdewamiya dîrokî ava bikin. Lê hebûna nifûseke mezin a Kurdan ev daxwazên wan tevlîhev kirin. Nasnameyên neteweyî kêm caran tenê bi rêya tevlîkirinê tên avakirin. Ew gelek caran xwe bi diyarkirina kesên li derveyî civaka xeyalkirî pênase dikin. Xêza ku "em" û "wan" ji hev vediqetîne dibe ku xwezayî xuya bike lê ew bi piranî berhema xebateke siyasî û çandî ye. Mînaka Kurdan vê pêvajoyê bi rengekî gelekî zelal nîşan dide. Li Tirkiyeyê, nifş di bin xeyaleke fermî de mezin bûn ku Kurd tenê "Tirkên Çiyayî" ne. Ev navek bû ku ne ji bo vegotina rastiyê, ji bo tunekirina wê hatibû amadekirin. Nasnameya Kurdî hat înkarkirin, zimanê Kurdî hat sînordarkirin û dîroka Kurdan ji bîra giştî hat dûrxistin. Rewşên bi vî rengî li cihên din jî derketin holê. Li Îraqê, kampanyayên Erebkirinê hewl dan ku rastiyên demografîk li ser navê yekîtiya neteweyî ji nû ve ava bikin. Li Sûriyeyê, bi sed hezaran Kurd ji mafê welatîbûnê hatin bêparkirin. Bi vê yekê gelê resen ê wê xakê di nav welatê xwe de bû biyanî. Li Îranê, daxwazên Kurdan gelek caran li şûna ku wekî îradeyeke siyasî werin dîtin, wekî gefa li ser yekparçeyiya axê hatin nîşandan. Her çend ev polîtîka di şiklê xwe de ji hev cuda bin jî, hişekî wan ê hevpar hebû: Hebûna Kurdan li şûna ku wekî rastiyeke dîrokî were qebûlkirin, wekî pirsgirêkekê hat dîtin ku divê were birêvebirin. Hişê serdestiyê û pêşdarazî Lê belê, serdestiya siyasî ji tedbîrên îdarî yan jî hêza leşkerî zêdetir tiştan dixwaze. Pêdiviya wê bi rewayiyê jî heye. Pergalên desthilatê yên mayînde girêdayî wan vegotinan in ku vedibêjin çima hinek kom desthilatdar in û hinek jî bindest in. Bi derbasbûna demê re, Kurd gelek caran li şûna mirovên nûjen wekî eşîrî, li şûna maqûl wekî hestyar, li şûna pêşverû wekî paşverû hatin nîşandan. Her wiha wisa hatin nîşandan ku nikarin xwe bi xwe bi rê ve bibin. Li deverên cuda yên herêmê, bi şablonan ew wekî nezan, nebajarî yan jî ji aliyê civakî ve paşvemayî hatin nîşandan. Li hinek cihan, folklor û efsaneyên gelêrî hêj pêşdetir çûn. Wan Kurd wekî mirovên kêm, nepaqij yan jî li gorî civakên derdorê wekî mirovên kêmînsan nîşan dan. Dibe ku îro çîrokên wiha pûç xuya bikin lê wan fonksiyonek siyasî ya girîng bi cih anî. Wan newekhevî veguherand ramaneke asayî û rojane. Zanyarê wêjeyê Edward Said, di analîza xwe ya li ser Rojhilatnasiyê de qala pêvajoyeke bi vî rengî dike. Civakên serdest gelek caran wêneyên komên paşguhkirî ava dikin. Ev wêne ji xelkê ku tê teswîrkirin bêhtir, tirs û xeyalên kesên ku teswîrê dikin derdixin holê. Yê "Din" dibe neynikek ku civakek xwe pê pênase dike. Di vê wateyê de, pêşdaraziya li hemberî Kurdan ti carî tenê li ser Kurdan nebû. Di heman demê de li ser wê yekê bû bê ma netewe-dewletên nû çawa xwe xeyal dikin. "Yê din" ê Kurd bû beşek ji wê neynikê ku çend dewletan nasnameya xwe pê fêm kir. Veguherîna nîjadperestiyê û naskirin Ev ew xal e ku pêşdarazî ber bi nîjadperestiyê ve diçe. Nîjadperestiya hevdem kêm caran xwe bi rêya teoriyên biyolojîk ên serdestiyê nîşan dide. Ew bi piranî di ser çandê re kar dike. Hinek kom ji cewherê xwe ve wekî kêmbajarî, kêmdemokratîk, nezan yan jî ji bo bipêşketinê kêmşiyan tên nîşandan. Cudahî vediguhere kêmasiyê. Ferheng û peyv diguherin lê hiyerarşî wekî xwe dimîne. Civaknas Albert Memmi dît ku pergalên serdestiyê tam hewceyî vî mantiqî ne. Divê nifûsa bindest wekî neqediya an kêm were nîşandan, heke na, rewakirina serdestiyê dê zehmet bibe. Bi heman awayî, fîlozof Achille Mbembe jî parastiye ku pergalên desthilatê yên nûjen gelek caran girêdayî wê yekê ne bê ma serpêhatiyên kê wekî mirovahiyeke temam tên qebûlkirin û yên kê li derveyî xema siyasî û exlaqî dimînin. Gava ku mirov ji vê lenseyê ve lê dinêre, Pirsgirêka Kurdan ti carî tenê li ser ax, ziman yan jî serweriyê nebû. Ew di heman demê de têkoşîneke naskirinê bû. Kê desthilata pênasekirina gelekî heye? Kî biryarê dide bê ma zimanek rewa ye yan na? Kî diyar dike bê ma çandek li navenda dîrokê ye yan li qeraxên wê dimîne? Fonksiyonên civakî yên pêşdaraziyê Derûnnasê civakî yê Amerîkî Gordon Allport yek ji ravekên herî bibandor ên derbarê mayîndebûna van helwestan a di nav nifşan de pêşkêş kir. Wî di pirtûka xwe ya "Xwezaya Pêşdaraziyê" de parast ku pêşdarazî ne tenê encama nezaniyê ye. Ew fonksiyonên civakî yên girîng bi cih tîne. Sînorên sembolîk di navbera koman de çêdike, di jîngehên tevlîhev de zelaliyê dide û bi xwezayîkirina hiyerarşiyên civakî alîkariya aramiya wan dike. Nêrîna Allport alîkariya fêmkirina wê yekê dike ku çima helwestên li dijî Kurdan, heta dema ku şert û mercên siyasî hatin guhertin jî man û berdewam kirin. Pirsgirêk ti carî tenê li ser rastiyan nebû. Li ser nasnameyê bû. Derûnnasekî din ê civakî yê bibandor, Muzafer Sherif, ji perspektîfeke cuda nêzîkî pirsgirêkê bû. Sherif, ku di dawiya Împaratoriya Osmaniyan de ji dayîk bû û piştre bû yek ji damezirînerên derûnnasiya civakî ya nûjen, nîşan da ku dema kom xwe wekî hevrik dibînin, dijminatî çi qasî bi lez dikare derkeve holê. Ezmûna wî ya navdar "Şikevta Rêbiran" nîşan da ku komên ji rêzê jî dema bawer bikin statu, naskirin yan jî çavkanî di xetereyê de ne dikarin pêşdaraziyên xurt bi pêş bixin. Tespîtên Sherif hîn jî bi têkiliyên etnîkî yên li Rojhilata Navîn ve gelekî girêdayî ne. Li vir pirsên desthilat, ewlehî û pabendbûnê gelek caran wekî têkoşînên ku tê de qezenca yekî zerera yê din e hatine diyarkirin. Bêdengî û saxbûna nîjadperestiyê Di çîroka Sherif de îroniyeke balkêş heye. Yek ji zanyarên herî girîng ên cîhanê yên di warê nakokiyên nav koman de, ji nav Tirkiyeyê bixwe derket. Lê bi dehan salan, nîqaşên rexneyî yên li ser etnîsîte, mafên kêmîneyan û rehên civakî yên pêşdaraziyê di jiyana giştî ya Tirkiyeyê de cîhekî nerehet girt. Xebatên Sherif di qada navneteweyî de hatin nasîn, lê nêrînên wî kêm caran bûn beşek ji nîqaşên giştî yên li ser wan mekanîzmayên ku pêşdarazî û nîjadperestiyê hildiberînin. Nifş ji derûnnasiya civakî ya dûrxistinê bêhtir li ser yekîtiya neteweyî fêr bûn. Nîjadperestî ne tenê bi rêya tiştên ku civak fêr dikin dijî. Ew bi rêya tiştên ku hildibijêrin fêr nekin jî dijî. Dema ku nîqaşên li ser kêmîne, cudakarî û bêdadiya dîrokî di perwerdeya giştî de tine bin, pêşdaraziyên mîrasmayî bi piranî bêyî pirskirin didomin. Êdî hewce nake ku pêşdarazî bi propagandaya berdewam bê kirin. Ew xwe di nav bêdengiyê de ji nû ve diafirîne. Tespîta sereke ya Sherif ew bû ku dijminatiya di navbera koman de ne xwezayî ye û ne jî neçarî ye. Ew di bin şert û mercên taybet ên civakî de derdikeve holê. Lê belê, gava ku civak ji vekolîna li ser van şertan têne dûrxistin, pêşdaraziyên kevnar di bin navê kevneşopî, aqilê selîm yan jî bîra neteweyî de sax dimînin. Trajedî ew e ku pêvajoyên wiha kêm caran li derve dimînin. Bi derbasbûna demê re, ew dest pê dikin hişmendiya kesên ku wan dijîn jî şekil dikin. Ev yek ji dîtinên sereke yên Frantz Fanon bû. Fanon di nivîsên xwe yên li ser mêtingehkariyê de encamên derûnî yên serdestiyê vekolabûn. Fanon digot ku desthilat wê demê herî bibandor dibe ku ew kategoriyên ji aliyê hêzdaran ve hatine afirandin, ji aliyê bêhêzan ve werin qebûlkirin û pejirandin. Mirov dest pê dikin ku xwe bi çavên kesên ku wan pênase dikin dibînin. Paulo Freire piştre qala pêvajoyeke wiha kir û diyar kir ku zilmdarî wê demê digihîje forma xwe ya herî kûr dema ku cîhanbîniya zalim bibe beşek ji hişmendiya mezlûm. Dînamîkên navxweyî yên Kurdan û cudahî Ji bo fêmkirina dîroka Kurdan kêm çavdêrî ji vê rasttir in. Civaka Kurd qet homojen nebûye. Zaravayên cuda, herêm, kevneşopiyên olî, pêkhateyên eşîrî û çandên siyasî bi sedsalan jiyana Kurdan şekil kirine. Sunî, Elewî, Şîe, Êzidî, civakên Kakeyî, Xirîstiyan, tevgerên laîk û gelek nasnameyên xwecihî, hemûyan tevkariya xwe li dewlemendî û cihêrengiya civaka Kurdî kiriye. Cihêrengî bi xwe qet pirsgirêk nebû. Pirsgirêk wê demê derket holê ku cihêrengî bû hiyerarşî. - [Ez çawa ji “Pençeyê Şêr” filitîm? – III](https://navkurd.com/ez-cawa-ji-penceye-ser-filitim-iii/) - Amelîyat… Roja 29ê Çile ji bo min rojekî dirêj û destpêkeke nû bû. Ji îsal pê va vê rojê jî êdî rojbûyîna xwe ya duyemîn pîroz dikim. Jixwe roja ji dayîkbûna kurdên li gundan bûne, bi piranî ne rast in. Ya min jî wisa ye. Di nasnameya min da 20ê Tîrmehê, di rastîyê da jî - [Ez çawa ji “Pençeyê Şêr” filitîm? – II](https://navkurd.com/dema-nexwasxaneye-u-chemotherapi/) - Dema Nexwaşxaneyê û Chemotherapî... Roja 10ê Mijdarê, roja Duşemîyê bû. Ez û Fatoş û Sirac, em serê sibê em rabûn li erebeyê sîyar bûn û çûn Katherina Hospîtal a Stuttgartê. Me li wir, li qatê jêrê qeyda min çêkir û ji wir derbasî servîsa ku tê da bi cîh bibim, bûn. Em derketin qatê sisîyan, - [Türkiye’de siyaset yalan ile beslenir](https://navkurd.com/tuerkiyede-siyaset-yalan-ile-beslenir/) - Kim en güzel, püsküllü yalan söylüyorsa, halk ona inanır. O da toplumun üst katlarında kendine bir yer bulur. Yerini de aldı mı, toplumun saygı değer, bireyi olur. Artık herkes ona inanır ve güvenir. Çünkü o ne söylerse doğru söyler, asla yalan söylemez. Fakat görüldüğü gibi, Atatürk’ün Partisinde böyle olmadı, toplum ortadan ikiye bölündü. Düşünün; Mustafa - [Romana Gulê Baxê Îremê Bohtan, Şebçiraxê Şebê Kurdistan, Evîna Westayê Helbesta Kurdî Melayê Cizîrî (*)](https://navkurd.com/romana-gule-baxe-ireme-bohtan-sebciraxe-sebe-kurdistan-evina-westaye-helbesta-kurdi-melaye-ciziri/) - Nivîskara kurd Gulîstan Çoban nivîskarek berhemdar e. Ew ronannivîs û lêkolîner e. Wê derbarê şûrê îslamê Selahaddînê Eyûbî de lêkolînek hêja kiriye û jiyan û têkoşîna wî wek roman nivîsiye. Herweha wê derbarê westayê helbesta kurdî Melayê Cizîrî de jî lêkolîneke berfereh û romaneke hêja nivîsiye. Romanên wê yên bi tirkî û kurdî hene. Hemû - [Li bakurê Kurdistanê rewş û nivîskarî! ](https://navkurd.com/li-bakure-kurdistane-rews-u-niviskari/) - Nivîskarên bi zimanê tirkî dinivîsin, bi navê hinek partîya, rexneyên ne baş û bi zimanê tûj û bê edeb, li nivîskarên bi zimanê kurdî dinivîsin heqaret dîkin. Dibêjin, bila herkes êdî hedê xwe baş bizanibin! Moda nû, gelo herkes êdî hedê xwe dizane! Heta hinek kesên bi zimanê tirkî rexneyên tûj û tehdîtkar dikin û - [Ez çawa ji “Pençeyê Şêr” filitîm? - I](https://navkurd.com/ez-cawa-ji-penceye-ser-filitim-i/) - Pençeşêra ku di mîdeyê min da rû dabû, di roja 28ê Cotmeha 2025an da hat teşhiskirin. Bi berxwedaneke dijwar piştî heft mehan îro tedawîya min qedîya û min “Şêr” tek bir û ji nav pençeyê wî jî filitîm. Bi Kurdî “Pençeşêr”, bi Almanî “Krebs”, bi Îngilîzî jî Canser, nexwaşîyeke xeternak û tirsnak e. Navê wê - [Korksunlar, korkuları Kürt nüfusun artmasındandır!](https://navkurd.com/korksunlar-korkulari-kuert-nuefusun-artmasindandir/) - Kürtlerden, Ermenilerden, Süryanilerden, Rumlardan, kendi ırklarından olmayanlardan hep korktular. Korkmaya da hakları var, ne diyelim, çünkü ırkçılık homojen bir ulus ve kütle gerektirir. İlhamını Kemalistlerden almıştı, son yüzyılın ırkçısı Adolf Hitler, akibeti belli. Korktukları için cesaret aşılamaya çalışırlar, ulusal marşlarına „Korkma“ diye başlarken. Çok uluslu bir devletten, tek uluslu, homojen bir devlet yaratmaya çalıştı Kemalistler - [Kilam û Stranên me](https://navkurd.com/kilam-u-stranen-me/) - “Kilam û Stranên me” nave pirtûka kek, heval û hewrêyê min ê hêja Nazim Tursun e. Ev pirtûk cara pêşîn di sala 1985an de ji aliyê Komela Karkerên Kurdistan li Bremen (Endama KOMKAR) hatîbû çap û belavkirin. Niha jî piştî çilûyek salan carek din ji aliyê Özgürlük Yolu Vakfı İşletme Yayınları hatiye weşandin. Çapa yekemîn - [Atatürk’ün Partisi‘nde deprem oldu!](https://navkurd.com/atatuerkuen-partisinde-deprem-oldu/) - Atatürk’ün 9 Eylül 1923’te kurduğu ve 29 Eylül 1923’te yani 20 gün sonra Cumhuriyeti kuran partisi CHP 21 Mayıs 2024 tarihinde orta şiddette bir derem geçirdi. Can kaybı yok ama çok sayıda gönülden ve kafadan yaralı var. Bir şikâyet üzerine, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi, 36 Hukuk Dairesi, CHP kurultay davası için “Mutlak butlan” kararı verdi. - [Nûbar: Yekemîn Çîrokên Kurmancî yên Modern](https://navkurd.com/nubar-yekemin-ciroken-kurmanci-yen-modern/) - Nûbar navê pirtûka Wezîrê Nadirî ye. Nûbarê ji tîpên kirîlî Mehmed Emîn Hêvîdar kiriye tîpên Latînî/kurdî. Pirtûk di nav weşanên Nûbiharê de di sala 2016an de li Stenbolê derketiye. Pirtûk 213 rûpel e. Tê de orîjînala çapa pirtûkê a yekem, çapa resen a di sala 1935an de hatiye çapkirin jî heye. Di pirtûkê de di - [Şivan, gerek ji xwe bipirse; “Ax Min çikir, min çikir...”](https://navkurd.com/sivan-gerek-ji-xwe-bipirse-ax-min-cikir-min-cikir/) - Di van rojan da di medyayê da li ser Dengbêj Şivan gelek tişt têne gotin. Hinek kes lêdixine “dezek dar” û tişawtînin. Heta bi ixanetê lê curumdar dikin. Hinek cuwamêrên dî ji lê weka tabú dibinin ú toz danaynine ser. Li gor min her du dîtin jî şaş in. Lewma li cem netewa me bi - [Li Wanê sempozyuma zimanê Kurdî hat lidarxistin](https://navkurd.com/li-wane-sempozyuma-zimane-kurdi-hat-lidarxistin/) - Li Wanê sempozyuma zimanê Kurdî hat lidarxistin û beşdaran ji bo zimanê Kurdî daxwaza perwerde û statuyê kir. Şaxa Wanê ya Sendîkaya Kedkarên Perwerde û Zanistê (Egitim Sen) bi helkefta Cejna Zimanê Kurdî sempozyumeke berfireh li dar xist. Ji Hewlêrê, Silêmaniyê, Qamişloyê, Amedê, Wanê û çendîn bajarên din zimannas, akademîsyen û weşanger beşdarî sempozyumê bûn. - [Kovara Vînê dest bi weşanê kir](https://navkurd.com/kovara-vine-dest-bi-wesane-kir/) - Kovara Vînê li cîhana wêje û ramana Kurdî zêde bû. Kovara Vînê di salvegera 94an a derketina kovara Hawarê de dest bi weşana xwe kir. Vîn kovareke 2 mehane ye û bi alfabeya Latînî ya Kurdî weşanê dike. Di kovarê de berhemên bi zaravayên Kirmanckî, Kurmancî û Soranî cih digirin. Komîteya weşanê ya kovarê ji - [‘Melayê Bateyî û Mîrasa Wî’](https://navkurd.com/melaye-bateyi-u-mirasa-wi/) - Enstîtuya Zimanên Zindî ya Zanîngeha Yuzuncu Yilê ya Wanê, di çarçoveya Sempozyuma 7emîn a Kurdiyata Navneteweyî de îsal jiyan û mîrasa wêjevan û helbestvanê navdar ê Kurd Melayê Bateyî da ber xwe. Sempozyuma bi sernivîsa “Melayê Bateyî û Mîrasa Wî” bi beşdariya gelek lêkoleran hat lidarxistin. Di sempozyumê de akademîsyen û lêkolerên Kurd û biyanî - [Rojava ji bo zimanê Kurdî li ser pêyan e](https://navkurd.com/rojava-ji-bo-zimane-kurdi-li-ser-peyan-e/) - 15ê Gulanê Cejna Zimanê Kurdî ye. Li seranserî bajar û bajarokên Rojavayê Kurdistanê, Kurd bi çalakiyên cuda vê rojê pîroz dikin. Welatî ji bo piştgiriya perwerdeya bi zimanê Kurdî daketin kolanan û dixwazin zimanê Kurdî di destûra nû ya Sûriyeyê de bibe zimanekî fermî. Meyofa Mehmûda 70 salî, gava dibihîse ku li derve qerebalixî heye - [Hevseroka SZKyê: Daxwaza me fermîbûna zimanê Kurdî ye](https://navkurd.com/hevseroka-szkye-daxwaza-me-fermibuna-zimane-kurdi-ye/) - Hevseroka Saziya Zimanê Kurdî (SZK) Viyan Hesenê ji Rûdawê re ragihand ku têkoşîna wan a sereke ew e ku zimanê Kurdî li seranserê Sûriyeyê bibe zimanekî fermî. Viyan Hesen di derbarê bi bipêşketinên mezin ên perwerdeya bi zimanê Kurdî yên li Rojavayê Kurdistanê da axifî û wiha got, "Nifşekî xwedî kesayet û jixwebawer mezin bûye." - [Bîranînêd Min, Ahmede Mirazî](https://navkurd.com/biranined-min-ahmede-mirazi/) - Ahmedê Mirazî, nivîskar, helbestvan û dengbêjekî kurd e. Di sala 1899an da li Gundê Tûtekê, di nav malbateke Êzdî da ji dayîk bûye. Tûtek gundek ji gundên girêdayî Dîyadînê ye, ku Dîyadîn jî wê demê wek nahîyekek bi Bazîdê ra girêdayî ye. Bîranînên Ahmedê Mirazî ji dema zarokatîya wî da dest pê dike û berhema - [Almanya’da Danimarkalı ve Sorb olmakla Türkiye ve Suriye’de Kürt olmak?](https://navkurd.com/almanyada-danimarkali-ve-sorb-olmakla-tuerkiye-ve-suriyede-kuert-olmak/) - “Almanya'daki Danimarkalı azınlık ile Sorbların hangi hakları var ve statüleri ne” diye, sordum Yapay Zeka’ya. İlgi alanıma girdiği için onlarca yıldır ilgilenirim bu iki halk ve onların konum ve statüleriyle. Teyit etti, Yapay Zeka bildiklerimi, kalmadı ihtiyaç her hangi bir yoruma: Almanya’da hem Danimarkalı azınlık hem de Sorblar (Sorben/Wenden) “ulusal azınlık” olarak resmen tanınmaktadır. Almanya, - [Heinz Fischer: Kurd heq dikin ku bibin xwedî dewlet](https://navkurd.com/heinz-fischer-kurd-heq-dikin-ku-bibin-xwedi-dewlet/) - 6ê Gulana 2026an li Viyanayê salvegera 50î ya gihîştina pêla ewil a penaberên Kurd a Awisturyayê hat pîrozkirin. Fischer destxweşî li Siyasporaya Kurdan a li Awisturyayê kir ku bi awayekî serkeftî tev li civaka Awisturyayê bûne û bûne cihê şanaziyê. Merasîm ji aliyê nûnertiya Hikûmetê Herêma Kurdistanê ya li Awisturyayê ve hat sazkirin û nêzîkî - [Hassan Arfa ki ye?](https://navkurd.com/hassan-arfa-ki-ye/) - Hassan Arfa di 1895an de li Tiflîsê ji dayik bûye û di 1983an de li Monte Carlo, li qraliyeta Monaco çûye dilovaniya xwe; generalekî Îranî û Balyozê Xanedana Pehlewî bû. Îranîstekî li ser Kurdan jî lêkolîneke Dîrokî û Siyasî kiriye; Hassan Arfa. (London: Oxford University Press, 1966, rupel 178). General Hassan Arfa, ew kesayetekî pêşeng - [Arşîva Kurdî ya Aleksandre Jaba wekî 15 cildan hat çapkirin](https://navkurd.com/arsiva-kurdi-ya-aleksandre-jaba-weki-15-cildan-hat-capkirin/) - Wezareta Çandê ya Tirkiyeyê bi hevkariya Zanîngeha Mêrdîn Artukluyê, arşîv û pirtûkên dîplomatê Rûs Aleksandre Jaba wekî 15 cildan çapkirin. Ev arşîva Aleksandre Jaba beriya 170 salan bi tîpên Erebî û Latînî yên Kurdî hatiye nivîsandin û li Petersburga Rûsyayê dihat parastin. Ji Mem û Zînê heta çîrokên hezar salî Dewleta Tirkiyeyê bi awayekî fermî ev koleksiyona - [Werzişkarê Kurd bû şampiyonê NAGAyê](https://navkurd.com/werziskare-kurd-bu-sampiyone-nagaye/) - Werzişkarê Kurd Firşad Girdkane (Farshad Gardakaneh) bû şampiyonê NAGAyê. Firşad Girdkane ji Rojhilatê Kurdistanê ye û li Belçîkayê dijî. Ew di Turnuvaya Navneteweyî ya NAGAyê ya ku 26ê Nîsana 2026an li Brukselê hat lidarxistin da bû şampiyon û madalyaya zêr û kember standin. Firşad li ser hesabê xwe yê Xê daxuyaniyek da û anî zimên: - [Şeveke Lêvsor…](https://navkurd.com/seveke-levsor/) - Ev çend roj bûn min çîrokên Çidem Baranê dixwend. Serê rojê du çîrok. Çîrokên kin û kurt… Çîdem Baran nivîskareke Kurd a ciwan e. Xwedi zimaneke zelal û pênûseke azad e. Bi kilam û stranên dengbêjan mezin bûye, ku mirov di hîmê nîvîskarîya wê da wê taybetmendîyê bi hêsanî dibîne. Sedem vê yekê ew, xwe - [Futboldan fazlasıdır Amedspor](https://navkurd.com/futboldan-fazlasidir-amedspor/) - İki Mayıs 2026 günü bir başka gündü Kürtler için, parçalanmış ve işgal edilmiş yurtlarında, dağlanmış bedenlerinde, kan damlayan yüreklerinde asırlar boyu. Yarım kalmış şarkının bir dizesiydi oysa, o gün yaşanan ve görünür olan. Spordan anlasın ya da anlamasın, ayağı topa değsin veya değmesin, bir stadyumu içerden görsün ya da görmesin, yaşı yedi veya yetmiş olsun - [Li Amedê deklerasyona ziman](https://navkurd.com/li-amede-deklerasyona-ziman/) - Nûnerên saziyên zimanê Kurdî û Platforma Saziyên Demokratîk ên Bakurê Kurdistanê li Amedê civiyan û deklerasyoneke ziman ragihand. Di deklerasyonê de bangî dewleta Tirkiyeyê kirin ku statuya zimanê Kurdî di Destûra Bingehîn de mîsoger bike. Di heman demê de xwestin ku zimanê Kurdî wekî zimanê fermî û zimanê perwerdeyê bê qebûlkirin. Hevberdevkê Komîsyona Ziman a - [Ortadoğu siyasi haritası yeniden belirleniyor](https://navkurd.com/ortadogu-siyasi-haritasi-yeniden-belirleniyor/) - Birinci dünya savaşında, Ortadoğu siyasi haritası çizildi ama, Ortadoğu’nun kadim toplumlarından bazılarının babadan kalan mülkünü, başkalarına verdiler. Bu hatadan dolayı yüz yıldır, Ortadoğu huzur bulmadı. Çünkü atadan kalan mülk, başkalarına verilmişti. Son hareket; herkes atadan kalan mülkünü alacak ve Ortadoğu da huzura kavuşacak. İran’da 35 milyon Azeri yaşıyor ama, hiçbir insani hakka sahip değil. 13 - [Etîmolojiya zaravayên Kurdî derket](https://navkurd.com/etimolojiya-zaravayen-kurdi-derket/) - Berhemeke nû ya Mihemed Malmîsanij “Ber bi Etîmolojiya Kurdiyê va Kirmancî (Zazakî), Hewramî, Kurmancî, Kurdiya Navîn (Soranî)” derket. Pirtûk ji aliyê Weşanxaneya Wateyê va hatiye çapkirin. Ev xebat bi taybetî li ser kokên peyvên zaravayê Kirmanckî (Zazakî) disekine û wan bi peyvên zaravayên din ên Kurdî ra dide ber hev. Di pirtûkê de qala zaravayên - [Rojnamegeriya "Gerok"](https://navkurd.com/rojnamegeriya-gerok/) - Di dîroka gelan da gelek bûyer, rojên taybetî, destan û serhildan hene ku bi naverokên xwe yên netewî gel li dor xwe civandine. Refên gel di saya wan da bi salan hatîye şitandin. Tu hêzek nikarîye vê şitandinê bide sistkirin. Gel jî li wana bê qeyd û şert xwedî derketî ye. Wana weka ronahîya çavên - [Firat Cewerî pirtûka xwe ya nû îmze kir](https://navkurd.com/firat-ceweri-pirtuka-xwe-ya-nu-imze-kir/) - Nivîskarê Kurd Firat Cewerî, bi boneya nasandin û îmzekirina pirtûka xwe ya nû "Rêwîtiya Min" li Stenbolê bi xwînerên xwe ra civiya. Pirtûka nû ya Firat Cewerî ya ku ji bîranînên wî pêk tê, ji Weşanxaneya Avestayê derketîye. Bernameya yekem a îmzekirinê jî îro li Medya Kitabeviyê ya li Stenbolê, bi beşdariya gelek hezkiriyên edebiyatê - [Hevînd, Pirtûka Şanoyî](https://navkurd.com/hevind-pirtuka-sanoyi/) - Derbarê Celadet Alî Bedirxan de mirov çi bibêje, çiqas pesnê wî bide jî têr nake. Ew hîmdarê alfabeya latînî kurdî ye. Pispor, zanyar, zimanzan û xebatkarê çand, ziman û edebiyata kurdî ye. Xizmetên wî, ekola Hawarê û berhemên wî yên giranbiha li hole ne. Mîr Celadet Alî Bedirxan ne tenê weşangerî kiriye, wî ne tenê - [Rontgêna giştî ya Kurdistanê](https://navkurd.com/rontgena-gisti-ya-kurdistane/) - Min hewl da ku rontgenek giştî ya Kurdistanê bikşînim. Dizanim rontgen, teknik û teknolojiyek kevn e. Alaf û cûreyên teknikî wek CT (tomografiya komputerî) an jî MRT (Magnetic Resonance Imaging - rezonansa magnetîk) hên baş û pêşketî ne. Bona wê jî dibe ku rapor û tahlîla ku min ji rontgenê derxistine, ne sedî sed rast - [Stêrkêk xuricî ji Asûmanên Kurdistanê*](https://navkurd.com/sterkek-xurici-ji-asumanen-kurdistane/) - Ez ne şaş bim, min Mamosta Bozarslan di sala 1963yan da dît. Wê demê ez şagirtê dibîstana navîn bûm. Li Amed’ê otela me hebû. Muş Otelî. Bavê min û apên min şirîkê hev bûn. Muş Otelî wargeha welatparezên Kurdistanê bû. Yek ji wan welatparêzan jî ku bi sekin û axaftina xwe, bi rabûn û rûniştina - [Pirs Kilîta Zanînê ye (1)](https://navkurd.com/pirs-kilita-zanine-ye-1/) - Çi mirovê heye pirsek an ji pirsekê pirtir di serê wî de digere, dixwaze wê pirsê zelal bike û bersiva wê jî bi zelalî werbigire! Lê ew derfeta pirsîn û bersivdanê ne her demê bi destê mirov dikeve! Ez jî weku xemxurekî zimanê kurdî çend pirsên pir giring di serê min de digerin, wek: Gelo - [Taxa Kurdan dîsa tevlihev e!](https://navkurd.com/taxa-kurdan-disa-tevlihev-e/) - Dizanim, gotina „dîsa“ li sernivîsê zêde ye, ber ku taxa Kurdan tim tevlihev bû. Lê bo xatirê çend roj û mehên ku taxê me ne tevlihev bû, min gotina „dîsa“ bi kar anî. Nizanim, ji kû û ji kê dest pê bikim. Ji gazî û hawara Ehmedê Xanî dest pê bikim, nabe, ber ku rêber - [Riza Çolpan jî koça dawî kir…](https://navkurd.com/riza-colpan-ji-koca-dawi-kir/) - Helbestvan û nivîskarê kurd… Evîndar û kedkarê zimanê kurdî… Welatperwer û Kurdperwerê 91 salî çend roj berê xatir ji me xwest û koça xwe ya dawîyê kir. Koça xwe ya dawîyê kir dibêjim, jiber ku ew jî wek gelek kurdên ji çarnikalên Kurdistanê ji xortanîya xwe da kurdekî koçber bû. Jiber ku koçberî jî parçeyek - [Türkler Kürt ve Alevilerle barışıyorlar](https://navkurd.com/tuerkler-kuert-ve-alevilerle-barisiyorlar/) - İnsanın buna inanması için, Türk kimliği taşıması gerekiyor. “Her Türk vatandaşı, Türk’tür Müslümandır” “Hiç kimsenin başka bir şey olma şansı yoktur” söyleyen M. Kemal. Yüz yıldır “Ne mutlu Türküm diyene” “Bir Türk dünyaya bedeldir” sözleriyle; Anadolu’yu Türkleştirmeye ve Müslümanlaştırmaya çalışıyorlar. Bunun için, Türk ve Müslüman olmayanları, devlet yönetiminden uzak tutma, kitlesel katliamlar yapma, hatta soykırım - [Rojnivîskên Sirgûnekî](https://navkurd.com/rojnivisken-sirguneki/) - Zinarê Xamo ji hêla kurdînivîsê ve jîr e. Ji salên 1980yî ta îro, 45 salin ku herdem bi kurdî dinivîse. Min nivîsên wî yên di rojnameya Armancê de , di kovara Berbangê de û herweha di weşanên kurdî ên din de xwendiye. Hêj jî nivîsên wî yên ku di Înternetê de diweşîne, ez dixwînim. Min - [Nêçîrvan Barzanî: Divê tenê Zona Kurdistanê hebe](https://navkurd.com/necirvan-barzani-dive-tene-zona-kurdistane-hebe/) - Alîkarê Serokê Partiya Demokrat a Kurdistanê (PDK) Nêçîrvan Barzanî di bangeşeya hilbijartinê ya partiya xwe de li Silêmaniyê axivî. Barzanî di axaftina xwe da got, "Asmanê Silêmaniyê beşeke xweşik a asmanê Kurdistanê ye. Dema geşta asmanê Silêmaniyê kêm bibe, geşta asmanî li Kurdistanê kêm dibe. Asman û xaka me navekî wê heye, ew jî Kurdistan - [Pêywendiyên Kurd û Tirk – Dîrok û Rabirdû II](https://navkurd.com/peywendiyen-kurd-u-tirk-dirok-u-rabirdu-ii/) - Dr. jur. Celalettin Kartal Ez vê gotarê pêşkêşî „ronakbîrên Kurd“ yên bi Tirkî dinivsîn in dikim. Di beşa pêşî de hate gotin ku têkiliyên Kurd û Tirk pirralî lê ya rast yên bindestî û serdestiyê ne. Lêkoler di vî beşî de zêdetir li ser kêmqisekirina Kurdî, têkiliyên Kurd yên bi Tirk re, lawazî û derûniya - [Îlham Ehmed: Entegrasyona HSDyê dê bibe gaveke girîng](https://navkurd.com/ilham-ehmed-entegrasyona-hsdye-de-bibe-gaveke-giring/) - Hevseroka Daîreya Têkîliyên Derve ya Rêveberiya Xweser Îlham Ehmedê diyar kir ku entegrasyona HSDyê ya bi artêşê ra dê ji bo artêşeke niştimanî ya yekgirtî ku bêyî cudahî hemû Sûriyeyiyan diparêze bibe pêngaveke girîng. Îlham Ehmed li civîna Meclisa Civata Jinan a Zenûbiya ya Kantona Reqayê axivî û rewşa siyasî ya herêmê nirxand. Îlhamê da - [Xaniname, li ser rêça Ehmedê Xanî](https://navkurd.com/xaniname-li-ser-reca-ehmede-xani/) - Pîrozkirina Salvegera 300 Saliya Mem û Zîn û Pirtûka/Kovara Xanîname Di vê meha Cotmehê de salvegera 330 saliya nivîsîna Mem û Zînê li bajarê Wanê hate pîroz kirin. Pîrozkirin bi şêweyek serketî pêk hat. Gelek nivîskar, rewşenbîr, siyasetmedar û kesayetiyên curbecur ên kurd beşdarê Sempozisyuma Ehmedê Xanî bûn. Masmediya kurdan ne bi tevahî lêbelê hinekên - [Rêwîtiya Erziromê](https://navkurd.com/rewitiya-erzirome/) - Ev rêwîtîya ku di vê pirtûkê da derbas dibe, di sala 1829an da ji Moskovayê dest pê kirîye û heta Erziromê kudîya ye. Rêwî Aleksander Sergeyeviç Pûşkîn e. Rê rêyeke dirêj e. Lêbelê dirêjîya rê bila çavê we netirsîne, pirtûk pirtûkeke zirav, lê têr û tijî ye. Pirtûk ji 5 beşan pêk tê û 69 - [Salvegera wefata Seyda Cegerxwîn (1903-1984)](https://navkurd.com/salvegera-wefata-seyda-cegerxwin-1903-1984/) - Helbestvanê mezin ê Kurd Cegerxwîn 41 sal berê koça dawî kir. Kurdên li çaraliyê cîhanê her sal di 22ê Cotmehê de ji bo Cegerxwîn bîranînan li dar dixin. Mezinahiya wî her ku diçe bêtir tê famkirin û pirtûkên wî îro jî di nav ciwanan de, mîna duh, digeriyan û ji bo helbestvan û hunermendan wekî - [Netanyahu: Hemas çekan daneyne em dê dinyayê li serê wan bikin tara bêjingê](https://navkurd.com/netanyahu-hemas-cekan-daneyne-em-de-dinyaye-li-sere-wan-bikin-tara-bejinge/) - Serokwezîrê Îsraîlê hişyarî da û ragihand, heke Tevgera Hemasê bi bêçekbûnê razî nebe, ew dê dojehê bi ser wan da bibarînin. Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu doh ragihand ku li gorî plana 20 xalî ya Serokê Amerîkayê Donald Trump a ku ji aliyê Îsraîl û Hemasê va hatiye pesendkirin, divê Hemas çekan deyne û Xeze bê - [Ocalan ji Nêçîrvan Barzanî daxwaza alîkariyê dike](https://navkurd.com/ocalan-ji-necirvan-barzani-daxwaza-alikariye-dike/) - Rêberê girtî yê Partiya Karkerên Kurdistanê (PKK) Abdullah Ocalan ji Serokê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzanî dixwaze, ku ew ji bo pêvajoya çareseriyê roleke bibandor bilîze. Malpera Monitorê ya Amerîkayê di raporeke xwe da da zanîn, ku Rêberê girtî yê PKKyê Abdullah Ocalan rasterast daxwaza alîkariyê ji Serokê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzanî kiriye. Monitorê diyar kir, - [Hakikati yalana çeviren toplum!](https://navkurd.com/hakikati-yalana-ceviren-toplum/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, ben Kuzey Kürdistan’ın bir bölgesi olan Dersimli bir Kürdüm ve bugün 92 yaşın içindeyim. 1934’ün Sonbaharında doğmuşum. Doğduğum köy Baba Mansur aşiretinin bir köyü. Yani Seyid, genelde Pirlik rolünü icra eden kişilerin mekânı. Bu köyün etrafında yine aynı aşiret bireylerinin oturduğu Lodek, Qurqurık ve Şowag köyü var. Bu aşiretin, yani Mansur’un, sözde duvar yürüttüğü köy - [2026 yılı Kürdistanı’na ilişkin bir kâhinin öngörüleri](https://navkurd.com/2026-yili-kuerdistanina-iliskin-bir-kahinin-oengoerueleri/) - Gerçekleşmedi elli yıldır öngörülerimiz. İşe yaramadı elli yıldır, siyasi belirlemelerimiz, yarına dair ajandalarımız. Yine de iddia eder, tüm partiler doğru yolda olduklarını ve menzile az bir zaman kaldığını. Med-cezirle, gel-gitlerle geçti yaralı ve paramparça olmuş ömrümüz. Bir kâhin, bir falcı, bir astrolog dinledim 8 Ekim günü Rûdaw TV’nin Rojava programında. Tüm öngörülerinin gerçekleştiğini belirtiyordu, Dilbixwîn - [Nêçîrvan Barzanî li Enqerê mêvanê Erdogan bû](https://navkurd.com/necirvan-barzani-li-enqere-mevane-erdogan-bu/) - Serokê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzanî, îro bi serdaneke fermî li Enqereyê bû. Barzanî bi Hakan Fîdan û Recep Tayyîp Erdogan ra civiya. Di civînan da mijarên sereke, ji nû va destpêkirina hinardekirina petrola Herêma Kurdistanê, pêwendiyên dualî û rewşa herêmê bûn. Nêçîrvan Barzanî danê sibê bi Wezîrê Karên Derve yê Tirkiyeyê Hakan Fîdan ra civiya. - [Qubad Talebanî: Welat bi vî rengî nayê birêvebirin](https://navkurd.com/qubad-talebani-welat-bi-vi-rengi-naye-birevebirin/) - Alîkarê Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Qubad Talebanî di panela bi sernavê "Îraq û Herêma Kurdistanê: Qelsiyên Dualî, Paşerojên Hevbeş" de, rewşa Herêma Kurdistanê, pêwendiyên bi Îraqê re û rewşa herêmê nirxandin. Qubad Talebanî rexne li şêwaza birêvebirina niha ya Îraqê girt û diyar kir ku destûra Îraqê bi temamî nayê bicihkirin û got: “Pêşnûmeyasayên li Bexdayê - [Derbarê Selahaddînê Eyûbî de Çend Pirtûkên Kurdî -3-](https://navkurd.com/derbare-selahaddine-eyubi-de-cend-pirtuken-kurdi-3/) - Lı Gor Çavkaniyên Swêdiyan Selaheddînê Kurd Rohat Alakom lêkolînvanekî berhemdar ê kurd e. Gelek pirtûkên wî yên lêkolînî hatine weşandin. Herweha wî ji ber arşîvên masmediya Swêdiyan derbarê Selaheddînê Eyûbî û kurdan de gelek tiştên ku dîrokzan, lêkolînvan, nivîskar, romannivîser û rojnamevanên Swêdî nivîsîne wek pirtûk weşandiye. R. Alakom di derbarê Selaheddînê Eyûbî de ji - [Kürt Demokrasisi…](https://navkurd.com/kuert-demokrasisi/) - Sahi hatırlayan var mı? Bir zamanlar Güney Kürdistan’da parlamento seçimleri yapılmıştı… Seçim sonrası parlamento toplanacak… Yeni bir hükümet kurulacaktı. Hatta Kuzeyli kimi Kürtlerin beklentisi olarak kurulacak hükümet, Güneyli Kürtlerin bile unuttuğu bağımsızlık referandumu sonucunda ortaya çıkan karara dayanarak, gecikmiş olan bağımsızlık kararını ilan edecekti. Seçimlerin üzerinden tamı tamına bir yıl geçti. Bu süre içerisinde ne - [Sorgu Odasında Apo!](https://navkurd.com/sorgu-odasinda-apo/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, yıllardır merak ettiğim bir kitabı nihayet buldum. Yani 1999’da bir oyun senaryosu sonucu, dayılarının Kenya’dan getirip İmralı köşküne koydukları ve orada onu sorguya alan Hasan Atilla Uğur’un “Sorgu Odasında Apo” adlı kitabı ricam üzerine Ahmed’de çok sevdiğim bir Kürd kardeşim bulup bana gönderdi. Ona yürekten teşekkür borçluyum, ismini yazmak istemem. Sevgili Kürd kardeşlerim, - [Ulusal onuru zirveye taşıyan bir lider: Mam Celal](https://navkurd.com/ulusal-onuru-zirveye-tasiyan-bir-lider-mam-celal/) - Mam Celal’i saygıyla yad ediyorum. 2008 martında Mam Celal ile ilgili yazım. O unutulmayacak bir liderdi. *** Herkes konuşuyor. Herkes yorumlar yapıp kendine göre değerlendiriyor. Kürd’ü ile Türk’ ü ile herkes kendi bakış açısına göre irdeliyor. Bilmeden, öğrenmeden, tanıma zahmetine katılmadan yazılıp, çiziliyor. Ölçü yok, etik değerlere, ulusal hassasiyetlere gereken özen gösterilmeden üstelik. Dilin kemiği - [Serdema Bêbext: Vegotina êşekê](https://navkurd.com/serdema-bebext-vegotina-eseke/) - Demek e dixwazim li ser romana Silêman Demir a bi navê Serdema Bêbext çend gotinan binivîsim lê derfeta min çênedibû. Mijara pirtûkê aktuel e û ji dîrokeke pir nêzîk tê ku hîkariyeke mezin ser rewşa Kurdî ya sîyasî û civakî kiriye. Romana Serdema Bêbext di şevek payîzê li Nisêbînê dest pê dike, ku hewa bi bêhna şer, dijwarî, tundî - [Oblomov…](https://navkurd.com/oblomov/) - Ev çend roj e bi Oblomov ra hevaltîyê dikim. Oblomovê ku wek lehengê romana Gonçarov nave xwe daye romanê. Romaneke dirêj e û ji 615 rûpelan pêk tê. Ev cara duyemîn e, ku ez wergera wê ya bi Tirkî dixwînim. Xwezila wergera wê ya bi Kurdî jî heba û tama ku bi Tirkî jê girt, - [Derbarê Selahaddînê Eyûbî de Çend Pirtûkên Kurdî -2 -](https://navkurd.com/derbare-selahaddine-eyubi-de-cend-pirtuken-kurdi-2/) - Pirtûka Cankurd ya bi nave ”Selahdînê Eyûbî – Kurdekî Cîhan Hejan” di nav weşanên ”Helwest”ê de li Stockholm/Swêdê di sala 2000î de derketiye. Pirtûk 68 rûpel e. Pirtûka lêkolînê ya li ser jiyan û têkoşîna Selahdînê Eyûbî ya li dij xaçperestan e. Di pirtûkê de bi sernavê ”Serdarê Rojhilata Navîn” pêşgotineke bi îmzeya weşanên Helwest - [Dema rêvaberiyek hevbeş a Kurd li Rojava ne hatiye?](https://navkurd.com/dema-revaberiyek-hevbes-a-kurd-li-rojava-ne-hatiye/) - Li Suriyê piştî şerek gelek kirêj, Esad çû û Colanî hat. Lê ne kuştin û qetliam bi dawî bûn, ne jî aramiyek pêkhat. Cihadistên hov, xençer û şûrên xwe avatîn alikî, taxim lixwekirin û krawat girêdan, lê kiryar û pratik wek berê man. Li qeraxên Behra Spî li hemberî Nûsayriyan, li Başur li derûdorên Suveyda - [Tarih ile hesaplaşmak - 1](https://navkurd.com/tarih-ile-hesaplasmak-1/) - Klasik yöntem ve bakış açılarıyla günümüz gelişmelerine ve mevcut duruma yanıt vermek oldukça zor. Sonuç, sentez ve analizleri algılanmanın biricik yolu korkularımızın tutsağı olmadan, özgür bir bilinçle çağdaş olanı yakalamaktır. Kürd Tarihi, “acılar ve yenilgiler tarihidir” damgasından azad olmak zorunda. Bu koca halk bunca bedellere , acılara rağmen eğer halen ulusal demokratik haklarından yoksun, barış - [Romaneke Nû - Kurê Dêlegurê](https://navkurd.com/romaneke-nu-kure-delegure/) - Romaneke Kurdên Anadoliyê Ev romana Yusuf Kaynak bi çîroka desteserkirina wargeheke Kurdan li Anatoliyê destpêdike. Beşa destpêkê bi hûrgilî vedibêje ka gund çawa hatiye avakirin û çawa haya îro li ser piya maye. Lehengê romanê, bi bilûra xwe ya şivan a asayî navdar e. Di dawiya serdema osmaniyan û salên damezrandina komarê de ew bi - [Kemal Uzun – Gölgesi ağır bir Kürt dostu göçtü…](https://navkurd.com/kemal-uzun-goelgesi-agir-bir-kuert-dostu-goectue/) - „Seni, anlatabilmek seni. İyi çocuklara, kahramanlara. Seni anlatabilmek seni, Namussuza, halden bilmeze, Kahpe yalana.” Dile getirmişti bu dizeleri büyük aşkına duyduğu derin sevgiden, O koca ozan, „ol kara sevda” diye betimlediği Kürdistan’a, adını anmasa da. Ve yakışır böyle olsa da bu dizeler o koca aşkın katıksız tutkulusu, Kemal Uzun’a... 1940 yılında Artvin’de başlayan yaşamının dörtte - [ İnsanlar yollara düşmüş adalet arıyorlar](https://navkurd.com/insanlar-yollara-duesmues-adalet-ariyorlar/) - Peki; Adalet nedir, ne işe yarar, yenir mi, içilir mi, yoksa asabiyet ilacı mıdır? Ben Türkiye’de doğdum büyüdüm, Türkiye’yi karış karış dolaştım ama adalet diye bir şey görmedim. Aylardır CHP’liler güneş aştı, karanlık çöktü mü, yollara düşüyor, bir meydanda toplanıyorlar, adalet adalet diye bağırıyorlar, kayıp adaletlerini arıyorlar ve özellikle iktidarı suçluyorlar ama hala kayıp adaletlerini - [12ê Îlonê, roja reş û tarî](https://navkurd.com/12e-ilone-roja-res-u-tari/) - Îro 12ê Îlonê ye, ji bo min 12ê Îlonê rojek bi taybete. Ji ber ku ew roj, bi despêka îşkencê, zilm û kesên ku di odeyên îşkenceyê da mirin û herdem wan îşkenceya tîne bîra min. 45 sal e ew qêrîn û qîjîna dengê mirovan hê dikeve nav xewnên min. Berîya 12ê îlonê û piştî wê, çend - [Li Zanîngeha Harvardê dersa Kurdî ya asta bilind!](https://navkurd.com/li-zaningeha-harvarde-dersa-kurdi-ya-asta-bilind/) - Zanîngeha Harvardê kurseke fêrbûna zimanê Kurdî ya ji bo asta bilind vedike. Zanîngeha Harvardê, ku ji bo sala 2025an wekî zanîngeha sêyem a herî baş a li ser asta cîhanê hat destnîşankirin, kurseke fêrbûna zimanê Kurdî ya ji bo asta bilind vedike. Kurs ji aliyê mamoste Şen Şêrwana ji Başûrê Kurdistanê ve tê dayîn. Mamosteya - [Pêşmerge…](https://navkurd.com/pesmerge/) - Pêşmerge, lawê Mele Mistefa Barzanî… Serokê Partîya Demokrat a Kurdistan… Di navbera salên 2005-17an da Serokê Herêma Kurdistan a Federal… Ji dema zarokatîya xwe pê va jî Mesûd Barzanî ye. Herçiqas gelek nasnavên Medûd Barzanî yên girîng û bi rûmet hebin jî, ew herdem xwe wek Pêşmerge bi nav dike. Loma li seranserê cîhanê jî - [Dr. jur. Celalettin Kartal: Pêywendiyên Kurd û Tirk – Dîrok û Rabirdû I](https://navkurd.com/peywendiyen-kurd-u-tirk-dirok-u-rabirdu-i/) - Ez vê gotarê pêşkêşî ronakbîrên Kurd yên tirkînivîs dikim. Têdayîyên mijarê Bo vegotina mijarê lêkoler dê di pêşî de li ser dîroka Kurd (Beşa Yekem) û pêywendîyên mirşînên xweser (Mîrşînên Kurd) li gel Osmanîyan re raweste. Du re nûserê rewşa zimanê Kurdî li Tirkiya îroyîn (Duyem) vekole û pişt re gote-gotên ku „Kurd û - [Derbarê Selahaddînê Eyûbî de çend pirtûkên kurdî-1](https://navkurd.com/derbare-selahaddine-eyubi-de-cend-pirtuken-kurdi-1/) - Li ser jiyan, têkoşîn û dema Selahaddînê Eyûbî û herweha li ser dewleta Eyûbiyan bi kurdî pir hindik pirtûkhene. Bi zimanên din bi taybetî jî bi îngilîzî û zimanên Ewropiyan gelek pirtûkên lêkolînî , roman û film hene. Lêbelê cihê keyfxweşiyê ye ku di van çend salên dawîn de û bi xebata wergerandina birêz Emîn - [Mesud Barzani: „Rojava kırmızı çizgimizdir!“](https://navkurd.com/mesud-barzani-rojava-kirmizi-cizgimizdir/) - Evet, kek Mesud Hewlêr’de değil, Peşmerge Parkı’nın açılışı için geldiği Paris’te, el yükseltti Rojava konusunda ve özetle oraya müdahale etmek isteyen karşısında Peşmerge ile beni bulur dedi. Sadece bunu belirtmedi kek Mesud. Arap aşiret reislerine mektup yazdığını ve Rojava konusunda rahat durmalarını, bir saldırıya yeltenmeleri halinde Peşmerge’nin Qamışlo’da kardeşleriyle birlikte Yurt Savunmasında yer alacağını, kendisinin - [Huzurlu bir Tatvan...](https://navkurd.com/huzurlu-bir-tatvan/) - Tatvan’da son birkaç aydır, cereyan eden olaylar olur-olmaz toplumda bir karamsarlık, endişe ve bir moral bozukluğu yaratmaktadır. Bu nedenle olayların temel nedenlerine inmeden bilimsel verilerden yoksun, duygusal yanı ağır basan, değerlendirmelerle bu karamsarlığın ve çöküntünün önünü kesmek uzun vadede mümkün görülmemektedir. Unutulmasın; eleştiri ve önermeler bir bütünsellik arz eder. İş olsun diye eleştirmek, önerisiz yaklaşımlar - [Türkiye Sakarya Savaşına Nasıl Geldi](https://navkurd.com/tuerkiye-sakarya-savasina-nasil-geldi/) - Tekrar ediyorum; Osmanlı’nın Türkmen ile hiçbir alakası yoktur. Osmanlı Afgan kökenlidir. Osmanlı Türkmenlerden nefret ederdi. Osmanlı Sarayında, bir Türkmen hizmetçi bile olmamıştır. Birinci Dünya Savaşı 29 Ekim 1914’de başladı, 30 Ekim 1918 Tarihinde, yani 4 yıl 1 gün sonra, Osmanlı koşulsuz teslim oldu, savaş bitti ve hazırlanan Mondros Ateşkes antlaşmasının altına imzasını attı. Bu antlaşmaya - [Dünya Barış Günü!](https://navkurd.com/duenya-baris-guenue/) - Bugün 1 Eylül… Dünya Barış Günü. Tüm dünyada şu veya bu şekilde kutlanır. Tabi kendisine duyulan ihtiyacın boyutuna göre, kutlama biçimi ve düzeyde de birbirinden farklı olur. Barış gününün ortaya çıkış hikayesi 2. Dünya Savaşına dayanır. Bilindiği gibi 2. Dünya Savaşı milyonlarca insanın hayatına mal olan bir savaştır. Yaşandığı coğrafyada şehirlerin yerle bir olmasına yol - [Hani yekpare ve yekvücuttu Suriye?](https://navkurd.com/hani-yekpare-ve-yekvuecuttu-suriye/) - Seçimler yapılacakmış, Colanistan’da, pardon „yeni“ Suriye‘de ve bir parlamento oluşturulacakmış, herkesi ve tüm farlılıkları kapsayan… Tarih de belirlemiş Şam’ın yeni halifesi ve gözdesi Batılıların. Ve beş gün sürecekmiş seçim, 15-20 Eylül tarihleri arası. Bir de Anayasa yapacakmış, seçilecek bu meclis. Ve seçimle belirlenecekmiş 210 kürsülü parlamentonun 140 üyesi. Geriye kalan 70 üye ise kontenjanı Colani’nin, - [Kürdler İçin Mutlak Zafer Milliyetçilikle Mümkündür](https://navkurd.com/kuerdler-icin-mutlak-zafer-milliyetcilikle-muemkuenduer/) - Jorin Avesta »Başka milletler kendi kaderlerini nasıl çizdiler? Parçalanmış, sömürülmüş, hor görülmüş milletler, nasıl oldu da küllerinden doğup güçlü devletler kurdular? Bu sorunun cevabı, istisnasız bir şekilde tek bir kavramda gizlidir: Milli Şuur ve Milliyetçilik. » Tarihin uzun ve dolambaçlı yollarında yürürken, bazen durup kendimize şu soruyu sormamız gerekir: Biz kimiz, nereden geldik ve nereye gidiyoruz? - [Hestname](https://navkurd.com/hestname/) - „Berê gotin hebû, gotin bi Xwedê re bû, gotin Xwedê bixwe bû“ (Încîl) Lebelê gotin heye sivik û erzan e… Çawa ku ji dev derbikeve, bi - [Durzi daxwaza avakirina herêmeke serbixwe dikin](https://navkurd.com/durzi-daxwaza-avakirina-heremeke-serbixwe-dikin/) - Serokê Rûhanî yê Durziyan Şêx Hîkmet Hecerî bangî cihanê kir û ji bo Durziyan daxwaza avakirina herêmeke serbixwe kir. Ev daxwaza Şêx Hîkmet Hecerî di demekê da ye ku ew hewl dide komên çekdar ên Dûrziyan li Siwêdayê bike yek û hêzeke nîzamî pêk bîne. Şêx Hîkmet Hecerî, yek ji 3 serokên ruhanî yên herî - [Çözüm mü, çözümsüzlük mü?](https://navkurd.com/coezuem-mue-coezuemsuezluek-mue/) - Çözüme giden yol mayınlarla doludur. Kürt sorunu Türkiye koşullarında radikal bir sorundur. Düğümü ancak radikal dönüşümler çözebilir. Gerisi ham hayal olur. Taşlar iyi döşenmeden, toplumsal dönüşümler olmadan, korkuyu yenmeden, bölünme paranoyalarından kurtulmadan, Kürt Halkının asgari ulusal-demokratik taleplerini somut bir şekilde programlaştırmadan, sorunu çözme şansınız olmaz . Bu bağlamda tarafların acil olarak, söylem ve eylemlerinde değişiklik - [Sê sed sal in gazî dike Ehmedê Xanî: Bes e, bibin yek!](https://navkurd.com/se-sed-sal-in-gazi-dike-ehmede-xani-bes-e-bibin-yek/) - Evîndarê Kurd û Kurdistanê, evîndarê kevir û xak, mirov û çûk, xezal û kêzikên welatê xwe yê şîrin e, Ehmedê Xanî. Şêxek, aqilmendek, rêberêk ruhanî û derwêşek Kurdistana birîndar û perçe perçe bûyî ye ew. Ehmedê Xanî fîlozof, seyda, civaknas, helbestvan, perwerdekar e, ku di erdekî bêber, bêavî û çorax de geş bûye, duh û - [Kara Ağalar Koğuşu Açıldı](https://navkurd.com/kara-agalar-kogusu-acildi/) - Peki kimdir bu kara Ağalar? Osmanlı Sarayındaki görevleri neydi, ne iş yaparlardı? Günümüzde Osmanlı ile hiçbir alakası olmayan, devşirme Türkler, Osmanlının Müslüman ve Türk olduğunu iddia ederler. Osmanlının Türklükle hiçbir alakası yoktur. Tam tersine Osmanlılar Türkmenlerden nefret ederler. Osmanlı sarayında, hizmetçi Türkmen ve Hareminde hiçbir Türkmen kadın olmamıştır. Osmanlı Afgan kökenlidir. Konuştukları dil Afgancanın Peştuca - [Bîra Dîrokî ya Kurdistanê û Hişmendiya Neteweyî](https://navkurd.com/bira-diroki-ya-kurdistane-u-hismendiya-neteweyi/) - Destpêk Miletê Kurd di erdnîgariya dêrîn a Rojhilata Navîn de bi motîfên dîrokî teşe girtiye û hişmendiyeke neteweyî pêş xistiye. Motîfên wekî Mîrektiyên xweser ên di Şerefnameyê de (1597), ramana serxwebûnê ya Komara Mehabadê (1946), ji Serhildana Şêx Seîd (1925) bigire heta bi Komkujiya Helebçeyê (1988), nasnameya Kurdan wekî vegotineke berxwedan û azadiyê pênase kirine. - [Paşgira ‘î’ di zimanê Kurdî de](https://navkurd.com/pasgira-i-di-zimane-kurdi-de/) - Deham Ebdulfettah Paşgira ‘î’ di zimanê Kurdî de (Pênase û watedarî) Dengê “î”yê di zimanê kurdî de dengekî resen e bi navê tîpa “î”yê cihê xwe di elfabeyê de digire. Hemû navên ku bi “î”yê kuta dibin, wek (xanî, zevî, kanî, ronahî ...) di raweya palvedanê (îzafeyê) de tîpa navbirra dengan (y) li pey “î”yê - [Dewletokên Kurd û şerê pismaman!](https://navkurd.com/dewletoken-kurd-u-sere-pismaman/) - Dibêjin di navbera dewletokên kurd da şer derketîye. Herçiqas dewletek me tunebe jî, gelek dewletokên me hene, dewletokên ku ji eşîret ya jî ji partîyan pêk tên. Ew dewletok kîjan in û bi taybetî li kû ne? Jibo ku mijar rast were famkirin, divê em berê wan dewletokan nas bikin. Hêjmara dewletên ku li rû - [Israel Katz: Em dê deriyên dojehê vekin](https://navkurd.com/1425-2/) - Wezîrê Parastinê yê Îsraîlê Israel Katz li ser hesabê xwe yê platforma medyaya civakî ya Xê, di parvekirineke xwe da diyar kir ku wan doh "plana kontrolkirina bajarê Xezeyê" ya ku artêşa Îsraîlê pêşkêş kiribû, pesend kiriye. Israel Katz gef xwar û got, ku ew dê di demeke nêzîk de ji bo Hemasê deriyên dojehê - [Uzaktan ıslık çalmak kolay.](https://navkurd.com/uzaktan-islik-calmak-kolay/) - Karanlıkta nutuk atmak, sövüp saymak, yargısız infazlar yapmak daha da kolay. Hava yine dumanlı ya. Korkunun gölgesinde yaşayanların, sesleri - sedaları yine yeri göğü inletiyor. Gazel okuyanlar, akıl verenlerden geçilmiyor. Bir yerlere mesaj vermek, birilerine şirin görünmek için çaba içinde olanlar yine sahnede. Evini , çoluk- çocuklarını yönetemeyenler, toplumsal mühendisliğe soyunmaktadırlar. Adetlerini ,geleneklerini kavramayanlar, ulusal - [Wane yên Rastnivîsê](https://navkurd.com/wane-yen-rastnivise/) - Mazda Pola ŞAŞ: MIXABIN BERÎ KU EW JI MIN RA BIBÊJIN EZ JI ÇAPEMENÎYÊ “HÎN BÛM” KU EZ BEŞDAR IM. RAVE: Hînbûn û fêrbûn qonaxeka dûr û dirêj e, perwerdekirin û perwerdebûn tê da heye. Mirov hînî tembûrlêdanê dibe an hînî zimanekî dibe. Her weha mirov hînî hev dibe, hînî jîyana bajarekî dibe. Lewra nabe em - [Dayîkên Şemiyê: Bila Komîsyona Heqîqetê were avakirin](https://navkurd.com/dayiken-semiye-bila-komisyona-heqiqete-were-avakirin/) - Dayîkên Şemiyê li Komîsyona Hevgirtina Neteweyî, Biratî û Demokrasiyê hatin guhdarîkirin û wan ji bo lêkolîna çarenivîsa kesên di dema desteserkirinê de hatine windakirin, avakirina "Komîsyona Heqîqetê" xwest. Komîsyona Hevgirtina Neteweyî, Biratî û Demokrasiyê ya Parlamentoyê 5emîn civîna xwe li dar xist û li daxwaz û pêşniyarên Dayîkên Şemiyê guhdarî kir. Ji Dayîkên Şemiyê Îkbal - ["Mama, bitte lern deutsch!"](https://navkurd.com/mama-bitte-lern-deutsch/) - Mama, bitte lern deutsch, navê pirtûka Tahsim Durgun e, ku wî ew bi zimanê Almanî nivîsandîye. Navê wê yê Almanî mirov dikare wiha wergerîne Kurdî: Dayê, ji kerema xwe fêrî Almanî be! Tahsim xortekî Kurd e. Ji malabateke Kurdên Êzdî ye. Li bajare Oldenburgê wek zarokekî pênaber hatîye dinyayê û zarokatîya wî bi derd û - [Trump û Putin civîna xwe wekî ‘berhemdar’ û ‘erênî’ bi nav kirin](https://navkurd.com/trump-u-putin-civina-xwe-weki-berhemdar-u-ereni-bi-nav-kirin/) - Lûtkeya Serokê Amerîkayê Donald Trump û Serokê Rûsyayê Vladimir Putin a li eyaleta Alaskayê ya Amerîkayê bi dawî bû. Donald Trump û Vladimir Putin konferanseke hevbeş a rojnamegeriyê li dar xistin. Putin piştî bidawîhatina lûtkeyê di konferanseke rojnamegeriyê ya hevbeş da axifî û got: “Dan û standinên me di atmosfereke avaker û rêzgirtinê de derbas - [Pirtûka Jînegeriya Ferzende Beg Şêrê Serîhildana Agriyê](https://navkurd.com/pirtuka-jinegeriya-ferzende-beg-sere-serihildana-agriye/) - Di dîroka nêzîk a bakurê Kurdiatanê de lehengên kurd yên serhedê bi nav û deng in. Navdariya wan a mêrxasiyê bi kilam, stran û çîrokan di nav gel de herdem hatiye gotin û tê gotin. Zarokên kurd bi gohdarîkirina kilamên dengbêjan û bi qalkirina çîrokbêjan mêrxasiya van lehengên serhedê fêr bûn. Êdî digel kilam û - [Çima PDK û YNK li hev nakin?](https://navkurd.com/cima-pdk-u-ynk-li-hev-nakin/) - Par, di germegerma ragihandina encamên hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê meha çiriya pêşîn, min di dîdareke televîzyonî de metirsiya wê yekê anî ziman ku encama hilbijartinan û dabeşbûna kursiyan li ser hêzên beşdar bi awayekî wisa ye ku ne alîkar e Kurdistan bi hêsanî bikare ji wê xetimîna siyasî ya ku ji ber nakokiyên di navbera PDK - [Ekrem İmamoğlu Kürtçe öğrenmeye başlamış](https://navkurd.com/ekrem-imamoglu-kuertce-oegrenmeye-baslamis/) - Aferin sana İmamoğlu! Kendi Anadili Rumca da Kürtçe gibi yasak. Ana dilini bilmeyen ve konuşamayan bir Rum, Kürtleri kandırmak için, başlamış Kürtçe öğrenmeye. Öğren de sakın Kürtçe konuşmayasın ha..! Yoksa dayak yersin. Bak Mersin’de, çocuk anasıyla Kürtçe konuştu diye, sekiz kişilik Kürt aile saldırıya uğradı ve dayak yedi, baba hastanede yatıyor. Vallahi sen de Karadeniz - [Barış ve çözüme giden yol, o „duvarın“ yıkılmasından geçiyor!](https://navkurd.com/baris-ve-coezueme-giden-yol-o-duvarin-yikilmasindan-geciyor/) - “Bir tuğla çekersem, duvar yıkılır” sözü devletin kirli ve kanlı işlerinde başrolde görev üstlenen Mehmet Ağar’a ait. Devletin kirli çıkını ve aparatı Ağar, bunu 24 Ocak 1993 günü arabasıyla havaya uçurulan Uğur Mumcu’nun katillerinin açıklanması, yargıya teslim edilmesini isteyen Güldal Mumcu’ya söyler. Güldal Mumcu: „Mehmet Ağar, cinayetin karmaşıklığını anlatmak için, ‘Öyle bir iş ki, bir - [Sürecin kaderi, Şam’ın şekeri…](https://navkurd.com/suerecin-kaderi-samin-sekeri/) - Türk tarafının tabiriyle „Terörsüz Türkiye“, Kürt tarafının tanımlamasıyla „Barış ve Demokratik Toplum“ süreci ile ilgili bir komisyon kuruldu. Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu… Daha birkaç gün öncesine kadar nasıl bir komisyonun kurulacağı, bilişimi ile isminin ne olacağı tartışılıyordu. Her parti kendi cephesinden sürece yüklediği anlama göre bir isim önerisinde bulunuyordu. Devlet kanadından AKP, “Terörsüz - [Ez fêrî kurdî dibim](https://navkurd.com/ez-feri-kurdi-dibim/) - ziman – زمان سۆرانی- بادینی – Kurmancî زمانی کوردی فێردەبم زمانی دایک شوناسی نەتەوەییمانە وەزارەتی پەروەردەی حکومەتی هەرێمی کوردستان لەڕێگەی کۆنفیدراسیۆنی ڕەوەندی کوردستانی لە دەرەوەی وڵات، لەساڵی (٢٠٢٢)ەوە خزمەتگوزاری کۆرسی فێرکردنی زمانی کوردی بەشێوەی ئۆنلاین بۆ کوردستانیانی دیاسپۆرا فەراهەم کردووە، لەمبوارەدا تا ناوەڕاستی ساڵی (٢٠٢٥) سێ کۆرس بە بەشداری (١٠٠٠) هاونیشتیمانی لە وڵاتانی جیاجیاکانی جیهانەوە - [Li Siwêdayê rêveberiyeke xweser hat damezirandin](https://navkurd.com/li-siwedaye-reveberiyeke-xweser-hat-damezirandin/) - Komîteya Bilind a Yasayî ya girêdayî Serokatiya Rûhanî ya Durziyan li Siwêdayê rêvbirîyeke xweser îlan kir. Di heman çarçoveyê da, ji bo hêzên asayişa navxwe jî fermandarekî nû hat destnîşankirin. ragihand ku ji bo birêvebirina karûbarên parêzgehê ofîseke demkî hatiye avakirin. Di daxuyaniya komiteya bilind da wekî sedema vê pêngavê hovîtî û binpêkirinên hêzên hikûmeta - [Komkujiyên Gêliyên Zîlanê](https://navkurd.com/komkujiyen-geliyen-zilane/) - Di van çend salên dawîn de li ser komkujiyên ku di herêma bakurê Kurdistanê ango di gêliyên Zîlanê de ji alî dewleta dagirker a kemalîst ya komara Tirkiyê pêk hatibû çend pirtûkên lêkolînî û romanên mijara wan li ser komkujiya gêliyê Zîlanê ye hatin weşandin. Yek ji wan pirtûkên lêkolînî jî pirtûka birêz Zeynelabîdîn Zinar - [Milletin zekâsıyla dalga geçiyorlar](https://navkurd.com/milletin-zekasiyla-dalga-geciyorlar/) - Mustafa Kemal’in Meclisi 51 kişiden oluşan, yeni bir Meclis oluşturdu, bunlar Kürt sorununu çözeceklermiş. Bin yıllık kardeşler barışıp, kardeşçe bir arada yaşayacaklarmış. 40 yıldır kavgada yüzbinlerce insan öldü ve bu kavga Türkiye’ye 2 Trilyon Dolara mal oldu. Acaba bu akılsızlığı hangi akılsız kardeş yaptı? Günaydın efendiler; sabahı şerifleriniz hayırlı olsun! Efendiler siz rüyamı görüyorsunuz, ne - [İyimser olmak](https://navkurd.com/iyimser-olmak/) - Diliyor ve umuyorum; acılarımızla yüzleşerek , kangren olmuş sorunlarımızın üzerine şal çekmeden, açık ve şeffaf bir şekilde tartışıp , yaralarımıza ustaca neşter vurma becerisini göstererek içinde bulunduğumuz girdaplardan kurtulalım. Geçmişlerinden ders almayanlar geleceklerini inşa edemezler. Bu nedenle geçmişi yaşamak istemiyorsak, önümüze bakmak zorundayız. Sorumluluk herkesin boynunda. Bu ülkedeki tüm açık yaraları kapatmak siyasetin temel görevi - [Mezlûm Ebdî: Sûriye mecbûrî guhertinê ye!](https://navkurd.com/mezlum-ebdi-suriye-mecburi-guhertine-ye/) - Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî ragihand ku Sûriye ketiye pêvajoyeke nû û mecbûrî guhertinê ye. Mezlûm Ebdî ji rojnameya Yeni Yaşamê ra axifî. Ebdî di derbarê rewşa dawî ya Sûriyeyê, Peymana 10ê Adarê ya bi Şamê ra, pêwendiyên bi Tirkiyeyê ra û paşeroja HSDê da agahîyan dide. Mezlûm Ebdî da dîyar - [Kürt mahallesinde tartışma kültürü](https://navkurd.com/kuert-mahallesinde-tartisma-kueltuerue/) - Kürtler geçmişlerinden ders çıkarmak, birbirlerine karşı kullandıkları dili normale dönüştürmek, tartışma kültürünü zehirden arındırmak zorundalar. Şayet aradan altmış, yetmiş yıl geçmesine rağmen, Başur’da Kürtlerin iki yakası bir araya gelemiyorsa, bunda geçmişte kullanılan zehirli dilin de katkısının olduğunu akılda tutmak gerekir. Şayet 1960’ların ortalarında KDP saflarında yaşanan ayrışma zehirlenmeseydi, belki 1975’teki kırılma ve travma yaşanmayabilir, bugün - [Ramanên li ser aboriya Tirkiyeyê](https://navkurd.com/ramanen-li-ser-aboriya-tirkiyeye/) - Çend salan berê ramanên xwe yên li ser aboriya Tirkiyeyê li vir parve kiribûn. Ez naxwazim heman hestan dubare bikim, lê divê ez pêşî bibêjim ku ew sal bi awayekî bêveger di dîrokê de winda bûne. Veberhênanên nû li welêt nayên dîtin û Tirkiyeyê balkêşiya xwe wekî veberhênanek winda kiriye. Tenê tiştê winda dibe zindîbûna - [“Aydın” kavramı ve Kürtler](https://navkurd.com/aydin-kavrami-ve-kuertler/) - Kuşkusuz, her toplumda olduğu gibi Kürt toplumunda da aydınlar var, düzeyleri ve toplumsal konumlarına göre yaptıkları tartışılsa bile. Ancak, hala sömürge olan bir toplumda doğan ve sömürgecilerin kendilerine biçmek istedikleri işlevleri yerine getirmeleri için bir eğitime tabi tutulan Kürtlerden hiç kimse, Avrupalı aydınlar gibi bir performans göstermelerini de beklememeli. Çünkü, her ne kadar aydının evrensel - [Netanyahu: ‘Çima Kurdistanê nas nakin?’](https://navkurd.com/netanyahu-cima-kurdistane-nas-nakin/) - Piştî ku hejmarek welatên Ewropa û Kanadayê ragihand ku ew dê dewleta Filistînê nas bikin, kurê Benjamin Netanyahu, Yair Netanyahu bertek nîşan da û bi parvekirina Alaya Kurdistanê bang li Fransa, Spanya, Îrlanda, Brîtanya, Norweç, Portugal, Kanada, Almanya, Malta û Slovenyayê dike û dipirse, “Çima, Kurdistanê nas nakin?” Di demên dawî de, ji ber şerê - [Kanada dixwaze Filistînê wek dewlet nas bike](https://navkurd.com/kanadaye-dixwaze-filistine-wek-dewlet-nas-bike/) - Serokwezîrê Kanadayê Mark Carney ragihand ku ew dê di Civata Giştî ya Neteweyên Yekbûyî, ku di meha îlonê da çê dibe, Filistînê wekî dewletek nas bikin. Berî Kanadayê Brîtanya û Fransayê jî ragihandibû ku ew dê Filistînê nas bikin. Serokwezîrê Kanadayê Mark Carney ragihand ku welatê wî biryar daye Filistînê wekî dewletekê nas bike. Carney - [Bir millet, dört devlet: Kürtlerin kendi kaderini tayin hakkı mücadelesi](https://navkurd.com/bir-millet-doert-devlet-kuertlerin-kendi-kaderini-tayin-hakki-muecadelesi/) - Kürt milleti, dört devletin sınırları arasında parçalanmış bir ulustur. Dil, tarih, kültür ve coğrafi bütünlük temelinde şekillenmiş bu kadim milletin kaderi, hala belirsizlik içindedir. Devletsiz bir ulus olarak Kürtlerin, kendi geleceklerine dair söz söyleme hakkını ne zaman ve nasıl elde edecekleri sorusu, asırlık bir mücadele başlığında canlılığını korumaktadır. Kendi kaderini tayin hakkı, Kürt milleti için - [Pilingê Serhedê](https://navkurd.com/pilinge-serhede/) - Pilingê Serhedê navê romana Eyup Kiran e. Çapa wê ya yekem ji vir 20 sal berê, di sala 2005an da li weşanxaneya Elmayê… Çapa duyem jî di sala 2013an da li Stebolê û ji alî weşanxaneya Nubiharê va hatîye weşandin. Ez ji çapkirina wê hayîdar bibûm û navê wê jî bala min kişandibû, lêbelê heta - [Senteza bawerî û olên yek xwedayî: Durzîtî ](https://navkurd.com/rizen-baweriyan-senteza-baweri-u-olen-yek-xwedayi-durziti-2/) - Rizên Baweriyan Di cihanê ye yekem da gelek milet û komên baweriyê yên weki Kurd, Dûrzî, Ermen, Cihû, Suryanî, Rûm, Çerkez, Nusayrî (Elewî), Marunî û gelekên din, bi sînorên çêker hatine perçekirin û bi piranî ew kirine xeleka herî lawaz a sîstemê. Yek ji civatên ku para xwe ji van perçekirinan stendine jî, Dûrzî ne. - [Kıbrıs’ta Türk‘e devlet, Kürdistan’da Kürd‘e esaret, öyle mi?](https://navkurd.com/kibrista-tuerke-devlet-kuerdistanda-kuerde-esaret-oeyle-mi/) - Türk devleti, geçtiğimiz günlerde Kıbrıs işgalini törenlerle, bandolarla, balolarla diyecektim ama, artık Yeni Türkiye’de balolar revaçta olmadığı, out olduğu için camilerde verilen vaazlarla kutladı. Kıbrıs’ın kuzey yakası, elli yıldır işgal altında. Avrupa Birliği (AB) ilerleme raporlarında Türkiye her yıl mütemadiyen Kıbrıs’ta işgalci bir güç olarak tanımlanıyor ve AB ile üyelik önündeki en büyük engel de - [Ji romanivîsera jin Aynur Arasê romanek nû: ”Berf û Berf”](https://navkurd.com/ji-romanivisera-jin-aynur-arase-romanek-nu-berf-u-berf/) - Aynur Aras romannivîserek ji bajarê Erzeromê, herêma Serhadê a bakurê Kurdistanê ye. Ew di sala 1993ê de li Swêdê bi cih û war dibe û hêj jî Li Swêdê jiyana xwe didomîne. Wê berê çend pirtûkên kurdî nivîsiye. Romana wê ya bi nave ”Leylana Kesk” romaneke baş bû, serketî bû. Ev romana wê ya bi - [Biri Kürt diğeri Alevi olsun!](https://navkurd.com/biri-kuert-digeri-alevi-olsun/) - Devlet Bahçeli bir süre önce bir açıklama yaptı. “Cumhurbaşkanının iki yardımcısı olsun, biri Kürt, diğeri Alevi olsun” dedi. Peki Bahçeli beyefendi, siz atadınız da itiraz eden mi oldu? Bu sözler bütün çıplaklığıyla, bugüne kadar, Türkiye’de Kürtlerin ve Alevilerin devlet yönetimine atanmadığının açık itirafıdır. Kürtlerin ve Alevilerin vatandaştan sayılmadığının açık itirafıdır. Devlet Bahçeli 60 yıldır aktif - [Di Rojnamegerîya Kurd da Ziman…](https://navkurd.com/di-rojnamegeriya-kurd-da-ziman/) - Di navbera 17-19ê Tîrmehê da Kolektîfa Huner, Wêje û Bîranînê ya Heidelbergê bi sernavê "Musa Anter - Hrant Dink: Du Deng, Yek Bîranîn" çalakîyek li dar xistibû. Ez jî wek axaftvan beşdarî wê çalakîyê bûm û di derbarê zimanê Rojnamegerîya Kurd da axifîm. Axaftina min bi kurtayî li jêr e: Di Rojnamegerîya Kurd da ziman… - [Çend gotinên dîrokî û pêvajoya aştî!](https://navkurd.com/cend-gotinen-diroki-u-pevajoya-asti/) - Xwedevanên xoşewîst, di çar koşeyê vê cîhana me ya gewre da çend gel dijîn, çend ziman hene, ez bawer im sedî sed kesek nizane; lê li gor hin agadarîyan, agadarîyên Yeketîya Gelan di vê cîhana me da 208 dewlet hene, ji van 193 dewlet endamê vê rêxistina cîhan in, balam hejmara zimanan ez bawer im sedî sed kesek nizane, - [Rewşa kurdan!](https://navkurd.com/rewsa-kurdan/) - Di sedsala 21an da, îro 193 dewletên serbixwe, di nav Neteweyên Yekbûyî da hene. Ji wan dewletan hinek bi nifûs û erdnîgarîya xwe, ji yek bajarek kurdan jî piçûk in. Lê gelo ew malxirabî ya bêdewletbûn, di dîrokê da hema bû para heftê mîlyon kurdan tenê. An jî dibe ku kurdan wê malxirabîyê xwe bi - [Türkiye suçluluk telaşı içerisinde](https://navkurd.com/tuerkiye-sucluluk-telasi-icerisinde/) - Suriye bir sorun yaşıyor, Türkiye hopur hopur hopluyor, Suriye’nin bölünmez bütünlüğü için uykuları kaçıyor. Suriye’nin güneyinde, Süveyda ili ve çevresindeki, Dürzi dağları ve çevresinde, Müslümanlaşmamış, Dürzi yani Zerdüşt Kürtler yaşıyor. Bunların güneyindeki çöl bölgesinde, Müslümanlaşmış ve Araplaşmış Kürt aşiretleri yaşıyor. Müslüman Kürt aşiretleri, yeni Müslüman yönetimin de desteğini almış, Dürzi Kürtlere saldırıyorlar. İsrail de yeni - [Ahmet Çelîk: Nivîs bîr e!](https://navkurd.com/ahmet-celik-nivis-bir-e/) - Di vê hevpeyvîna ku ji aliyê Metîn Aydin ve ji bo Botan Timesê hatiye kirin, nivîskar Ehmed Çelîk dibêje ku “nivîs bîr e, dîrok e, paşeroja gelan e.” Nivîskarê romana “Dilê Çarperçe” û pirtûka çîrokan “Ûsivê Bafile”, berhemên xwe bi piranî li ser têkoşîna jinan, bûyerên dîrokî yên salên 90î, “Fermana Filan” û pirsgirêkên civakî ava kiriye. - [Go Home Barrack!](https://navkurd.com/go-home-barrack/) - Nasıl ki Başur’daki devrimler Gulan ve Îlon olarak adlandırılıyor ve Kürt belleğinde yer edinmişlerse, Tîrmeh/Temmuz Devrimi’dir Rojava’daki devrimin adı da. Bundan tam 13 yıl önce, bir 19 Temmuz sabahı Rojava’nın mazlumları, Şehitler Yurdu Kobanî’de kendi kaderlerini ellerine alıp düz ovada bir devrime imza atarak, belleklerde, tarih sayfalarında hak ettikleri yere sahip oldular. Başkaları kendilerine bahşedilecek - [Netanyahu: Em nahêlin artêşa Sûriyeyê derbasî başûrê Şamê bibe](https://navkurd.com/netanyahu-em-nahelin-artesa-suriyeye-derbasi-basure-same-bibe/) - Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu ragihand ku ew dê nehêlin hêzên girêdayî Hikûmeta Sûriyeyê derbasî başûrê Şamê bibin. Serokwezîrê Îsraîlê da zanîn ku agirbesta li Sûriyeyê "bi rêya hêzê pêk hatiye." Netanyahu, di peyameke vîdeoyî ya ku li ser hesabê xwe yê Xê belav kirîye da, diyar dike ku wan derbarê Sûriyeyê de du polîtîkayên wekî - [Ji Weşanxaneya Kurdî Helwestê Daxuyanî](https://navkurd.com/ji-wesanxaneya-kurdi-helweste-daxuyani/) - Weşanên Helwest di sala 1992 ê de li Stockholmê/Swêdê bi fermî hatîye damezirandin. Ev 33 sal in ku Weşanxaneya Helwestê bi giranî Kurdî, lê carna jî pirtûkên tirkî diweşîne. Weşanxaneya Helwestê du kovarên bi nave, ”Helwest kovara çandî edebî” û ”Ronî kovara lîteratûra kurdî” bi kurdî weşand. Lê ji ber sedemên teknîkî û aborî weşana - [Famkorî…](https://navkurd.com/famkor/) - Kesên nabînin kor… Kesên ku dibînin û dixwînin lê dîsa jî fam nakin, famkor in. Jiber ku famkor ji xwe û ji takekesîya xwe bêhayîdar in. Xwe û kesayetîya xwe bi malbat û aşîret, gund û bajar, hêl û herêm, tarîqat û partîyên xwe va didin naskirin û tarîf dikin… Ji bo rê û rêbazên - [Aştî yekalî nîne!](https://navkurd.com/asti-yekali-nine/) - Texmîn dikim, çîrokê gelek kes dizanin. Li gundekî, bi navê Mendo zilamek hebûye. Mendo, bi jina xwe ya pir girêdayî bû ye. Di rabûn û rûniştina xwe da, di hizir û gav avêtinên xwe da tim û tim pîvana wî jina wî bûye. Gund xîrab dibe, dinya ser û bin dibe, di umura Mendo da nîne. Gelek doz û pirs - [Kürt mutsuzsa, gelecek ipotekli!](https://navkurd.com/kuert-mutsuzsa-gelecek-ipotekli/) - Birlikte anar tarih kitapları Kürtlerle dağları. Sıkıştıklarında, dara düştüklerinde sığınakları olmuştur dağlar Kürtlerin, tarih boyunca. Ve yurdudur Zagroslarla Toroslar arası koca coğrafya, insanlık kayıt altına alınalı beri. Şikevtsiz, mağarası dağ olmaz, kimi doğanın, kimi insanların eseri. Ve barınağıdır dağ ve mağaralar, zorba düzene baş kaldıranların. İnsanlık tarihinde derin izler bırakan mağaralardan biridir Şanidar, Zagros dağları - [PKK silahlarını törenle yaktı](https://navkurd.com/pkk-silahlarini-toerenle-yakti/) - 11 Temmuz 2025 tarihinde bir grup PKK’li, Kandil vadisinin güneyinde 1992 yılında bölgede ilk barındıkları ve daha sonra, Kandil vadisine taşındıkları, Casene Mağarasının önünde, törenle silahlarını yaktılar. Ben oturdum ibretle izledim. Gerillalar APO’nun yanan kazanına silahlarını atarken, yüzlerindeki büyük üzüntüyü gizleyemiyorlardı. Anlamak gerekiyor; bu insanlar yıllardan beri dağlarda, Türkiye’yi demokratikleştirmek için savaşmadılar. Ben 2023 seçimlerinden - [„Hayırlı Cuma!“](https://navkurd.com/hayirli-cuma/) - Birinci Hayırlı Cuma, bundan yirmi 27 yıl önce, 10 Nisan 1998’de yaşandı. IRA ile İngiltere arasında yaklaşık 30 yıl süren ve 3500 kişinin yaşamına mal olan çatışmaların son bulması için 10 Nisan 1998’de Belfast’da bir anlaşması imzalandı. İRA’nın silahlara veda ettiği bu anlaşma tarihe “Good Friday- Hayırlı Cuma” olarak geçti. 27 yıl sonra yine bir - [PKKyê dest bi danîna çekan kir](https://navkurd.com/pkkye-dest-bi-danina-cekan-kir/) - Îro komeke gerîlayên PKKyê, ku xwe wek Koma Aştî û Civaka Demokratîk bi nav dikin, li Şikefta Casineyê çekên xwe danîn. Di merasîma îmhakirina çekan da Hevseroka Konseya Rêveber a (KCK) Besê Hozat û komeke gerîla cih girt. Koma Aştî û Civaka Demokratîk daxuyanî da û di daxuyanîyê da tê gotin, ku ew bi îradeya - [PKK’nın götürüsü ve getirisi!](https://navkurd.com/pkknin-goetueruesue-ve-getirisi/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, PKK 1975 sonrası Apocular adıyla Ankara’da ortaya çıktı; çıkarken de ilk önce ondan çok evvel siyaset meydanına çıkan tüm Türk, Kürd gençlik örgüt ve partilerini iç düşman göstererek yüzlerce genci, bir sürü günahsız insanları canavarcasına yok etti, küçük aşiretleri büyük aşiretlere karşı kışkırtarak, kardeşi kardeşe öldürttü ve zaman 1978’e geldiğinde Lice Fis köyünde 21 gencin katılımıyla “Birleşik, - [Netanyahu: Pêşî hêz, paşê aştî tê](https://navkurd.com/netanyahu-pesi-hez-pase-asti-te/) - Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu ji bo hevdîtina bi Wezîrê Parastinê yê Amerîkayê Pete Hegseth ra çû Pentagonê. Hegseth, li ber deriyê Pentagonê bi merasîmeke fermî pêşwaziya Netanyahu kir. Di merasîmê da sirûdên neteweyî yên Îsraîl û Amerîkayê hatin lêdan. Piştî merasîmê, Netanyahu û Hegseth ji bo hevdîtinê derbasî avahiyê bûn. Beriya hevdîtina di navbera şandeyan - [Abdullah Ocalan ji Îmraliyê bangeke nû kir](https://navkurd.com/abdullah-ocalan-ji-imraliye-bangeke-nu-kir/) - Banga ku bi dîmen rojek berê ji aliyê ANFyê va hat belavkirin, di roja 19ê Hezîranê da hatiye kirin. Ocalan di banga xwe da eşkere dike, ku PKKyê dest ji armanca avakirina dewleta netew jî, ji stratejiya şer jî berdaye. Ango dawî li hebûna xwe aniye. Banga nû ya Abdullah Ocalan ji serî heta binî - [Kürt sorununun çözümü mü, Türkiye’nin demokratikleşmesi mi?](https://navkurd.com/kuert-sorunun-coezuemue-mue-tuerkiyenin-demokratiklesmesi-mi/) - Yıllar önce şu an adını hatırlayamadığım bir Kürt dergisinde okumuştum. Yetmişli yılların sonu... Turan Güneş Türkiye Dışişleri Bakanı. Mahmud Baksi bir İsveç gazetesinde çalışan bir Kürt gazeteci. Turan Güneş’in bakan olarak gittiği İsveç’te Mahmud Baksi onunla bir söyleşi yapar. Söyleşi sonrası Kürt sorunun çözümü konusunda sohbet ederlerken, Turan Güneş’in söylediklerini “Türk Dışişleri Bakanının resmi olmayan - [Dema çekdanînê diyar bû](https://navkurd.com/dema-cekdanine-diyar-bu/) - Koma Civakên Kurdistanê (KCK) diyar kir, ku merasîma çekdanînê sibeha roja înê 11ê Tîrmehê li navçeya Raperînê pêk tê. Berpirsê Ofîsa Ragihandina KCKyê Cûdî Serhed jî ji wan rojnamegerên ku xwe di merasîmê de akretîde kiribûn ra maîl şandîye. Cûdî Serhed di maîla xwe da ragihandiye, ku merasîm dê berî nîvroya 11ê Tîrmehê li devera - [Peşin hükümden azade “süreci” anlamaya çalışmak](https://navkurd.com/pesin-huekuemden-azade-suereci-anlamaya-calismak/) - Bir süredir içinden geçtiğimiz dönemi ve adı konmamış süreci anlamaya, konuya ilişkin okuduklarımdan çıkardığım sonuçlarla kimi ilke ve prensiplere dikkat çekmeye çalışıyorum. Birçokları gibi benim de elimde ne bir navigasyon ne de bir pusula var. Son sekiz ayda basına yansıyan kamuya açık söylemler ışığında yol almaya, peşin hükümden azade süreci anlamaya çalışıyorum. Öcalan’ın açıklamaları DEM - [Aleviler Osmanlı Uşaklarının Oyununa Geliyor](https://navkurd.com/aleviler-osmanli-usaklarinin-oyununa-geliyor/) - Ben geçen yazımda Türkiye’de siyaseti, Bingöl’de yüzen adalara benzetmiştim. Birçok okuyucu ne demek istediğimi sordu. Değerli okuyucular, Bingöl Krater göllerinde, yüzen adalar vardır. Hava akımına göre her gün yerleri ve yönleri değişir. Türkiye’de siyaset de duruma göre yön değiştiriyor. Baksanıza; Bir dönemin devrimcileri, Darbeci FETÖ’cularla birlikte, Mustafa Kemal’in partisi CHP etrafında bir araya geldi, Erdoğan’ı - [Yusuf Kaynak: Rewşa Kurdan li Hollandayê û li Swedê](https://navkurd.com/yusuf-kaynak-rewsa-kurdan-li-hollandaye-u-li-swede/) - Ev gotar rewşa heya salên 1990'î ya Hollanda û Swedê tîne ber çavan û nîqaş dike.. Li Hollandayê, di salên 1990'î de nêzîkî 40,000 Kurd û di salên 2022'an de zêdetirî 200.000 Kurd dijiyan: ji sed hezar zêdetir Kurdên bakur, heftê hezar ji başûr û sîh hezar ziyatir ji rojava û ji rojhilat. Jimareyên fermî - [Komisyon’da Kürtlere pozitif ayrımcılık ve veto hakkı](https://navkurd.com/komisyonda-kuertlere-pozitif-ayrimcilik-ve-veto-hakki/) - Devlet ile Öcalan arasında sürdürülen görüşmeler kapsamında Mayıs başında PKK örgütsel varlığına son verdi ve silahlı mücadeleyi sonlandırdığını ilan etti. Bahçeli ise mecliste 100 kişilik bir komisyon kurularak sürece işlerlik kazandırılması çağrısında bulundu. Altı yüz sandalyeli mecliste AKP’nin 273, CHP’nin 135, DEM ve DBP’nin 58, MHP’nin 47, İYİ Parti’nin 29, Yeni Yol Partisi’nin 23, Hüda - [Tofana ku li ser ”Tofan”ê rakirin!](https://navkurd.com/tofana-ku-li-ser-tofane-rakirin/) - ”Tofan” navê pirtûka Hesenê Metê ye. Piştî ku ev pirtûka wî derket ango hate weşandin heta niha gelek rexne û heqaret lê hate kirin. Rexneyên ku di Tv, weşanên matbû, kovar û rojname, malper û weşanên elektronîk ên înternetê de lê hatin girtin rexneyên neheq bû, nerast bû. Ez dikarim bibêjim ku; di nav hemû - [Siyaset Bingöl’de yüzen adalara dönüştü](https://navkurd.com/siyaset-bingoelde-yuezen-adalara-doenuestue/) - Selahattin Demirtaş; beynindeki pislikleri kâğıdın üzerine kusmuş. Bir arkadaş bana gönderdi. Ben de ona bir cevap yazmak istedim ama, Fırat Aras ona çok güzel bir cevap yazmış, bana yazacak bir şey bırakmamış. Eline sağlık sevgili Aras. Benim Selahattin’e bir sorum var, Selahattin sen Ankara’da öğrenci iken, nerede yatıp kalkıyordun, arkadaşların kimlerdi? Türkiye’de siyaset, menfaat ve - [İhanetçi Abdo ve aklını sele kaptıran Selo!](https://navkurd.com/ihanetci-abdo-ve-aklini-sele-kaptiran-selo/) - Sevgili Kürd kardeşlerim, uzun yıllar önce ben bir karar almıştım, ki yazım dünyasında, her konu için düşüncelerimi ana dilim Kürdçe ile yazayım demiş, ancak Kuzey Kürdistan’daki mazlum halkımın durumu beni sözümden ve kararımdan ne yazık ki bazen alıkoyuyor. Nedeni de zalim barbar Türk devletinin yüzyıldan beri dilimizi, kültürümüzü, müzik, tarih, örf ve adetlerimizi, hatta ve - [ Amerîkayê êrişî tesîsên nukleerî yên Îranê kir](https://navkurd.com/amerikaye-erisi-tesisen-nukleeri-yen-irane-kir/) - Serokê Amerîkayê Donald Trump ragihand ku wan êrişî tesîsên nukleerî Îranê yên yên li Fordo, Netenz û Îsfehanê kiriye. Piştî êrişê Donald Trump postek belav kir û tê da wiha got: "Me êrişa xwe ya gelek serkeftî li ser sê bingehên atomî yên Fordo, Natanz û Îsfehanê yên Îranê temam kir. Hemû balafir niha li - [Kürtler hazır mı?](https://navkurd.com/kuertler-hazir-mi/) - Kürtler derken kastettiğim Kürt partileri, Kürt halkı değil. Kürt halkı her parçada ileri atılmak için on yıllardır hazır. Bu bekleyiş ve hazır olma hali, bir macera olsun diye değil, gasp edilmiş haklarına kavuşmak, yaşadıklarının çocuklarınca da yaşanmamasını sağlamak için. Eli kulağındaki kapışma, Hamas, Hizbullah ve Baas’ın ardından İran’a da yansıdı ve 13 Haziran’dan buyana tırmanarak - [Xeniqandina bi mûyê di nav mastê Tirkan da…](https://navkurd.com/xeniqandina-bi-muye-di-nav-maste-tirkan-da/) - Tirk ji Kurdan hez dikin… Ji Kurdên mirî. Loma dibêjin, „Kurdên herî baş, yên mirî ne…“ Kurd ji mirinê natirsin. Loma di warê şervanîyê da bi nav û deng in. Bi taybetî jî di şerê navxweyî da… Heta tola xwe negrin ji kozikê ranabin. Ji çek û rextan… Ji şûr û mertalan jî hez dikin - [Netanyahu: Erkê gelê Îranê ye ku ji bo azadiya xwe serî hilde](https://navkurd.com/netanyahu-erke-gele-irane-ye-ku-ji-bo-azadiya-xwe-seri-hilde/) - Şerê Îsraîl û Îranê bi hêz didome. Serokwezîrê Îsraîlê Netenyahu derket pêşberî rojnamevanan û pirsên wan ên di derbarê şer da, bersivand. Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu diyarar dike, ku ew dikarin şert û mercan ji xelkê Îranê ra ava bikin, lê serîhildan erkê gelê Îranê ye. Serokwezîrê Îsraîlê dibêje, "Xelk ji min dipirsin, gelo armanca - [Selocan’ın soy adı?](https://navkurd.com/selocanin-soy-adi/) - Biyolojik olarak genlerin çeşitli özelliklerine göre anne ve babadan aktarım oranları değişkenlik göstermekle birlikte, kimi genler daha çok anneden kimileri ise babadan çocuğa geçer. Tarihsel ve dinsel olarak soyu anne ya da baba ya bağlama anlayışı olsa da bu, var olan gerçeği tam olarak yansıtmıyor. Mesela Padişahlık, Krallık gibi yönetimlerde soy babaya dayandırıldığı için, ölen - [Kîjan guherîn ji bo Kurdan mezin e?](https://navkurd.com/kijan-guherin-ji-bo-kurdan-mezin-e/) - Bê guman piştî guhertinên Sûriyeyê, piraniya siyasetmedarên Kurd û şîrovekarên Kurdistanê û hin navendên cîhanî jî dabaşa wê yekê dikin ku navçe li ber guhertinên mezin e û divê Kurd xwe ji bo van guhertinên amade bikin. Lê ger tu ji her yekî ji wan bipirsî gelo ew guhertinên çaverêkirî ku îhtîmala qewimîna wan nêzîk - [Mîro, Romana Şer û Koçberiyê](https://navkurd.com/lokman-polat-miro-romana-ser-u-kocberiye/) - Di dema berê de dengbêj, stranbêjên Serhedê bi nav û deng bû. Navdariya wan ango navûdengê wan dengbêjên hêja hêj jî heye, navûdengê wan hêj jî didome. Kurd bi dilxweşî gohdariya kilam û stranên dengbêjan dikin. Lêbelê niha navdarên nû yên Serhedî hene. Ev navdarên nû jî nivîskarên kurd ên Serhedî ne. Di salên piştî - [Humeynistler ile Siyonistler Savaşıyor](https://navkurd.com/humeynistler-ile-siyonistler-savasiyor/) - 13 Haziran 2025 günü İsrail, İran’a saldırdı. İran ordusunun üst kademesini ve Atom bombası yapmaya çalışan kesimin, üst kademesini yok etti. Bu bile açıkça gösteriyor ki, İsrail Humeynicileri tarihten silecek. İran birkaç parçaya bölünecek. Bu parçalardan biri de Doğu Kürdistan olacak. Doğu Kürdistan’da Kasimlo başkanlığında İKDP, İran Şahı Rıza Pehlevi yönetimine karşı, bağımsızlık mücadelesi veriyordu. - [Kurd çima ji kujerên xwe hezdikin!](https://navkurd.com/kurd-cima-ji-kujeren-xwe-hezdikin/) - Dîroka miletê kurd bi komkujî û di bin koletî û bindestîya çar dewletan da derbas bû. Lê dema mirov van sed salên dawî dişopîne, çend serhildanê kurdan çêbûne, lê ew bi nîfaq û alîkarîya çar dewletên dagirker bi dawî bûne. Tiştên herî balkêş ewe ku, ji dijminan zêdetir, kurdan zerarê mezin dane hevdû. Kurd bi nave omedê, bi - [Yusuf Kaynak: Bêrî û Bêrîvan li cem Kurdê Anadoliyê](https://navkurd.com/yusuf-kaynak-beri-u-berivan-li-cem-kurde-anadoliye/) - Navekî populer e ku ji keçan re tê dayîn. Peyva Bêrîvan ji peyvên ''bêrî'' û "van" pêk tê. Bêrîvan behsa jinên ku bi şîr û hilberîna şîr ve mijûl dibin dike. Ev nav di çanda Kurdî de sembola berhemdariya jinan, nêzîkbûna wan bi xwezayê re û xebata wan ya bi ked û xebata wan e. - [Çardeh, panzdeh çarekî banzde!](https://navkurd.com/cardeh-panzdeh-careki-banzde/) - Di dema zarokatîya min da hertiştên me xwezayî bûn. Dinya me piçûk… Xewn û xeyalên me jî bi dinya me ya pîçûk va sînordar bûn. Di wan deman da ne youtube û înstagram… Ne jî facebook û tîktok hebûn… Heta em ji hebûna radyo û televîzyonê jî hayîdar nebûn. Pelîstokên me ji kevir û daran, - [13 Haziran ve Qasr-i Şîrîn](https://navkurd.com/13-haziran-ve-qasr-i-sirin/) - Çarmix ve Qasr-i Şîrîn, ayrılmaz bir bütünün adıdır, Kürt belleği ve tarih anlatımında. Adıdır bir travmanın Qasr-i Şîrîn, dört asırdır kanayan ve onlarca nesli etkisi altına alıp bugünlere taşıyan. Çar, dört; mix, çividir Kürtçe’de, melezleştirilerek Türkçe’ye çarmıh diye çevrilen. Çar, dört; mix ise çividir, oysa Türkçe’de. Hangi dilin daha güçlü ve köklü olduğu değil konumuz, - [Soysuzlaşanın perspektifi!](https://navkurd.com/soysuzlasanin-perspektifi/) - Sevgili okuyucu kardeşlerim, tarih yazımından günümüze dünya insanlarının arasında, insanlar birbirlerini değişik adlarla nitelendirmişler diye düşünüyorum. Tabi tarih öncesi ilkel insanı topluluklar birbirlerine karşı nasıl davranmışlar, birbirlerinin davranışına ne ad vermişler, kanımca bu kesinlikle bilinmez, söylenenler ise bence hep tahmin, çünkü somut gerçek yazılı belgeler elimizde yok. Ayrıca o günkü toplumların dilindeki güzel ve kötü - [Dr. jur. Celalettin Kartal: Rojeva Nû û rola ziman](https://navkurd.com/dr-jur-celalettin-kartal-nerina-min-li-ser-gotara-kek-memo/) - Nerina min li ser gotara kek Memo Kek Memo, te di van rojan de gotarek nivîsî ye. Tiştê te di derbarê rola ziman de li ser pirsgirêka Kurd û hewldanên rewşa nû („pêvajoya nû)? nivîsî ye, balkêş e. Lê bo çareseriya „pirsgirêka Kurd“ li Komara Tirkiyê divê dewlet ne tenê zimanekî çêker û „ne cûdaker“ - [Sosretî](https://navkurd.com/1135-2/) - Kurd, bi tirkî hevdu rexne dikin û heqaret dikin. Gelekên wan jî xwedan berpirsîyarî nînin. Aşê xwe dihêrin û destên van di bin kevir da nîne. Ya sosrettir çîye? Doza Kurdistaneke serbixwe dikin û ji derveyê xwe herkesî şaş heta bi hêsayî tawanbar dikin. Xelk ava dike, em xira dikin. Xelk yekitîya xwe ava dike em her - [Havanda su dövmek!](https://navkurd.com/havanda-su-doevmek/) - Türkiye’de gündem çok hızlı değişiyor. O hıza ayak uydurmak oldukça zor. Kaldı ki kimsenin gündemi yakalama, aklı selim bir şekilde yorumlama gibi bir kaygısı da yok. Birileri tarafından belirlenen gündemi, körün fili tarif etme misali gibi, herkes kendi penceresinden yaklaşarak kendince değerlendiriyormuş gibi yapıyor. Durum böyle olunca, haliyle gündemin hızına uygun olarak insanların tutum ve - [Uzlaşma ya da ötekileştirmenin aracı olarak dil](https://navkurd.com/uzlasma-ya-da-oetekilestirmenin-araci-olarak-dil/) - Geçtiğimiz yüz yıl silahlı mücadeleye bolca tanıklık etti. Verilen mücadele sonucunda onlarca yeni devlet tarih sahnesine çıktı. Bu nedenle de 20. Yüzyıl ezilen, sömürgeci boyunduruk altında katliam ve zulmün binbir türünü yaşamak zorunda bırakılan uluslar için özgürlük ve sömürgecilikten kurtuluş yüzyılı olarak tanımlanır. Her çatışma, her savaş, her silahlı mücadele sonunda dialog, görüşme ve müzakereye - [Ulusal hasassiyet](https://navkurd.com/ulusal-hasassiyet/) - Said’ler olayı tarihimizin trajik bir olayıdır. Halkımızın bir özdeyişi var; herkes bilir. “Hûr e, kûr e û dûr e.” Bugünlerde 52 yıl önce yaşanan ve tarihimizde bir trajedi olarak yerini alan SAİD’ler konusu zaman-zaman gündemleştiriliyor. Bilenler, bilmeyenler her kes kalem oynatıyor. Hayatta ne Dr. Şivan’ı ne de Elçi’yi bir kez bile görmeyenler ahkam kesiliyorlar. Senaryolar - [Türkiye’nin sorunu, devletin kendisidir](https://navkurd.com/tuerkiyenin-sorunu-devletin-kendisidir/) - 1923 Tarihinde Cumhuriyeti kuran Mustafa Kemal; “Türkiye’de yaşayan herkes Türk’tür-Müslümandır, Yeniçeriler devlet düşmanı, Aleviler de din düşmanıdır” demiş. Türkiye yüz yıldır bu mantık üzerine ayakta kalmaya çalışıyor. Türkiye darbeler ülkesidir. Her darbede yeni bir Anayasa ile, Dünya’nın en çok Anayasa değiştiren ülkesidir. Şu anda parlamentoda 14 partinin temsilcisi var. Bu dağınıklıkta darbeci FEÖ’cülerin parmağı olsa - [Şeş meh berê, şeş meh şûnda…](https://navkurd.com/ses-meh-bere-ses-meh-sunda/) - Di sîyasetê da şeş meh demeke dûr û dirêj e. Ger ku sîyaset wek sîyaseta Tirkan bêpergal be, rojek jî dûr û dirêj e. Heta şeş meh berê Kurd bi meraq dest bi rojê dikirin, ku gelo wê şarêdarên kîjan bajar û bajarokên Kurdsitanê werin derdestkirin û ji kar werin dûrxistin… Di nav şeş mehan - [Zazalar ayrı bir millet mi?](https://navkurd.com/zazalar-ayri-bir-millet-mi/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, 41 yıldan beri kirli bir savaş içinde olan, bu savaş içinde şehit düşen on binlerce gencin, yakılan, yıkılan 5 bine yakın köyün, tahrip edilen koca bir coğrafya, on milyonun üstündeki göç eden insanlarımızın düşman metropollerindeki durumlarından ve geçen Ekim ayından bugüne dek ülkemiz Kürdistan’ı yüzyıldan fazla bir zaman içinde işgal, yüzbinlerce insanımızı barbarca şehit eden, - [“Aslını inkâr eden haramzadedir”](https://navkurd.com/aslini-inkar-eden-haramzadedir/) - Erdoğan; Hristiyan Gürcü kökenli, bir babanın oğlu. Bahçeli; Hristiyan Ermeni kökenli, bir babanın oğlu. Özel; Hristiyan Arnavut kökenli bir babanın oğlu. Kısaca; 600 kişiden oluşan mecliste, Atatürk’ün istediği gibi, “Müslüman Türk” kökenli 10 Milletvekili bulamazsınız. Vatandaşlık ayrıdır, genetik olarak ait olduğun köken ayrıdır. Devlet; değişik toplumlardan oluşan, bir kitlenin ortak evidir, herkes eşittir, evine sahip - [Nasıl bir kardeşlik: Asimetrik mi, hukuksal mı?](https://navkurd.com/nasil-bir-kardeslik-asimetrik-mi-hukuksal-mi/) - Türkiye’de devletin Kürt meselesine ilişkin yaklaşımında sıkça tekrar edilen bir söylem var: “Türk-Kürt kardeştir.” Bu söz, özellikle hak ve kimliğe ilişkin talepler yükseldiğinde bir tür siyasal yumuşatma ve meşrulaştırma işlevi görür. Ancak bu kardeşlik, eşitlik temelinde mi kuruludur, yoksa bir tarafın belirleyici, diğer tarafın edilgen olduğu asimetrik bir ilişki midir? Türklerin devleti, resmi dili, eğitimi, - [Mezlûm Ebdî: Ez amade me bi Erdogan ra bicivim](https://navkurd.com/mezlum-ebdi-ez-amade-me-bi-erdogan-ra-bicivim/) - Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî di hevpeyvîna xwe ya di kanala Şemsê da dîyar kir, ku ew amada ye bi Serokkomarê Tirkiyeyê Recep Tayyîp Erdogan ra were ba hev. Mezlûm Ebdî di derbarê rola Tirkîyê da wiha got: “Di şerê li Sûriye û Rojavayê Kurdistanê da roleke sereke ya Tirkiyeyê hebû. - [Pirtûkek balkêş û girîng: Derî û Dergehên Çîroknûsiya Kurdî](https://navkurd.com/pirtukek-balkes-u-giring-deri-u-dergehen-ciroknusiya-kurdi/) - Di nav weşanên ”Zîz”ê de, di beşa ”Rexne”yê de pirtûkek balkêş û girîng hate weşandin. Pirtûka birêz Şêxo Fîlîk ya bi navê ”Roja Nehşemê - Derî û Dergehên Çîroknûsiya Kurdî” pirtûkek rexneyî ya rexnegiriya edebî ye. Di analîz û şîroveya pirtûkên edebî de, di nirxandin û şîroveya pirtûkên çîrok û romanên kurdî de nivîsên Şêxo - [Jîyana kurdên li dîasporayê!](https://navkurd.com/jiyana-kurden-li-diasporaye/) - Îro li seranserî welatên Ewropayê, kêm zêde du mîlyon kurd dijîn. Herî zêde li Almanya yê dijîn. Lêkolîner Prof. Dr. Esther Almstadt ku bi navê pênc platformê medyayên mezin dixebite, dibêje angorî lêkolînên me li Almanyayê mîlyon û sêsed hezar kurd dijîn. Lê kurd angorî nifûsê xwe, di nav sazî û partîyên Almanyayê da xwedî bandor - [Yeni Anayasa İçin Temel İlkeler – Eyalet Sistemine Dayalı Demokratik Bir Model](https://navkurd.com/yeni-anayasa-icin-temel-ilkeler-eyalet-sistemine-dayali-demokratik-bir-model/) - Türk televizyonlarını izliyorsanız her akşam her konuda uzman, eli sopalı bir grup insanla karşılaşırsınız. Hergün kanal kanal dolaşıp ellerindeki kalaslarla uzmanlıklarını kanıtlama çabası içindeler. Bu ara yeni ve sivil bir anayasa yapma ihtiyacından çokça bahsedilmeye başlandı. Ben de televizyonlarda boy gösteren bu eli sopalı uzmanlara özendim ve Bauhaus’dan (İnşaat malzmeleri satan bir marketten) bir kürek - [Prensîbên Bingehîn ji bo Destûrek Nû - Modela Sîstema Eyaletên Demokratîk](https://navkurd.com/prensiben-bingehin-ji-bo-desturek-nu-modela-sistema-eyaleten-demokratik/) - Ger hûn televîzyonên Tirkî temaşe bikin, her êvarê hûn ê rastî komek mirovan werin ku di destên wan de dar hene û di her mijarê de pispor in. Her roj ji kanalekê diçin kanalekê din, hewl didin ku bi çoyên di destên xwe de pisporiya xwe îspat bikin. Di vê navberê de, gelek nîqaş li - [“Terörist başı, Çocuk katili”](https://navkurd.com/teroerist-basi-cocuk-katili/) - Evet; 12 Mayıs 2025 tarihinden önce, APO’ya böyle hitap edenler, bugün de sayın Öcalan diye, hitap ediyorlar. Burası Türkiye, vatandaş siyasetçiyi anlamakta çok zorlanıyor. Dün öyle söyledim bugün de böyle söylüyorum, çünkü işime öyle geliyor. Siyasetçiler vatandaşa soruyor, “Bölünmek mi istersiniz, birleşmek mi”, vatandaş da şaşkın, şaşkın etrafına bakıyor. PKK Başkent Kandil’de toplandı, 12 Mayıs - [Günahıyla, sevabıyla PKK!](https://navkurd.com/guenahiyla-sevabiyla-pkk/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, rındık bacılarım, defalarca çeşitli yazılarımda, üç baskı Türkçe anı kitaplarımdan bahsettim. İlk ülkemden ayrılmam 14 Nisan 1951 düşman kenti Adana, daha sonra İstanbul ve İstanbul’da da ayrılmamın tarihi 19 Ocak 1970 Çarşamba günü. Yani bugünden tam 55 yıl önce. Kısacası ömrümün 74 yılı, (dile kolay) hasret çektiğim ülkem Kürdistan’ın dışında geçti, geçiyor, daha kaç gün, kaç yıl - [Torin û hezkirina kalikan…](https://navkurd.com/torin-u-hezkirina-kalikan/) - Gotinek ji gotinên pêşîyan e: Zarok gûz, torin jî kakilê gûzê ne! Min herdu kalikên xwe jî nedît. Jiber ku berî bûyîna min herduyan jî ji vê dinyayê koça xwe ya dawîyê kiribû. Bêguman torinên wan ên ji min mezintir gelek zêde bûn. Ew torinên xwe yên ku di saxîya xwe da dîtibûn, bi wan - [Rojev](https://navkurd.com/448-2/) - [Panaroma](https://navkurd.com/panaroma/) - [Evet Veto Edildik](https://navkurd.com/evet-veto-edildik/) - Daha önce tarafımıza bildirilen, Bitlis valiliği ve Ziraat Bankasının organizasyonu ve Bitlis Belediyesinin sponsorluğu ile 19-24 Mayıs tarihinde yapılması düşünülen “ Bitlis Kitap Günleri” etkinliğine yasal hiç bir dayanağı olmayan. Ben Bedirhan Epözdemir ve diğer dört yazar arkadaşımız Raci Uğurlu, Uğur Yılmaz, Yasemin Elban ve Hamza Özkan olmak üzere Bitlisli beş yazar veto edildik. Ben Dünya - [PKK’nin feshiyle milyonlarca taraftar yok mu olacak?](https://navkurd.com/pkknin-feshiyle-milyonlarca-taraftar-yok-mu-olacak/) - Kürtler son sekiz ayı adı belirsiz bir süreci, getirip götüreceklerini tartışarak geçirdi. Ülkede parti binalarında, Avrupa’da dernek ve etkinliklerde alabildiğine yoğun bir tartışma yaşandı. PKK’nin kendisini feshetmesi ve silahlı mücadeleyi sonlandırmasıyla birlikte bu tartışma doruğa çıktı. Tartışanlar, kafa yoranlar, ne olup bittiğini anlamaya çalışanlar sadece Kuzey Kürtleri değil. Almanya’da son 60 yıl içinde güçlü bir - [Nirxandina bîranînên Alîşêr (Ziya Avcî) û bûyera kuştina herdu Seîd’an](https://navkurd.com/nirxandina-biraninen-aliser-ziya-avci-u-buyera-kustina-herdu-seidan/) - ”Bîranîn û Şahidiya Hinek Bûyeran” navê pirtûka Alîşêr - Ziya Avcî ye. Ew ji bajarê Wanê ye. Bi nasnavê Alîşêr dihat nas kirin. Ew hevalê Dr. Şivan (Seîd Kirmizîtoprak) û di partiya Dr. Şivan de kar û xebata siyasî û rêxistinî kiriye. Piştî kuştina Dr. Şivan di partiya ku hevalên Dr. Şivan damezrandine û wek - [Lokman Polat: Du romanên li ser Komkujiya Gêliyê Zîlanê -1-](https://navkurd.com/du-romanen-li-ser-komkujiya-geliye-zilane-1/) - Min di parvekirina Facebook û X-twîterê de gotibû; ”Niha min dest bi xwendina pirtûkên birêz M. Sadık Varlî kir. Herdu roman ji li ser komkujiya Gêliyê Zilanê ne. Ez ê bi dor herdu romanan jî bixwînim û derbarê wan de dîtinên xwe bi xwendevanên kurd re parve bikim, romanan binirxînim.” Min bi dor herdu romanan - [Metin Kiper: Bir Düşüşün Anatomisi](https://navkurd.com/metin-kiper-bir-duesuesuen-anatomisi/) - PKK, 5-7 Mayıs 2025’te toplanan 12. Kongresi’nde kendini feshetme kararı aldı, artık silahlı mücadele yürütmeyeceğini deklare etti. Bir devir kapandı, 29. Kürd İsyanı, Öcalan’ın sözleriyle sonu gelmeyen roman sona erdi. İyisiyle kötüsüyle, günahıyla sevabıyla PKK, Kürd siyasi tarihinde önemli bir yer kaplamıştır. Dile kolay, 52 yılı bulan bu hareket, Orta Doğu’daki dinamikleri birçok yönden şekillendirip - [Rastîya leheng, cengawer, keç û dayîkên Kurd!](https://navkurd.com/rastiya-leheng-cengawer-kec-u-dayiken-kurd/) - Xwendevanên hêja, di dîroka her gehlekî cîhan da, çawa ku mêrên mêrxwas, leheng, cengawer, şervanên nebez, welatperwer û welatevîn derketine, bê guman, ew jinên ku di zik û mal-zarokên xwe da neh meh wekî bar kişandine, bi êş û jan ew kesana afirandine, derxistine der bin asîmanê şîn, axa berdar û reş, mêjandine, hêjandine, ew - [Mumtaz’er Türköne Kürt olmaya karar vermiş!](https://navkurd.com/mumtazer-tuerkoene-kuert-olmaya-karar-vermis/) - Bu kararına referans olarak Alpaslan Türkeş‘in yıllar önce söylemiş olduğu bir sözünü gerekçe gösteriyor. X hesabında paylaştığı yazısının girişinde şöyle diyor: Türk milliyetçisi sıfatıyla, hayatımın geri kalanını bir Kürt olarak yaşamaya karar verdim. Referansım, doktriner Türk milliyetçiliğinin kurucusu Alpaslan Türkeş’in şu meşhur sözü: „Bir Kürt ne kadar Kürt ise, ben de o kadar Kürdüm; bir - [Kurd û nivîskarîya bi kurdî](https://navkurd.com/kurd-u-niviskariya-bi-kurdi/) - Kar û hûnerê rewşenbîrek bi kîjan zimanî be, ew bi wî zimanî tê binavkirin! Kurdên bi tirkî dinivîsin ji xwe ra dibêjin, nivîskarên kurd. Ev binavkirineke ne rast e û xwe bixwe xapandine. Ji ber ku nivîskarên kurd ancax bikaranîna zimanê xwe yên zikmekî dibin rewsenbîrên kurd. Sala par di meha cotmehê da, di TRT 2 da - [Sırrı Süreyya’dan mektup var](https://navkurd.com/sirri-suereyyadan-mektup-var/) - Yokum artık, yıldızım kaydı, söndü ışığım. Evet, kısadır dedim hayat bir türküye sığacak kadar. Bir kalp bir kişinin yükünü çekebilir. Başkalarının derdini de sırtlanınca, bu sıkleti çekmez de dedim, bu terazi. Yine de beklemiyordum bu kadar da kısa olacağını, ben de. Yapacak işlerim vardı hala. Dağlar yüklemiştim yorgun sırtıma, ağır mı ağır, hem de Ağrı - [Hêk û Pîvaza Filozof û Axa…](https://navkurd.com/hek-u-pivaza-filozof-u-axa/) - Nivîseke min a kevn e. Berî 15 sal berê hatîye nivîsandin. Di nivîsê da qala hêk û pîvazê tê kirin. Kurd jî zêde ji pîvazê hez dikin. Loma min min xwest ku careke din dîsa biweşînim… *** Gotinek ji gotinên pêşîya ne. Dibêjin; „Mirovên kerr nabihîzin, lê lihev tînin!“ Ev pêşgotin ne tenê ji bo - [Bir iki konu ve Avustralya hakkında kısa bilgiler! ](https://navkurd.com/bir-iki-konu-ve-avustralya-hakkinda-kisa-bilgiler/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, benim terki-vatan dönemim 14 Nisan 1951 yılıdır. İlk Adana, daha sonra İstanbul, üç yıl askerlik ve 22 Aralık 1962 Kıbrıs, 28 Şubat 1965 oradan tekrar İstanbul’a dönüş, ardından yani 16 Ekim 1966’da Almanya yolculuk hikâyem ve en son 19 Ocak 1970 günü düşman ülkesi İstanbul’u terk etmem, yönümü dünyanın Güney Kutbu, Avustralya - [Böyle gelmiş böyle gitmez!](https://navkurd.com/boeyle-gelmis-boeyle-gitmez/) - Osmanlı, Afgan soyundan gelen bir ailedir. Osmanlılar, Türklükle uzaktan yakından hiçbir alakası olmadığı gibi, Türkmenlerden nefret ederdi. Sarayda hizmetçi olarak, hiçbir Türkmen olmamıştır. Türkmenler için “Etrak-ı be idrak” derlerdi. Birinci dünya savaşı, Avrupa belgelerini okuyanlar bunu görürler. Osmanlı; döneminin en büyük Emperyalist ülkesiydi. Savaş sonrası, müttefik güçler, Osmanlı egemenliğindeki alanlardan, tam 23 devlet kurdular. Eğer - [„Alışmış kudurmuştan beterdir!“](https://navkurd.com/alismis-kudurmustan-beterdir/) - Her kulağa küpe olması gereken bir söz. Bir Atasözü… Türkçe olduğuna göre, Türklere ait olmalı. Her atasözü gibi, bu sözün doğruluğundan da kuşku duyulamaz. Çünkü yaşanan tecrübelerle sınanıp doğrulukları ispatlanan sözler, atasözü olma özelliğini kazanırlar. Bu sözdeki kudurmuş kelimesi, „kudurmak“ fiillinden, alışmış kelimesi ise „alışmak“ fiilinden türemiş bir sıfatlardır. Kudurmuş olmak, nadiren… Alışmış olmak ise - [Sirri Surreya Onder wefat kir](https://navkurd.com/sirri-surreya-onder-wefat-kir/) - Alîkarê Serokê Parlamentoya Tirkiyeyê û Endamê Heyeta Îmraliyê ya DEM Partiyê Sirri Sureyya Onder wefat kir. Roja 15ê Nîsanê ji ber firehbûna damarê wî yê aortê krîza dil li Sirrî Sureyya Onder da. Ev 18 roj bûn ku tedawiya Onder li Nexweşxaneya Florence Nightingaleyê ya li Stenbolê dihat kirin. Nexweşxaneya Florence Nightingaleyê bi daxuyaniyeke nivîskî - [Artêşa Îsraîlê li Surîye bombe barand](https://navkurd.com/artesa-israile-li-suriye-bombe-barand/) - Ajansa nûçeyan a fermî ya Sûriyeyê dîyar dike, ku balafirên şer ên Îsraîlê êrişî bajarên Şam, Hema, Laziqiye, Dera û Quneytreyê kirîye. Di êrişê da navendên leşkerî, topxane û binesaziyên mûşekan hatine armanckirin Hêzên Parastina Îsraîlê (IDF) yê jî di derbarê êrîşan da daxûyaneîyek daû di daxûyanîyê da wiha tê gotin, ku li Sûriyeyê navendeke - [1 Gulan](https://navkurd.com/1-gulan/) - Yek Gulan, Yek Gulan Cejna karker û xebatkaran… (…) Ev roj îro jî li seranserê dinyayê tê pîrozkirin. Lêbelê ne wek salên borî. Bi taybetî li welatên Ewropayê karker û xebatkar vê rojê wek şahîyeke çandî pîroz dikin. Li welatên wek Tirkîyê jî karker û xebatkar hê ji poles û leşkeran zilm û zordarîyê dibînin - [Bitlis’te ilk kitlesel 1 Mayıs](https://navkurd.com/bitliste-ilk-kitlesel-1-mayis/) - Zaman su gibi akıp gidiyor. Hem de çok hızlı bir şekilde. Geri bıraktırılmış toplumlarda yaşanan alt-üst oluşlar insanı bir zaman tüneline doğru adeta sürüklüyor. Geçirilen zaman diliminin acı-tatlı anıları bir sinema şeridi gibi insanın gözlerinde gidip-geliyor. Yaşanılanların çoğu, tarih oluyor sanki. Hem de unutulmuş bir tarih. Belki de gelecekte unutulmuşluğun tarihi, tarihçiler için çok önemli bir konu olacak. - [Yusuf Kaynak: Ziman û Wêjeya Kurdî - II](https://navkurd.com/yusuf-kaynak-ziman-u-wejeya-kurdi-ii/) - Di sedsala 19'an de edebiyata Kurdî li Başûrê Kurdistanê pêş ket. Nêrîneke giştî li ser edebiyata Soranî. Edebiyata Soranî; Kurdiya navendî, ku bi navê Kurdiya Soranî jî tê zanîn, zaravayekî Kurdî ye an zimanekî ku li Iraqê, bi taybetî li Kurdistana Iraqê, û her weha li parêzgehên Kurdistan, Kirmaşan û Azerbaycana Rojava li rojavayê Îranê - [Düşmanını halkına sevdirmeye çalışan namert!](https://navkurd.com/duesmanini-halkina-sevdirmeye-calisan-namert/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, biz insanoğulları garip bir yaratığız. Bütün dünya güzelliklerinin birer mimari olan bizler, ne yazık ki bütün pislik ve kötülüklerinin de meşhur ustasıyız. Biz kendimiz arasında kimine “Dost” kimine de “Düşman” diyerek öldürmeye çalışmışız, ki hâlâ biz bu uğursuz iş ile meşgulüz. Bu bizim en büyük ayıbımız. Keşke hep dost ve kardeş - [Rojava](https://navkurd.com/rojava/) - Rojava, yanı Batı Kürdistan. Kürtlerin çoğu kez “Başûr é Piçûk” dedikleri ve bundan dolayı da zaman-zaman o parçadaki kardeşlerinin öfkesini üzerine çektiği yani bir başka deyişle Suriye Kürdistanı. Unutulmuşluğun, yıkılmışlığın, göçün, inkârın, imha ve kırımın coğrafyası. Çağdaş Dünya’nın yüzkarası sayılabilecek “Kimliksizliğin” başka bir adı. Şimdi verdikleri onurlu mücadele ile “Başûr é Piçûkluktan” kurtulup, özgür ve - [Mîkaîl Bulbul: Bi awayekî sîstematîk rê li ber zimanê Kurdî tê girtin](https://navkurd.com/mikail-bulbul-bi-awayeki-sistematik-re-li-ber-zimane-kurdi-te-girtin/) - Konferansa 4emîn a Lêkolînên Kurdî li Zanîngeha Kurdistanê ya Hewlêrê hat lidarxistin. Ji 27 welatan 140 lêkolîner beşdarî konferansê bûne û lêkolînên xwe yên zanistî pêşkêş kirine. Ji Bakurê Kurdistanê jî bi taybetî ji beşên zimanê Kurdî yên zanîngehan çend kes di konferansê cîh girtine, ku ji wan kesan yek jî Akademîsyenê Beşa Kurdî ya - [Bang](https://navkurd.com/bang/) - Karê nivisê karêkê wusa hêsa nîn e. Serpêhatîya qelemê serpêhatîyeke dur û dirêj e. Ku meriv bindest be, bêdezgeh û sazîyên netewî be êş û azar zêdetirin. Ku xetên sor û xesasîyetên meriv yên netewî xetma xwe li jîyana rojane nedin, wê demê ziman gelek dirêje û zept û rept kirin pir zehmet e. Ku - [Wezîrê Karên Derva yê Fransayê bi kurdan ra civîya](https://navkurd.com/wezire-karen-derva-ye-fransaye-bi-kurdan-ra-civiya/) - Wezîrê Karên Derve yê Fransayê Jean-Noel Barrot li Hewlêrê bi serkirdeyên kurdan ra civîya. Jean-Noel Barrot piştî gihiştina Hewlêrê berê bi Serok Mesûd Barzanî, Serokê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzanî û Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Mesrûr Barzanî ra civiya. Wezîrê Karên Derva yê Fransayê Jean-Noel Barrot li Hewlêrê di konferanseke rojnamegeriyê da ragihand ku ew dê di - [Bugün günlerden 23 Nisan](https://navkurd.com/buguen-guenlerden-23-nisan/) - Kemalistler; 23 Nisan 1920 Türkiye Büyük Millet Meclisi açılış gününü, çocuk bayramı olarak kutlarlar. Ben birinci Dünya savaşında Osmanlının kaç Paşası olduğunu çok araştırdım ama bulamadım. Sadece bir yerde, toplam 340 Paşasının olduğunu okudum. Savaşta bunların hiç biri cephede ölmedi, sıkışan kaçtı İstanbul’a geldi, padişah da bunları Yedikule Zindanlarına doldurdu. Osmanlı 1362 Tarihinde, Yeniçeri ocağını - [Bugün 23 Nisan…](https://navkurd.com/buguen-23-nisan/) - Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı… Dünyada çocuklara bir günlüğüne de olsa egemenliği çocuklara devreden tek ülke, Türkiye. Meclisi çocuklar yönetiyor. Erdoğan bile hiç çekinmeden koltuğunu bir çocuğa terketmeyi göze alıyor. Bugün herkes, iktidar ve muhalefetiyle ulusal egemenlik, çocuk hak ve özgürlüklerinden bahsediyor. Çok bilmiş kimi Kürtler bile… Peki ulusal egemenlikten kastedilen ulus kim? Hiç kuşkusuz - [Papayê Vatîkanê mir](https://navkurd.com/barzani-papa-francis-ji-bo-mirovahi-u-astiye-kesayeteki-mezin-bu/) - Rêberê rûhanî yê Katolîkan û Serokê Dewleta Vatîkanê Papa Francis, piştî nexweşiya wi ya ku demeke dirêj bû berdewam dikir, di 88 saliya xwe da li Roma yê mir û koça xwe ya dawiyê kir. Sedem mirina Papa Francis Vatîkanê daxuyaniyek belav kir. Di daxuyaniyê da tê gotin, ku Papa Francis îro sibehê li gorî - [Yenilgileri yengilere çevirmek](https://navkurd.com/yenilgileri-yengilere-cevirmek/) - Yenilgileri yengilere çevirmek için harekete geçmeliyiz. Kırmadan, dökmeden, özverili davranarak öncelikle aynayı kendimize çevirmeliyiz. Kendimizi masaya yatırıp, bir cerrahın ustalığı ile değerlendirmeler yapmak zorundayız. Boş ve kof sözlerin zamanı geçti. Ayağı yere basmayan politikalar pazarda müşteri bulmuyor. Kendi-kendimizi avutmak, ötekileştirmek çıkmaz sokaktır. Uzaktan gazel okumak, metropol kentlerin loş havasında yargısız infazlar yapmak ve değerlendirmelerde bulunmak - [Lahûr Şêx Cengî: Ez bawer nakim ku PDK û YNK zû hikûmetê pêk bînin](https://navkurd.com/lahur-sex-cengi-ez-bawer-nakim-ku-pdk-u-ynk-zu-hikumete-pek-binin/) - Serokê Bereya Gel Lahûr Şêx Cengî du roj berê beşdarî bultena Rûdawê bibû. Şêx Cengî li ser avakirina hikûmeta Herêma Kurdistanê, hilbijartinên Îraqê, rewşa Kurdan a li Rojavayl Kurdistanê û dan û standinên Amerîka û Îranê pirsên Senger Ebdulrehman dibersivand. Lahûr Şêx Cengî ji bo avakirina hukumetê dibêje, ku PDK û YNK di demeke nêzde - [Aydınlar toplumun vicdanıdır](https://navkurd.com/aydinlar-toplumun-vicdanidir/) - Aydınlar toplumun vicdanıdır Bilge bir insanın kendi dünya görüşüne göre bilimsel verilere dayanarak, analiz ve eleştiri yapması her zaman saygı değerdir. Siyaset ve toplum için bu büyük bir gereksinimdir. Bu bağlamda örgütleri ve kişileri bilimsel bir süzgeçten geçirip, toplumsal verilerle değerlendirmek büyük bir saygınlıktır. Tüm bunların yanında içinde geçtiğimiz sürecin çekilmez acıları ve getireceği zorlu - [Arif Qurbanî: Metirsiyên aktîfknekirina Parlamentoya Kurdistanê](https://navkurd.com/arif-qurbani-metirsiyen-aktifknekirina-parlamentoya-kurdistane/) - Em nêzîkî wê yekê dibin ku şeş meh di ser hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê re derbas bibin, bêyî ku tu gaveke pratîk ji bo aktîfkirina vê saziya felckirî ku biryar bû bibe hêviya gelê Kurdistanê, were avêtin. Ji ber ku Kurd ne xwediyên ti qeware û desthilateke din a xwebirêveberiyê bûn, dema ku berî 33 salan - [Peter Galbraith: Kurdên Sûriyeyê serxwebûnê naxwazin](https://navkurd.com/peter-galbraith-kurden-suriyeye-serxwebune-naxwazin/) - Balyozê Amerîkayê yê berê Peter Galbraith beşdarî Foruma Silêmaniyê, ku ji alî Zanîngeha Amerîka va tê lidarxistin, bû. Di çarçoveya forumê da, paneleke bi navê "Bakurrojhilatê Sûriyeyê û Bandorên wê yên li ser Herêmê" hat lidarxistin. Bi beşdariya gelek kesayetiyên xwecihî û navneteweyî di panelê da nîqaşên girîng hatin kirin. Di beşa vê forumê da - [Boşuna yalvarma inandıramazsın](https://navkurd.com/bosuna-yalvarma-inandiramazsin/) - Yüz yıldır Kürtler, dışarıdan hiçbir destek olmadan, özgürleşmeye çalışıyorlar. Bunun boş havuzda yüzmeye çalışmaktan hiç farkı yoktur. Yazan bazı Kürt aydınları, Kürtlerin tereddütlerinden dolayı, Kürtlere sitem ediyorlar. Haklı yanları olsa bile, yüz yıldır parçalanmış Kürtler; Arap olmayan Arapların, Türk olmayan Türklerin ve Farsların baskısı ve zulmü altında yaşarken, geri kalan milletler de seyirciydi. Ayrıca zulmün - [Populizm](https://navkurd.com/populizm/) - Popülizm iflah olmaz bir hastalıktır. Bugüne dek bu hastalığa bir çözüm bulunamadı. İleride bulunur mu? Bilemem. Ama bildiğim bir şey çağdaş bir toplum yaratmada en büyük engel kendini dev aynasında gören ve herkese dudak büken, popülist hayaller peşinde koşanlardır. Sağ olsunlar, çok konuşup az aşınırlar. Ülkeleri ve ulusları için büyük kocaman iri-iri laf ederler. Ama - [Helebce bû parêzgeh](https://navkurd.com/helebce-bu-parezgeh/) - Parlamentoya Îraqê ji bo parêzgehbûna Helebceyê kom bû. Di kombûna parlamentoyê da yasaya parêzgehbûna Helebceyê hate gotubêjkirin. Di encamê da yasa hat pesendkirin û Helebce bû 19emîn parêzgeha Îraqê. Serok Mesûd Barzanî ji bo parêzgehbûna Helebceyê peyamek belav kir, ku di peyama xwe da wiha dibêje: "Spasî û destxweşiyên xwe pêşkêşî serokatî û hemû endamên - [Di Civîna Konseya Ewlehiyê da Rojava derket pêş](https://navkurd.com/di-civina-konseya-ewlehiye-da-rojava-derket-pes/) - Piștî êrişên esmanî yên Îsraîlê yên li Sûriyeyê Konseya Ewlehiyê ya Neteweyên Yekbûyî (NY) bi şêweyekî lezgîn civiya. Di civînê da nûnerên Fransa û Yunanistanê di axaftinên xwe da cihekî taybet dan Rojavayê Kurdistanê. Nûnerê Fransa yê Neteweyên Yekbûyî û Serokê Konseya Ewlehiyê Jerome Bonnafont got: "Li Bakurrojhilatê Sûriyeyê peymana ku di navbera deshilatdarên demkî - [Yalana inanan milyonlarca bomık bir toplum!](https://navkurd.com/yalana-inanan-milyonlarca-bomik-bir-toplum/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, bir insan ilk annesinin karnında ve iki bacağı arasında çıktığı zaman hayvandan da daha hayvan, sadece acıktığında ağlamasını bilir, gözleri dahi kırk gün her şeyi normal görmez. Oysa örneğin bir kuzu, oğlak, ya da dana annesinin karnında, ayıp yerinden çıktıktan ve yere düştüğünde, Kürdçe “Pızdan” Türkçesi “Döl eşi” dediğimiz sıvı şeyi - [DEM Partî: Hevdîtina bi Erdogan re gelekî erênî bû](https://navkurd.com/dem-parti-hevditina-bi-erdogan-re-geleki-ereni-bu/) - Heyeta Îmraliyê ya DEM Partiyê îro bi Serokkomarê Tirkiyeyê Recep Tayyîp Erdogan ra civiya. Civîn li Koşka Serokkomarîyê pêk hat û qasî saetek û nîv kudand. Ji heyeta Îmralîyê Sirri Sureyya Önder û Perwîn Buldan, ji ya AKPê jî Serokkomar Recep Tayyip Erdogan, İbrahim Kalin û Efkan beşdarî civînê bûn. Piştî civînê DEM Partiyê di - [Kurd çima nikarin yekitîyeke neteweyî ava bikin?](https://navkurd.com/kurd-cima-nikarin-yekitiyeke-neteweyi-ava-bikin/) - Ji bo gelê ku wek netewe bê pênasekirin du şert û mercên bingehîn pêwîst in. Ji wan yek ax e, ku li ser wê axê bikaribin bi hev ra bijîn. Ya din jî ziman e, ku pê biaxifin û hevdu fam bikin, ku bi têkilîyeke xurt bikaribin di her xalên jîyanê da hevparîyeke bi rêk - [Demokrasî lê çawa!](https://navkurd.com/demokrasi-le-cewa/) - Di destpêka komara Tirkîyê da, ewên pêşengtîya komarê kirine angorî yek milet, yek dewlet, yek al û yek ziman komar damezrandine. Tirkîye sedsal e bi îdeolojîya kemalîzm û bi qanûnên komara kemalîst bi bi qanûnên dîktatorî sewq û îdare dibe. Her tişt ji bo yek miletî kirine, ew jî miletê Tirk e. Wekî din hem - [HSD: Hewlên navneteweyî yên ji bo agirbestê hene](https://navkurd.com/hsd-hewlen-navneteweyi-yen-ji-bo-agirbeste-hene/) - Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) ragihand ku hewlên herêmî û navneteweyî yên ji bo bidestxistina agirbestê li seranserê Sûriyeyê berdewam dikin. Meclisa Leşkerî ya HSDyê civîna xwe ya asayî bi beşdariya fermandarên Encumenên Leşkerî û nûnerên hemû saziyên leşkerî yên ser bi wan ve li dar xist. Fermandarê Giştî yê HSDyê Mezlûm Ebdî jî tevî endamên - [Özel, Kürtleri ‘Baba ocağına’ davet ediyor!](https://navkurd.com/oezel-kuertleri-baba-ocagina-davet-ediyor/) - 21 Olağanüstü Kurultayı yapıldı. Kurultayın slogan: İrade Milletindir. Kurultay’da tek aday olan Özgür Özel, geçerli olan tüm oyları alarak yeniden seçildi. Özgür Özel kurultayda uzun bir konuşma yapmış. Yapmış diyorum çünkü konuşmasının tümünü erinmeden gazetelerde okudum. Bir iki kanalda da konuyla ilgili kimi yorumcuların değerlendirmelerini dinledim., Konuşmanın büyük çoğunluğu AKP ve Erdoğan’a yönelik son dönemlerdeki - [Ji yadgarîyên Kelemperên Payizan](https://navkurd.com/ji-yadgariyen-kelemperen-payizan/) - )Bo giyanê dostê min Xelîl Sasonî) Ji kû dest pê dibin yadgarîyên kelemperên payizan?! Bîrewerîyên dostaniya me li kû bi dawî dibin Xelîl ?! Sibehên buharan keçikên gundewarên me berên xwe didan berhevkirina kerengan tûrikên wan, xilç û adûdeyên wan li milên wan bûn . Vedenga sitranên wan, delal û lawikên wan kesrên evîneke qedexe - [Ziman û wêjeya Kurdî](https://navkurd.com/ziman-u-wejeya-kurdi/) - Bi gelemperî: Her çend navê "Kurd" di nivîsarên Asûriyan de derbas nabe, lê mirov li nivîskarên klasîk ên kevnar yên herî kevnar yên wekî Ksenefon di pirtûka xwe ya "Anabasis" de binavkirina "Kardougoi" û di Ptolemyos û Stefanê Bîzansiyê de "Gorduaia" dibîne, ku ew îro bi Kurdan têne pênasekirin. Bi vê teqez navê "Kurd" bi - [Aleviliğin Yasaklanmasının 100. Yılı](https://navkurd.com/aleviligin-yasaklanmasinin-100-yili/) - Birinci Dünya savaşında, Kasım 1918 tarihinde, Osmanlılar koşulsuz teslim oldu. İngiliz General Harington, geldi İstanbul’u teslim aldı, işgal edilmemiş Osmanlı topraklarını yönetmeye başladı. Anadolu’daki illere İngiliz ve Fransız subayları Vali atadı. Cepheyi terk edip kaçıp gelen Osmanlı Paşalarını da Sultan Vahdettin Yedikule Zindanlarına doldurdu. Harington’dan habersiz, boğazın üzerinde, Martılar bile uçamazdı. Harington; Mustafa Kemal başkanlığında - [Kürt halkının “Holdinglere” ihtiyacı var](https://navkurd.com/kuert-halkinin-holdinglere-ihtiyaci-var/) - Kürt halkının küçük “Dükkânlara” değil, “Holdinglere” ihtiyacı var Kurultaylar, çalıştaylar, parlak birlik söylemleri ve akıp giden zaman. Sonra yakınmalar, eleştiri adına karalamalar. Kendi hatalarını telaffuz etme erdemliliğini göstermeyenler. Suçu hep karşı tarafa yükleme ustaları. Birlik söylemi adeta ticari bir meta. Zaman-zaman da ağızlarda bir sakız. Yahut pazarda müşteri bekleyen bir ürün. Gittikçe değer kaybeden bir - [Köln Newroz’u: Organizatörlerin kitleye özür borçları var!](https://navkurd.com/koeln-newrozu-organizatoerlerin-kitleye-oezuer-borclari-var/) - Gulê Çınar-Şahin Uzun süre Köln Newroz’una ilişkin bir şeyler yazıp yazmamayı düşündüm. Ancak çevremde kulak misafiri olduğum birçok konuşma ve sosyal medyadaki sayısız açıklama, bana bu konunun ne kadar önemli olduğunu gösterdi. Orada bulunan Rojavalı gençlere borçlu olduğumu düşündüğüm için de yazmaya karar verdim. Bu yıl Newroz kutlamalarına katılım çok yoğundu, bir kutlamadan çok daha - [Guldexwînên Kurdistanê](https://navkurd.com/guldexwinen-kurdistane/) - Guldexwîn ya jî şilêr li deverên bilind û asê yên çiyayên Kurdistanê şîn dibin. Di nav gel da wekî “bûka digirî” ya jî “kûlîlka xemgîniyê” jî tê naskirin, ku dema tê jêkirin du rondik ji nav wê dikevin. Bi hatina biharê re li navçeya Qilebanê vebûne û bir rengê xwe yê kesk, sor û zer - [Bir ihanet belgesine “Asrın Manifestosu” diyen bir toplum!](https://navkurd.com/bir-ihanet-belgesine-asrin-manifestosu-diyen-bir-toplum/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, dünyadaki dört renkli bütün insanların yüzde 99’u (Ateistler hariç) bu dünyayı, bütün kâinatı, her türlü canlıyı yaratanın “Tanrı” olduğunu söyler ve ona taparlar, ki bu insan topluluklarından biri de kuşkusuz biz Kürdleriz; ancak tüm dünya insanlardan da çok farklıyız. Bugün dünyamızda 208 ulus devlet var, bunlardan 193’ü Birleşmiş Milletler Cemiyeti’nin birer - [Friedrich Schiller](https://navkurd.com/friedrich-schiller/) - Ez ji pirtûkên bîyografîk zêde hez dikim. Bi kurdi ji wan ra dibêjin pirtûkên jînenigarîyî. Loma dema ku pirtûkeke bîyografîk bikeve destê min, ez hemû pirtûkên li ber destê xwe didim alîkî û wê dixwînim. Di demeke nêzîk da ez rastî bîyogragfîyeka Friedrich Schiller hatim. Bîyografîya Schiller heta roja îro ji alî gelek nivîskaran va - [Ahlak siyasetin temel gıdasıdır](https://navkurd.com/ahlak-siyasetin-temel-gidasidir/) - Türkiye’de herkesin tanıdığı, sadece kendi kendisini tanımayan, CHP Ankara Belediye Başkanı Mansur Yavaş adında bir zat, 22 Mart 2025 günü, İstanbul Saraçhane Meydanında, CHP mitinginde, yaptığı bir konuşmada, “Bana göre Paçavra olan bayraklar sallanırken” diye başlıyor. “Polis çocuklara Pamuk şekeri dağıtıyor” diyor. 21 Mart 2025 tarihinde Kürtlerin Şırnak-Cizre’de Newroz kutlamalarını kast ediyor ve Kürt bayrağına - [Xwedîderketina li dîrokê, cejna Nûrojê wekî mînak](https://navkurd.com/xwediderketina-li-diroke-cejna-nuroje-weki-minak/) - Ne tenê welatê Kurdan hatiye dagirkirin, ne tenê serwet û samanên sererd û binerd ên axa wan hatine dizîn lê belê dîrok, ziman, çand, ol, boneyên neteweyî û nîştimanî û tewra awaz û stranên wan jî hatine dizîn. Çawa pêwîst û rewa ye ku Kurd ji bo rizgarkirina welatê xwe bixebitin û têbikoşin, divê her - [Kısırdöngü…](https://navkurd.com/kisirdoengue/) - Türkiye her yönüyle tuhaf bir ülke. Bir kısırdöngü gibi kendini hep tekrarlayarak, dinamizmini tüketmekte. Dün Erdoğan’a yapılan hukuksuzluk, bugün Erdoğan eliyle İmamoğlu’na yapılmakta… Dün Şemsi Denizer’in Kürtler için söyledikleri, bugün Mansur Yavaş tarafından dillendirilmekte. Dünü hatırlayan var mı? Pek sanmıyorum. Çünkü düne dair ders veren çok… Ancak o dersleri içselleştirecek toplumsal hafıza yok. Bitlislilerin deyimiyle - [Serok Barzanî: Zarokên gelê me her dem ji bo doza welat amade ne](https://navkurd.com/serok-barzani-zaroken-gele-me-her-dem-ji-bo-doza-welat-amade-ne/) - Konfederasyona Kurdên Diyaspora doh li bajarê Kolnê yê Almanyayê ahengeke mezin a Newrozê li dar xist. Armanca ahengê ji bilî pîrozkirina Newrozê bi dirûşma “Mil bi mil dil bi dil” piştgiriya Rojavayê Kurdistanê jî bû. Bi hezaran Kurdên diyasporayê bi cil û bergên Kurdî û Alayên Kurdistanê tevlî Newrozê bûn. Serok Mesûd Barzanî bi mebesta - [Derew û Bawerî…](https://navkurd.com/derew-u-baweri/) - Zarokatîya min li gund, di oda mêran da derbas bû. Hemsalên min li derva û bi hev ra dilîstin… Ez li oda mêran, bi mezinên gund ra rûdiniştîm… Bi wan ra Quran ya jî Nûbara Piçûkan dixwend… Li sohbeta wan, sohbeta ku mesele û metelokan dixemilandin û vedigotin, guhdarî dikir. Loma ji hevaltîya hemsalên xwe, - [Sadece doğanın yasaları değiştirilemez!](https://navkurd.com/sadece-doganin-yasalari-degistirilemez/) - Mesela bir yanardağın patlamasına engel olamazsınız. Yahut da bir depremin olmasını engel olamazsınız. Fakat Paşalar Cumhuriyeti, dilediği zaman yasaları değiştirir ve uygular. Kemalistler; gece saat 11-12’de yollara dökülmüş, miting yapıyorlar. “Yaptıklarınız insanlığa aykırıdır, yasa dışıdır, Atatürk’ün partisine bunlar yapılamaz” diye sloganlar atıyorlar. Aralarında CHP’den fazla eski devrimciler de var. Mustafa Kemal’in partisi CHP’nin İstanbul Belediye - [Martin Niemöller sesleniyor!](https://navkurd.com/martin-niemoeller-sesleniyor/) - Naziler komünistleri aldıklarında Sessiz kaldım Çünkü ben komünist değildim. Sosyaldemokratları tutukladıklarında Sessiz kaldım Çünkü sosyaldemokrat değildim. Sendikacıları almaya geldiklerinde Sessiz kaldım Çünkü sendikacı değildim. Yahudileri aldıklarında Sessiz kaldım Çünkü ben Yahudi değildim. Beni almaya geldiklerinde Protesto edecek kimse kalmamıştı! Bu dizeleri yazan bir pastördü. Önceleri Nazi’lere sempati duydu. Sonra hak ve hukuksuzluğa karşı çıkınca tutuklandı. - [Tarihin tekerrürü mu?](https://navkurd.com/tarihin-tekerruerue-mu/) - Hani derler ya, „tarih tekerrürden ibarettir“. Türk tarihi de son çeyrek yılda bir kez daha tekerrür ediyor. Yıl 1995. Recep Tayyip Erdoğan, Refah Partisi’nin adayı olarak İstanbul Belediye Başkanı seçilmişti. Dönemin vesayetçi kurumu olan Türk Ordusu, Diyarbakır’da okuduğu bir şiirden dolayı Erdoğan’ı yargılattı. Yargılama sonucu Erdoğan 10 aylık bir cezaya çarpıtıldı… Siyaset yapma hakkı elinden - [Leyla Zana: Li hundir pirrengî û pirdengî, li derve yekrengî û yekdengî.](https://navkurd.com/leyla-zana-li-hundir-pirrengi-u-pirdengi-li-derve-yekrengi-u-yekdengi/) - Newroza Mezin îro li Ameda Bakurê Kurdistanê aht pîrozkirin. Ji bo pîrozkirina Newrozê gel herikî qada Newrozê. Agirê yekem ê Newroza îsal roja 12ê Adarê li navçeya Licê ya Amedê hat pêxistin û pîrozbahi jî heta îro dewam kir. Îro jî dora Newroza Mezin a Amedê bû, şahî li Parka Newrozê hate lidarxistin. Siyasetmedara Kurd - [Donald Trump: Newroz Pîroz be!](https://navkurd.com/donald-trump-newroz-piroz-be/) - Serokê Amerîkayê Donald Trump ji bo kesên ku li Amerîka û cîhanê Newroz pîroz dikin peyameke pîrozbahiyê belav kir. Trump di peyama xwe da dîyar dike, ku Newroz kevneşopiyeke kevnar a sembola nûbûn û hêviyê ye. Trump di pîrozbahîya xwe da wiha dibêje; "Ez silavên xwe yên germ ji hemû kesên ku Newrozê li Amerîka - [Gelo ji bo kurdan wateya aşîtîyê çîye?](https://navkurd.com/gelo-ji-bo-kurdan-wateya-asiti-ye-ciye/) - Li çar parçê Kurdistanê bi sed salane miletê kurd bindest û bê xwedî ye. Bi dehan caran gelê kurd rûbirû komkujîyan bû. Di serhildanên kurdan da bi hezaran şerwan û sivîl hatin kuştin. Ji ber parastina nasname, ziman û çanda xwe di kolanan da bi hezaran cîvanên kurdan hatin kuştin. Dîroka miletê kurd bûye warê komkujîyê. Loma aştî - [Uydurma Din ve Tarih Sosyal Toplum Oluşturamaz](https://navkurd.com/uydurma-din-ve-tarih-sosyal-toplum-olusturamaz/) - Türkiye’nin mevcut durumuna baktığımızda, bunu açıkça görebiliriz. Osmanlı Türk değil Afgan kökenlidir ama Kemalistler Osmanlıyı anlatırken, “Türk’ler şöyle yaptı Türkler böyle yaptı” diye anlatırlar. Çanakkale Savaşı Birinci Dünya Savaşının başlangıcıdır. Bir tarafta Almanlar ve Osmanlılar, diğer tarafta İngiliz, Fransızlar ve İtalya vardı. Çanakkale savaşı 19 Şubat 1915 tarihinde başladı, 9 Ocak 1916 tarihinde müttefik güçler - [Mezlûm Ebdî bi PYD û ENKSyê ra civîya](https://navkurd.com/mezlum-ebdi-bi-pyd-u-enksye-ra-civiya/) - Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî bi nînerên PYD û ENKS ya civiya û piştî civînê li ser hesabê xwe yê Xê di derbarê civînê da daxuyaniyek belav kir. Gor daxûyanîyê civîn li parêzgeha Hesekê ya Rojavayê Kurdistanê hatîye kirin. Ji bilî nûnerên PYD û ENKSyê, nûnerên Hevpeymaniya Navneteweyî jî di civînê - [Li Sûriyeyê 4 milyon Kurd dijîn](https://navkurd.com/li-suriyeye-4-milyon-kurd-dijin/) - Li gorî amarên nefermî yên ku ji aliyê çend rêxistinên sivîl va hatine berhevkirin, li Sûriyeyê nêzîkî 4 milyon Kurdan dijîn û rêjeya wan ji sedî 15-17 e. YaGor heman çavkanîyan rêjeya Ereban ji sedî 70-75 e, Asûrî nêzîkî ji sedî 2, Tirkmen nêzîkî ji sedî 2, Çerkez ji sedî 0,5 û Ermen ji sedî - [Sosretî!..](https://navkurd.com/sosreti/) - Kurd, bi tirk hev rexne dikin û heqaret dikin. Gelekê wan jî xwedan berpirsîyarî nînin. Aşê xwe dihêrin û destên van di bin kevirde nîne. Ya sosrettir çîye? Doza Kurdistaneke serbixwe dikin. Ji derveyê xwe herkes şaş heta bi hêsayî tawanbar dikin. Xelk ava dike, em xira dikin. Xelk yekitîya xwe avadike em her tişt berevacî - [Bextê me gelê Kurd](https://navkurd.com/bexte-me-gele-kurd/) - Xuşk û birayê minên Kurd, li gor gotinên bav û kalên me, li gor dirokzanên cîhan, ên dirist, dilsoz û xudan ar û namûs, li gor arkeologên ne xwe firoş, bê alî, em gelê Kurd sedi sed niştecîh, ango dîmatîyên wê ax û erda ku di nav du çêmên pîroz, av pak û zelal da - [MSDyê Destûra demkî ya Sûriyeyê red kir](https://navkurd.com/msdye-destura-demki-ya-suriyeye-red-kir/) - Serokkomarê Sûriyeyê Ehmed Şer doh Destûra demkî ya ji bo qonaxa derbasbûnê wergirt. Di ragihandina Destûra demkî de hat diyarkirin ku qonaxa derbasbûnê dê 5 salan berdewam bike û dê bi pejirandina destûreke herdemî û lidarxistina hilbijartinan li gorî wê destûrê bi dawî bibe. Her wiha Îslam wekî dîn ji bo Serokkomar û çavkaniya sereke - [Fermandarê Durziyan: Em Serokkomar û Destûrê nas nakin](https://navkurd.com/fermandare-durziyan-em-serokkomar-u-desture-nas-nakin/) - Fermandarê Leşkerî yê Durziyan ê Sûriyeyê Beha Cemal bûye mêvanê bultena Rojava ya Rûdawê û pirsên Dilbixwîn Dara bersivandîye. Beha Cemal wiha dibêje: “Daxwaza me daxwaza hemû Sûriyeyiyên birûmet û azadîxwaz e. Em daxwaza welatekî sekuler dikin. Welatekî mirovî ku rêzê li mirovan bigire, bêyî ku cudahiyê di navbera dîn û neteweyan da bike. Tiştê - [Tirknasî](https://navkurd.com/tirknasi/) - Zanîn û nasîn ji hev cuda ne. Gelek dever û bajar hene, em dizanin lê nas nakin. Gelek mirov hene di derbarê wan de me pir tişt bihîstine lê nas nekirine. Nasîn, ne agahdarbûna ji hev e. Jê wêdetir e. Pirên mirovan emrê xwe xilas dikin lê xwe nasnakin. Gelek mirov bi hev re dijîn - [Serok Barzanî û Mezlûm Ebdî bi telefonê axivîn](https://navkurd.com/serok-barzani-u-mezlum-ebdi-bi-telefone-axivin/) - Baregeha Barzanî bi daxuyaniyekê ragihand ku Serok Mesûd Barzanî û Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî bi telefonê axivîne. Di daxuyanîyê da tê ragihandin, ku Mesûd Barzanî û Mezlûm Ebdî rewşa siyasî û pêşhatên dawî yên li Sûriye û Rojavayê Kurdistanê nirxandine. Gor daxuyanîyê naveroka axaftinê wiha ye; “Di vê pêwendiya telefonî - [Direnin Kürtler ve Süryaniler](https://navkurd.com/direnin-kuertler-ve-sueryaniler/) - Bütün semavi dinlerin çatışma alanı, Mezopotamya olmuştur. Sebebi; verimli topraklar ve kadim bir kültürün var oluşudur. Semavi dinler bu kadim kültürü aşmadan, kendilerini başkalarına kabul ettiremezlerdi. Ayrıca bütün semavi dinler, kadim Zerdüşt’ün kopyasıdır. Alevilik Zerdüşt inancının kendisidir. Alevi Piri Hallacı Mansur 922 yılında “Enel Hak” dediği için, Bağdat’ta Müslümanlar tarafından, idam edil, cenazesi yakıldı, külleri - [Kirdeya nedîyar û lêkera şaş!](https://navkurd.com/kirdeya-nediyar-u-lekera-sas/) - Di hevoksazîya hemû zimanan da kirde û lêker hêmanên hêvokê yên herî bingehîn în û bi hev ra girêdayî ne. Jiber ku di hevokê da lêker gor rewşa kirdeyê form digre û tê bi kar anîn. Di hevokê da kirde bi çi formê cîh girtibe, lekêr jî bi wê formê cîh digre. Lêker, di hevokê - [Fransa: Divê peyman ewlehiya hevparên me yên Kurd garantî bike](https://navkurd.com/fransa-dive-peyman-ewlehiya-hevparen-me-yen-kurd-garanti-bike/) - Wezîrê Karên Derve yê Fransayê Jean-Noël Barrot piştgirî da peymana Mezlûm Ebdî û Ehmed Şer û got, “Divê peyman ewlehiya hevparên me yên Kurd garantî bike.” Wezîrê Karên Derve yê Fransayê Jean-Noël Barrot bi rêya hesabê xwe yê Xê ragihand, ku ew bi Mezlûm Ebdî ra axiviye. Jean-Noël Barrot eşkere dike, ku ew piştgiriyê didin - [Amerîka û Ewropayê piştgirî dan peymana Mezlûm Ebdî û Ehmed Şer](https://navkurd.com/amerika-u-ewropaye-pistgiri-dan-peymana-mezlum-ebdi-u-ehmed-ser/) - Wezîrê Karên Derve yê Amerîkayê Marco Rubio ji bo peymana ku di navbera Mezlûm Ebdî û Ehmed Şer da haîyê îmzekirin da piştgirî dewleta xwe dîyar kir û wiha got: "Amerîka piştgiriyê dide peymanana ku di navbera Hêzên Sûriyeya Demokratîk û Rêveberiya Demkî ya Sûriyeyê da hatîye ragihandin." Marco Rubio wek daxawaza Amerîkayê anî zimên, - [Kürtlerin Devlet Aşkı!..](https://navkurd.com/kuertlerin-devlet-aski/) - Yanlış bir anlaşılmaya yol açmaması için başta belirtmeliyim ki, buradaki “Devlet” yeryüzünde Kürtlerden başka her milletin sahip olduğu devlet denilen ulusal organizasyon değil. Bu, devletin Bahçeli olanı… Yani Devlet Bahçeli. Peki bu aşk karşılıklı bir aşk mı? Sanmıyorum. Çünkü eğer karşılıklı olmuş olsaydı, çekilen acı Devlet’in de diline vururdu. Ahmet Ağa diye adlandırdığı Ahmet Türk’e - [Kürd insanının sevgi anlayışı!](https://navkurd.com/kuerd-insaninin-sevgi-anlayisi/) - Sevgili okuyucu canlar, dünyanın bütün canlı varlıkları içinde, biz insanları diğer bütün canlı varlıklardan ayıran tek şey, bizim tüm öteki canlılardan hem fiziki ve hem de beynimizin içindeki insanı ve yaratıcı hücrelerimizin diğer bütün canlı varlıklardan farklı olması. Yani beynimizin bize sunduğu yaratıcılığı sayesinde biz doğanın şeklini bile değiştirmişiz. Örneğin insan varlığının olmadığı bir dönemde, - [HSD û hikûmeta Sûriyeyê li hev kir](https://navkurd.com/hsd-u-hikumeta-suriyeye-li-hev-kir/) - Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) û hikûmeta Sûriyeyê li hev kir. Gor lihevkirinê HSD dê bibe beşek ewlehiya Sûriyeyê. Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî û Serokkomarê Demkî yê Sûriyeyê Ehmed el Şara peymanek îmze kirin û naveroka peymanê wiha ye: 1-Garantîkirina mafê hemû Sûriyeyiyan di nûnertî û beşdariyê di pêvajoya siyasî da - [Piştî şerê çil salî](https://navkurd.com/pisti-sere-cil-sali/) - Partiya Karkerên Kurdistanê, sala 1978an wek tevgera serxwebûna Kurdistanê derket. Piştgiriyeke biezamet ji miletê Kurd wergirt. Kurdan bi sed hezaran canê xwe û ji budceya gelek dewletan zêdetir malê xwe, xist oxira serxwebûna Kurdistanê. Di vî şerê dijwar de, Kurdistan wêran bû, bi milyonan Kurd koçber bûn. Zilm û zordestiyên nayên gotin pêk hatin. Lê - [„Ulan makinist al başe…”](https://navkurd.com/ulan-makinist-al-base/) - Yıllar önce Bitlisli bir yakın arkadaşımdan duymuştum. Onun Bitlis şivesiyle süsleyip anlattığı olay 1960’lı yıllarda geçiyormuş. O zamanlar Bitlis’te bir acık hava sineması varmış. Sinema‘nın ilk matinesi gündüz saat 11.00 de başlayıp gece 23.00 kadar sürüyormuş. Yani 12 Saat’te sadece bir film oynatılıyormuş. İlk matineye giden seyircinin filmin sonunu görebilmesi için tam bir gününü sinemada - [Yaşar Kaya’yı saygı ile yad ediyorum ](https://navkurd.com/795-2/) - Geçmişini bilmeyenlerin geleceği aydınlık olamaz. Apé Musa’ya demişler, “siz bize bir miras bırakmadınız, biz bu işe sıfırdan başladık”. Bunu diyen akli evvellere karşı Apé Musa yanıtı da bir şamar gibi olmuş, “oğlum biz bu işi sıfırın altından sıfıra getirinceye kadar neler çektiğimizi biliyor musun? Önemli olan sıfırın altından sıfır getirmek, gerisi kolay. Ondan sonra basamak- - [Marco Rubio: Amerîka piştgiriya Kurdên Sûriyeyê dike](https://navkurd.com/marco-rubio-amerika-pistgiriya-kurden-suriyeye-dike/) - Wezîrê Karên Derve yê Amerîkayê Marco Rubio êrişên terorîstên Îslamî yên tundrev şermezar kir. Marco Rubio bi AFPyê ra axifî û di axaftina xwe da got, "terorîstên Îslamî yên tundrev li ser kêmîneyên li Sûriyeyê qetliamê dikin. Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê terorîstên Îslamî yên tundrev şermezar dike, ku di nav wan da cîhadiyên biyanî jî - [Öcalan’ın çağrısından sonra Barzani neden devreye girdi?](https://navkurd.com/oecalanin-cagrisindan-sonra-barzani-neden-devreye-girdi/) - Ekim 2024’ten buyana karşılıklı paslaşmalarla kamuoyuna yansıyan yeni süreç, Öcalan’ın 27 Şubat tarihinde yaptığı çağrı ile yeni bir aşamaya evrildi. Ana omurgasını silahlı mücadeleyi sonlandırma ve PKK’yi lağvetmenin oluşturduğu çağrıda Kürt halkının kendi geleceğini belirleme hakkının tüm biçimlerinin dışlanması Türk mahallesinde sevinçle karşılandı. Kürt mahallesinde ise burukluk ve temkinli bir bekleyişe, endişe ve yer yer - [Piştî banga Öcalan çima Barzanî ket dewrê?](https://navkurd.com/pisti-banga-oecalan-cima-barzani-ket-dewre/) - Pêvajoya nû ya ku ji Cotmeha 2024’an û vir ve bi rê û resmên hevpar ji raya giştî re derketiye holê, bi banga Ocalan a 27’ê Sibatê ve derbasî qonaxeke nû bû. Banga ku stûna wê ya bingehîn bidawîkirina şerê çekdarî û tasfiyekirina PKK’ê bû, bi destkişandina ji her cure mafê çarenûsî yê gelê Kurd - [Mezlûm Ebdî: Em dê alîkarîya Îsraîlê jî bi dilxweşî qebûl bikin](https://navkurd.com/mezlum-ebdi-em-de-alikariya-israile-ji-bi-dilxwesi-qebul-bikin/) - Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) General Mezlûm Ebdî bi BBCyê ra axifî û bipêşketinên li Sûriyeyê û helwesta Îsraîlê ya li hemberî Kurdan nirxand. Wezîrê Karên Derve yê Îsraîlê çend caran gotibû, ku alîkarî ji Kurdan ra bê kirin. Mazlum Ebdî bersiva pirsa ku di derbarê vê yekê da wiha dide û dibêje; - [Umuda Yolculuğa Devam](https://navkurd.com/umuda-yolculuga-devam/) - Siyaset; siyasetsizleşince, prensipler ve ilkeler bir tarafa savrulunca, ötekileştirmeye karşı duracağını kendisine şiar edinenler, ama kendi içinde ötekileştirmenin mimarlığını yapıp kitlelerin talep ve özlemlerini hesaba katmayanların, uzun erimde sonuç alması olası değildir. Dilerim ki yanılırım. Konuşulacak çok şey var. Gündem kaygan bir cam gibi. Politik cambazlar, habire kıvırtıp kayıyorlar. Söylev ve sözcülerin söylem farkları kırılgan. - [Bîr û bawerîya bêşik!](https://navkurd.com/bir-u-baweriya-besik/) - Wek tê zanîn kurdên misilman bi gelemperî Şafiî ne. Herçiqas rê û rêbazên ola Îslamê yek be û ji bo herkesê ku bawerîya xwe pê tîne, derbasbar be jî, hinek rê û rêbaz gor mezheban ji hev cuda tên bicîhanîn. Ji wan yek jî şikestina destmêjê ye, ku şert û mercên wê jî gor Hanîfî - [Îsraîl: Tirkiye li Sûriyeyê baregehan ava dike](https://navkurd.com/israil-tirkiye-li-suriyeye-baregehan-ava-dike/) - Li gorî medyaya Îsraîlê, rêveberiya Tel Evîvê ji Amerîkayê xwest ku nehêle Tirkiye li Sûriyeyê baregehan ava bike. Medyaya Îsraîlê radigihîne, ku Tirkiye dê li Sûriyeyê 3 baregehên leşkerî ava bike. Sedem vê yekê rêveberiya Tel Evîvê ji Amerîkayê xwestîye, ku ew nehêle Tirkiye wan baregehan ava bike. Di nûçeya rojnameya Îsrael Hayomê da tê - [Para, mal-mülk ve mevki için satılan onur ve namus!](https://navkurd.com/para-mal-muelk-ve-mevki-icin-satilan-onur-ve-namus/) - Sevgili okuyucu Kürd kardeşlerim, dilerim başlıktaki “Namus” sözcüğü sizi incitmez. İşin ilginç yanı bize bugüne kadar, namusu kişinin eşi, kız kardeşi ve annesinin, af buyurun, onların iki bacağı arasındaki cinsel uzvu olarak bizim beynimize yerleştirilen bir kavram. Bu kavramı da egemen güçler, sözüm ona, onların tarih yazıcıları, toplumu kendi çıkarları için eğiten öğretici kesimler ve - [Adalet herkese lazım](https://navkurd.com/adalet-herkese-lazim/) - Adalet, hukuk, demokrasi her kese lazım. Genel anlamıyla bizim aydınımızda ve de siyasetçilerimizde bilimsel anlamıyla eleştiri yoktur. Ya methediyor ya da karalıyor. Ya sövüyor ya da övüyor. Bu nedenle toplumumuzda eleştiri kültürü yok. Bir gün kahraman, ertesi gün hainsin. Tolerans, hoşgörünün miskal zerresine rastlayamasın. Tek bilen, tek doğru kendisidir, aydınımıza göre. “Bana dokunmayan yılan bin yaşasın - [Devşirme Türklerde Oyun Bitmez!](https://navkurd.com/devsirme-tuerklerde-oyun-bitmez/) - 12 Eylül darbecileri, herkese zulüm yaptı ama, Kürtlere karşı zalimane bir zulüm yaptı. Diyarbakır zindanlarını unutmayalım. Zulümden kaçan bazı Kürtler, mayın tarlalarını da geçerek Suriye’ye geçti. Suriye, Kürt-Türk bütün örgütleri aldı, belirli yerlere yerleştirdi. Birgün hepsini Şam kapalı spor salonunda topladı, her örgütten birer bir temsilci göndermesini istedi. Şam görevlileri onlara; “ya bizimle çalışırsınız ya - [Kurd çima nabin xwedî dewlet?  ](https://navkurd.com/kurd-cima-nabin-xwedi-dewlet/) - Piştî şerê 93an ku di navbera Osmanî û Rûsyayê da, di salên 1877-1878’an da rû dabû. Di Peymana San Stefanos û Berlînê da pirsgirêka Ermenîyan cara yekem dikeve rojeva sîyaseta navneteweyî. Bi van peymanan rêya otonomî û serxwebûnê ji bo Ermenîyan tê vekirin. Piştra bi hêvîya Ermenîstaneke serbixwe bi alîkarîya Rûsyayê bê avakirin, ji bo Ermenîyan zêde dibe. Wê - [Banga Abdullah Öcalan](https://navkurd.com/banga-abdullah-oecalan/) - Serokê PKK Abdullah Öcalan bi daxûyanîyek bang li PKKê kir, ku rêvebirên we yên li derva kongreya xwe li dar bixînin, dest ji çekan berdin û dawî li hebûna PKKyê bînin. Daxûyanîya Öcalan doh (27.02.2025) li bajarê Stenbolê, bi Kurdî û Tirki di civîneke çapemenîyê da hate xwendin. Kurdîya daxûyanîyê Ahmet Türk, Tirkiya wê jî - [Qubad Talebanî: Pînekirinê em westandin](https://navkurd.com/qubad-talebani-pinekirine-em-westandin/) - Alîkarê Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Qubad Talebanî beşdari Foruma Hewleêrê bû. Di forumê da di derbarê avakirina hukumeta Herêrma Kurdistanê da pirsên Şaho Emîn bersivand. Qubad Talebanî ragihand ku hewlên ji bo avakirina hikûmeta nû ya Herêma Kurdistanê berdewam dikin û pêşveçûnên baş di vê pêvajoyê da hene. Talabanî da zanîn ku heta niha di danûstandinan - [Hey hawar...](https://navkurd.com/hey-hawar/) - Hey hawar... Xwelî li serê me be. Li wêneyê jêr temaşa bikin. Ev wêne, wêneyê rewşa me ya kambax e. Divên ji derveyê Kurda pirsegirika welat bi rengêkî rûtuş bikin. Da ku bêjin pirsegirika Kurd ji aliyê hemû alîyan ve hate çareser kirin. Ev leyzêkê û xapandinêk e. Pêwiste evên kurdewarî difikirin, bêdeng nemînin. Bêguman - [Gideon Saar: Aramîya Sûriye bi Federasyonê va mimkûn e](https://navkurd.com/gideon-saar-aramiya-suriye-bi-federasyone-va-mimkun-e/) - Wezîrê Karên Derve yê Îsraîlê Gideon Saar li ser rewşa Sûriyeyê got, "Sûriye tenê dikare aram bibe eger federasyonek ku xweseriyên cuda di nav xwe de dihewîne û rêzê li şêwazên jiyanê yên cihêreng bigire" Her wiha Saar derbarê birêvebiriya nû ya Şamê got, "Hikûmeta nû komeke terorîst a Îslamî ya cîhadîst e ku ji - [Sê gur jî li pey hev û bi hev ra nagerin!](https://navkurd.com/se-gur-ji-li-pey-hev-u-bi-hev-ra-nagerin/) - Zargotina Kurdî zargotineke dewlemend e. Bi kilam û stranan, bi çîrok û kurteçîrokan va hatîye xemilandin. Loma di demên borî da bûyerek bihata nirxandin, gotin bi pêşgotinek ya jî bi kurteçîrokek dihat xemilandin. Di dema zarokatîya min da ji bo kesên ku ji daxwaz û armancên xwe derbas dibûn ya jî asta wan kêm dikirin, - [Bi zimanê kurdî bipeyve û bibe kurd!](https://navkurd.com/bi-zimane-kurdi-bipeyve-u-bibe-kurd/) - Îro roja zimanê kurdî ye, lê di vî alîyê da kêmasîyên kurdan pir û pir in. Îro li Tirkîyê û li Bakurê Kurdistanê ji 30 mîlyonî zêdetir Kurd dijîn. Mixabin, wek tê zanîn ku, îro ziman û jîyana kurdên li tirkîyê ji sedî 80ê bi Tirkî ye. Hêjî siyaset û karê kurdan bi zimanê Tirkî - [Anadilde Eğitim Evrensel bir Haktır](https://navkurd.com/anadilde-egitim-evrensel-bir-haktir/) - Demokratik hukuk devleti yönettiklerini iddia edenlerin, kendi çocuklarına, kendi anadilini öğretilmesini talep etmesi ya da çocuğunun eğitiminin annesinden öğrendiği dilden yapılmasını başka ülkelerden talep etmesi ne kadar haklı bir talep ise aynı şekilde Kürtlerin de kendi çocuklarının kendi anadilleriyle yani Kürtçe ile eğitim görmesini istemeleri en az o kadar meşrudur. Unutulmasın ki, bu yasaklar için diretenler, bu temel istemlere karşı çıkanlar insan haklarını ayaklar altına almaktadırlar. Çağdaşlaşmayı, çok sesliliği ve hoş görüyü bir türlü içlerine sindiremeyenlerin ülkeyi esenliğe - [Kurd û Roja Zimanê Zikmakî…](https://navkurd.com/kurd-u-roja-zimane-zikmaki/) - 21ê Sibatê, Roja Zimanê Zikmakî ya Cihanê ye. Ez difikirim, ku tenê em Kurd bi mebesta vê rojê di salê da carek zimanê xwe yê zikamkî tînin bîra xwe û bi hevokek pîroz dikin… Dû ra pişta xwe didin hîmê hebûna xwe û jê dûr disekinin… Jiber ku em ji gotinên mezin û barê giran - [Bahçeli- Apo barış hayalleri suya mı düştü?](https://navkurd.com/bahceli-apo-baris-hayalleri-suya-mi-duestue/) - Ekim 2024 yılında, önce „Terörist Başı APO” diye konuşmasına başlayan Bahçeli, bir gün sonra, “APO gelsin mecliste konuşsun”, diye konuşmasına kaldığı yerden devam etti. Siyasette sürpriz olur ama, böylesi olmaz. O güne kadar “PKK, Amerika’nın Türkiye’ye karşı kurduğu ve desteklediği bir terör örgütüdür. 40 yılda, terör örgütüne karşı savaşta, 2 Trilyon Dolar harcadık. Şimdiye kadar - [Şîroveyek kurt û çend tiştonek!](https://navkurd.com/siroveyek-kurt-u-cend-tistonek/) - Xwendevanên xoşewîst, cîhana me ya gewre, bê ser û bin, bûye wekî satila beravê, bi taybetî jî Rojhilata Nêzik û Rojhilata Navîn, li ser sê kuçik û dustanên sê ling, kesên wekî serokê Amerîka Donald Trump, serokê İsrail Benjamîn Netanyahu, faşo reîsê Tirkên barbar Recoyê Gurc, Vlodîmîr Pûtînê ku bi salan berê xwedêgiravî Serokê Saloxdarîya - [Bi sedema 21 Sibatê roja zimanê zikmakî, ev roj li gelê me pîfoz be.](https://navkurd.com/bi-sedema-21-sibate-roja-zimane-zikmaki-ev-roj-li-gele-me-pifoz-be/) - Bêqeyd û şert hemû dor û alî, hemû narkokîyên ku hene daynin alîyek. Mil bidine vê qampanya yê. Li her derê û bi israr Kurdî biaxifin… Hûn baş nizanbin jî hemû daxwazên xwe bi Kurdî binivsînin. Li her cîh pirsa rojname, kowar û pirtûkên Kurdî bikin. Ku ji we ra gotin tine, telebên xwe dubare - [Bafil Talabanî: Pirsgirêka Kurdan bi çekê çareser nabe](https://navkurd.com/bafil-talabani-pirsgireka-kurdan-bi-ceke-careser-nabe/) - Heyeta DEM Partiyê ya Îmraliyê bi serokatiya Pervîn Buldan û Sirrî Sureyya Onder îro li Silêmaniyê bi Serokê YNKyê Bafil Talebanî û Alîkarê Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Qubad Talebanî ra civiya. Bafil Talebanî li Silêmaniyê pêşwazî li heyeta Îmraliyê kir. Piştî civînê, ji alî YNKyê va daxuyaniyeke nivîskî hate belavkirin. Di daxûyanîyê da wiha tê gotin: - [Nêçîrvan Barzanî: Pêvajoya aştiyê derfeteke girîng û dîrokî ye](https://navkurd.com/necirvan-barzani-pevajoya-astiye-derfeteke-giring-u-diroki-ye/) - Serokê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzanî û Heyeta Îmraliyê îro li Hewlêrê li hev civiyan. Li gorî daxuyaniya Serokatiya Herêma Kurdistanê, Nêçîrvan Barzanî ji şandeyê ra wiha gotiye: "Em hêvîdar in PKK bi awayekî stratejîk li pêvajoyê binêre û divê ev derfet ji dest neçe. Me her tim hewl daye ku pêvajoya aştiyê pêk were û - [Dawiya şerê çekdarî li Bakurê Kurdistanê tê îlankirin!](https://navkurd.com/dawiya-sere-cekdari-li-bakure-kurdistane-te-ilankirin/) - Ev çend meh in ku em şahidê trafîkek, hatin û çûyinek bi lez û bez bûn. Starta vê trafikê serokê partiya nijadperest MHP, Devlet Bahçeli, da. Paşê rêya Îmraliyê vebû û raya giştî ya Tirkiyê û Kurdistanê li benda daxûyaniyek serokê PKK, Ocalan ma. Behsa, qala du projeyan tê kirin. Gora yekî, dewlet û Ocalan - [Netanyahu: Em dê bersivê bidin Îranê](https://navkurd.com/netanyahu-em-de-bersive-bidin-irane/) - Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu li Qudsê pêşwazî li Wezîrê Karên Derve yê Amerîkayê Marco Rubio kir. Netanyahu û Rubio piştî civînê bi hev ra ji bo çapemen“ız“e konferansek li dar xistin. Berê Netanyahu axifî û wek bersiva hinek pirsan da û got: "Me li ser wê yekê li hev kir, ku divê Ayetulah çekên nukleerî - [Niye 15 Şubat?](https://navkurd.com/niye-15-subat/) - 15 Şubat, Abdullah Öcalan’ın Türkiye’ye teslim edildiği gün. Öcalan’ı 15 Şubat 1999 tarihinde Türkiye’ye teslim eden güç ise, herkesçe bilindiği gibi Amerika. Bu teslimatın ne için ve ne amaçla yapıldığını en iyi bilenler hiç kuşkusuz Amerika ile Öcalan. Bu teslimattan haberi olmayan ve olaydan kendisinin haberdar edilmesiyle şaşkınlığa uğrayan ise, dönemin Türkiye Başbakan’ı Bülent Ecevit. - [Bîranînek ji ger a bi dîplomatekî Holandayî ra](https://navkurd.com/biraninek-ji-ger-a-bi-diplomateki-holandayi-ra/) - Di salên 1990î da dîplomatek ji sefareta Hollandayê li bajarên kurdan digerîya, çavdêrî li rewşa kurdan dikir, bi wan ra diaxifî û di derbarê pirsgirekên wan da agahî berhev dikir. Bi vê mebestê dixwest were bajarê Erzirumê û li çend bajarokên ku tê da Kurd dijîn jî bigere. Di sala 1993an hat û bû mêvanê - [Karwanekî leşkerî yê Amerîkayê derbasî Rojavayê Kurdistanê bû](https://navkurd.com/karwaneki-leskeri-ye-amerikaye-derbasi-rojavaye-kurdistane-bu/) - Karwanekî barhilgirên leşkerî yên Amerîkayê ji Herêma Kurdistanê bi rêya Deriyê Sînorî yê el-Welîd-Til Koçerê derbasî Rojavayê Kurdistanê bû. Li gorî Rewangeha Mafên Mirovan a Sûriyeyê (SOHR), ew karwanê leşkerî ji 30 barhilgirên pêk hatîye û doh derbas bûye. SOHRê diyar dike, ku ew karwan li rojhilatê Qamişloyê, li Baregeha Leşkerî ya Amerîkayê ya Xerab - [Taraf mı, tarafsızlık mı?](https://navkurd.com/taraf-mi-tarafsizlik-mi/) - Güncel politik gelişmelerle ilgili, dostlarla veya politik kişilerle bir araya geldiğinizde; bazı değerlendirmeler duyarız. Bunlardan birisi, “ beni, bizi ilgilendirmiyor” dur. Bizi ilgilendirmiyor, demek sorumluluktan kaçmaktır. Bizim için “bir şey değişmez” demek, toplumsal değişim yasalarına ayak diretmektir. Tarafsız olmak, taraf olmaktır. Bizi , ülkemizi direkt veya endirekt etkileyen her şey, ister Türkiye’de, ister dünyanın başka - [Kurdî hilbijêre](https://navkurd.com/kurdi-hilbijere/) - Hîm û hebûna miletan ziman e. Mirov û milet, bi zimanê xwe hene. Di zimanê xwe de hene. Pirtûka Miqedes dibêje destpêkê peyv hebû, peyv bi Xwedê re bû, peyv Xweda bû. Her tişt bi peyvê, yanî bi ziman xwe dide der. Tişta mirov ji heywanan cuda dike ziman û axaftin e. Axaftin, ne galegaleke - [Emmanuel Macron: Divê HSD tevlî artêşa Sûriyeyê bibe](https://navkurd.com/emmanuel-macron-dive-hsd-tevli-artesa-suriyeye-bibe/) - Bi beşdariya berpirsên, Sûriyê, Amerîka, Almanya, Brîtanya Yekîtiya Ewropa û Neteweyên Yekbûyî li Parîsê Konferansa Sûriyeyê hat li darxistin. Serokkomarê Fransayê Emmanuel Macron beşdarî li Konferansê bû û li ser paşeroja Sûriyeyê axivî. Emmanuel Macron di axaftina xwe da got: “Em wefadarê HSDyê ne ku hevpeymanekî biqimêt ê di şerê li dijî terorê da. Em - [Erdhej û Qoçê Gayê Qemer!](https://navkurd.com/gelo-erd-diheje-ya-ji-erdjhej-ce-dibe/) - Roja 6ê Sibate salvegera erdheja Mereşê bû. Du salên dirêj derbas bûn, hê bi sedhezaran kes bê mal û bê xwedî, di konên sar û di nav xizanîyê da dijîn. Wek belengaz û histûxwar… Li çîroka ku ji bo wan hatîye vegortin û di hercarê tê dubarekirin, guhdarî dikin û bawerîya xwe pê tînin. Bîranînên - [Trump: Eger dîl neyên berdan dê qiyamet rabe](https://navkurd.com/trump-eger-dil-neyen-berdan-de-qiyamet-rabe/) - Serokê Amerîkayê Donald Trump rojek berê gotibû ku di plana dewrhildana Xezeyê û avakirina jinûva da, mafê Filistîniyan a ji bo vegerê tune ye. Serokê Amerîkayê Donald Trump ji televîzyona Fox Newsê re li ser plana dewrhildanê ya Xezeyê axivî. Trump ji bo vê yekê di televîzyona Fox Newsê da diyar kiribû, ku ew dê - [Ji bo dersa Kurdî bangewazîyek](https://navkurd.com/ji-bo-dersa-kurdi-bangewaziyek/) - Ji gelek pîşeyan 104 şexsiyetên Bakurê Kurdistanê banga hilbijartina dersa Kurdî kir. Ji bo hilbijartina dersên Kurmancî û Kirmanckî xebatên sazî û rêxistinên sivîl ên kurdan berdewam in. Rêxistin, komele, sazî û kesayetiyên sivîl ji aliyekî va li kûçe û kolanan belavokan belav dikin û zanyariyan didin xelkê, ji aliyê din va diçin serdana dibistanan - [Dr. Şêx Murşid: Rojavayê Kurdistanê di hembêza Herêma Kurdistanê da ye](https://navkurd.com/dr-sex-mursid-rojavaye-kurdistane-di-hembeza-herema-kurdistane-da-ye/) - Dr. Şêx Murşid Xeznewî diyar kir ku heta ku tifaqa Kurdan pêk neyê ew dê neçe Şamê û karê wî li welatê wî li nav axa wî ye. Şêx Murşid Xeznewî bû mêvanê bultena Rojavayê Kurdistanê ya Rûdawê û behsa pêşhatên dawî yên Rojavayê Kurdistanê kir û di derbarê têkilîyên xwe yên di navbera kurdên - [Türkiye’de yalan siyasetin temel gıdasıdır](https://navkurd.com/tuerkiyede-yalan-siyasetin-temel-gidasidir/) - Mustafa Kemal’in partisi CHP yöneticileri erken seçime gidip Erdoğan’ı devirip yeni bir Türkiye yaratacaklarmış. Vay canına; mevcut Türkiye’yi de siz yaratmadınız mı? Anayasayı da değiştirip, Erdoğan’ı getirip bu ülkenin başına bela edenler de siz değil misiniz? Eğer sizde zerre kadar gurur varsa, önce insanlara, neden Erdoğan’ı getirip başa koyduğunuzu açıklarsınız. Dün Kürt yoktur diyenler, bugün - ["Zemanekî li Sê Welatan"](https://navkurd.com/zemaneki-li-se-welatan/) - “Zemanekî li Sê Welatan” navê romana nû ya Ciwanmerd Kulek e. Roman ji Pall Weşanê derketîye. Zemanekî li Sê Welatan şeşemîn romana nivîskar e û ew piştî 9 salan bi romaneke nû derdikeve pêşberî xwendevanên xwe. Ciwanmerd Kulek di vê romana xwe de tarîxeke din ava dike û dide pey şopa doza sê malbatan a - [Kurd û dersa bijarte…](https://navkurd.com/648-2/) - Hest û helwesteke xwezayî ye… Her mirov daw û doza tiştên mezin dike. Ew tiştên ku bi tena serê xwe nikare bi dest bixe û lê xwedî derbikeve… Lêbelê bingeha ew tiştên mezin li ber dest ya jî di bêrîkê da be jî, qîmê xwe pê nayne û wek tişteke ji rêzê û piçûk dibîne. - [„Kanun benim!“](https://navkurd.com/kanun-benim/) - Bu bir film repliği değil. Bugünkü dünya düzeninin temel yasası. O da güçlü olanın her istediğini yapabilme özgürlüğüne sahip olması… Başkasının nasıl ve nerede yaşayacağına da karar verebilme yetkisini kendisinde görmesi… ABD Başkanı Donald Trump, bugün dünyanın en güçlü devletinin başkanı olarak, „kanun benim“ diyor. Haksız mı? Bence değil. Çünkü güçlünün egemenliğine dayanan dünya düzenine - [“Türkiye laik demokratik bir ülkedir”](https://navkurd.com/tuerkiye-laik-demokratik-bir-uelkedir/) - Özellikle son günlerde, ağzını açan devletin akıl hocaları, bu sözü tekrarlıyorlar. Günümüzde Laik kelimesi, sadece Kemalist okumuşların kullandığı bir kelimedir. Ne anlama geldiğini; Dincilik midir, dinsizlik midir bilmezler ama, Latincede; “Laykos” Kilise ile alakası olmayan, siyasetçi demek. Mustafa Kemal, İngiliz General Harington’dan 1923’de Cumhuriyeti devir alır almaz, ilk iş Devletin Din İşleri Genel Müdürlüğünü kurdu. - [Aştî û dîyalog ](https://navkurd.com/asti-u-diyalog/) - Texmîn dikim, çîrokê gelek kes dizanin. Li gundek, bi navê Mendo zilamek hebû ye. Mendo, bi jina xwe wa pir girêdayî bûye. Di rabûn û rûniştina xwe da, di hizir û gavavêtinên xwe da tim û tim pîvana wî jina wî bûye. Gund xîra dibe, dinya ser û bin dibe, xema Mendo nîne. Gelek doz û - [Fransa: Kurd birayên me ne û em dev ji wan bernadin](https://navkurd.com/fransa-kurd-birayen-me-ne-u-em-dev-ji-wan-bernadin/) - Wezîrê Karên Derva yê Fransayê Jean-Noel Barrot, di civîna Parlamentoya Fransayê ya roja sêşemê da li ser Rojavayê Kurdistanê bersiva hejmarek parlamenteran da. Barrot di destpêka civînê da dîyar kir, berî serdana Mezlûm Ebdî ya Şamê, wan navbeynkarî di navbera HSD û Tirkiyeyê, her wiha HSD û desthilata nû ya Sûriyeyê da kiriye. Barrot, di - [Îdeolojîya Monîst û Kemalîst!](https://navkurd.com/627-2/) - Ji dema damezrandina komara kemalîst heta roja îro, miletê Tirk bi bawerîya monîst perwerde bûye û bi îdeolojîya kemalîst hatîye îdare kirin. Loma fikir û bawerîya miletê Tirk çi dibe bila bibe qet ferq nake. Ji ber ku mêjîyê wan wekheve û bi qalibê îdeolojîya kemalîzmê dixebite. Sed sale li Tirkîyê bi îdeolojîya monîst û - [Netanyahu: Divê em karê xwe yê li Xezeyê biqedînin](https://navkurd.com/netanyahu-dive-em-kare-xwe-ye-li-xezeye-biqedinin/) - Serokê Amerîkayê Donald Trump û Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu li Koşka Spî hevdîtinek pêkanîn û daxuyaniyeke hevbeş dan. Netanyahu li Koşka Spî dîyar kir, ku divê ew karê xwe yê li Xezeyê biqedînin da ku paşeroja xwe misoger bikin û aştiyê bînin herêmê. Netanyahu pesnê Trump da û jê ra got ku, "Tu li Koşka - [Partîya Demokrat a Kurdistana Îranê kongreya xwe li dar xist](https://navkurd.com/partiya-demokrat-a-kurdistana-irane-kongreya-xwe-li-dar-xist/) - Komîteya Navendî ya Partîya Demokrat a Kurdistana Îranê (PDKÎ) ragihand, ku Kongreya 17emîn a partiyê bi navê Kongreya Yekgirtina Demokratan hatiye lidarxistin. Gor daxuyanîyê di kongreyê da bernameya partiyê û erkên navxwe hatine qebûlkirin û endamên Komîteya Navendî jî hatine hilbijartin. Di daxuyaniyê da tê diyarkirin, ku kongre bicihanîna yek ji xalên sereke yên lihevkirina - [Trump ji bo Îranê helwesta xwe kifş kir](https://navkurd.com/trump-ji-bo-irane-helwesta-xwe-kifs-kir/) - Serokê Amerîkayê Donald Trump îro di merasîma îmzekirinê ya li Qesra Spî da siyaseta xwe ya nû ya li dijî Îranê eşkere kir. Trump fermana serokatiyê ya ku dê siyaseta zexta herî zêde li ser Îranê ya di serdema xwe ya yekem da dimeşand, careke din bide destpêkirin, îmze kir. Trump dema ku biryar îmze - [Dîaspora û Ziman](https://navkurd.com/diaspora-u-ziman/) - Kurdistan welatekî dabeşkirî ye. Kurd, bi dîwarên çar dewletan, sê zimanan û du elfabeyan ji hev hatine dûrxistin. Partîperestî, cudahiya zarava û diyalektan, pêwendî û danûsitendinê zehmettir dikin. Tunebûna azadiyê û zordestiya Tirkiye, Îran, Îraq û Sûriyeyê jî rê li ber têkilî û pêwendiya Kurdan digire û dabeşbûna Kurdistanê didomîne. Lê dîaspora deriyê Kurdistana yekgirtî - [Netanyahu: Em dê bi Trump ra nexşeya Rojhilata Navîn ji nû ve xêz bikin](https://navkurd.com/netanyahu-em-de-bi-trump-ra-nexseya-rojhilata-navin-ji-nu-ve-xez-bikin/) - Serokwezîrê Îsraîlê Benjamin Netanyahu îro diçe Amerîkayê û dê li Washingtonê bi Serokê Amerîkayê Donald Trump ra bicive. Benjamin Netanyahu li balafirgehê ji çapemenîyê ra dîyar kir, ku ew bawer e bi hevkariya nêzîk a bi Serokê Amerîkayê Donald Trump ra dê nexşeya Rojhilata Navîn ji nû va xêz bikin. Netanyahu diyar kir, ku bi - [Almanya: Projeyasayeke penaberiyê hat redkirin](https://navkurd.com/almanya-projeyasayeke-penaberiye-hat-redkirin/) - Li Parlamentoya Federal a Almanyayê projeyasaya ku dê sînordariyên tund li ser penaberan bianiya hat redkirin. Projeyasaya ku ji aliyê Partiya Xirîstiyan Demokrat (CDU) va hatibû pêşkêşkirin, ji bo sînordarkirina penaberiya neyasayî hin tedbîrên tund li xwe digirtin. Projeyasayê daxwaza danîna xalên kontrolê yên berdewam li ser sînoran û sûcdarkirina kesên ku bê vîze tên - [Zimandirêjîya bê sînor…](https://navkurd.com/zimandirejiya-be-sinor/) - Ziman nerm û dirêj… Peyv û hevokên xemilandi jî zêde ne. Bes ku bikaribe li hev bîne, herkes dikare gotinên ku li herkesî xweş were, li hev zêde bike û kûr û dirêj biaxife. Bi axaftineke kûr û dirêj ne zimanê nerm ditevize û diweste, ne jî peyv û hevokên xemilandî diqedin. Kesên ku vî - [Gelo rojeva me bi îradeya me ye?     ](https://navkurd.com/gelo-rojeva-me-bi-iradeya-me-ye/) - Karê nivisê karêkê wusa hêsa nîne. Serpêhatîya qelemê serpêhatîyeke dur û dirêj e. Ku meriv bindest be, bêdezgeh û sazîyên netewî be, êş û azar zêdetirin. Ku xetên sor û xesasîyetên meriv yên netewî xetma xwe li jîyana rojane nedin, wê demê ziman gelek dirêje û zept û reptkirin pir zehmet e. Ku meriv bêperwa - [Irkçılık ideolojik siyasetin ürünüdür](https://navkurd.com/irkcilik-ideolojik-siyasetin-ueruenueduer/) - Misak-ı Milli yöneticisi, İngiliz General Harington; Sultan Vahdettin’in Yedikule Zindanlarına doldurduğu, cephe kaçkını Osmanlı Paşalarını Ankara’da bir araya getirdi, başlarında Mustafa Kemal. Paşalara Cumhuriyeti kurdu teslim etti çıktı gitti. Paşalar arasında Cumhuriyet’in kurucusu, bir tek Türk ve Müslüman yoktu. İngilizler Cumhuriyetin adını “Culuklar Cumhuriyeti” koydu, Paşalar da onu Türkçeye çevirip, Türkiye Cumhuriyeti yaptılar. Mustafa Kemal; - [Nûnerên ENKSê bi Mezlûm Ebdî ra civiyan](https://navkurd.com/nuneren-enkse-bi-mezlum-ebdi-ra-civiyan/) - Berdevkê Encûmena Niştimanî ya Kurdî ya Sûriyeyê (ENKS) ragihand ku şandeyeke serkirdayetiya ENKSyê li Hisîçayê bi Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî ra civiyaye. Berdevkê Encûmena Niştimanî ya Kurdî ya Sûriyeyê (ENKS) Feysel Yûsif li ser civînê ji Rûdawê re axivî. Feysel Yûsif di derbarê civînê da wiha got: "Piştî serdana Fermandarê - [Turpun büyüğü ile beklenen sıra…](https://navkurd.com/turpun-bueyuegue-ile-beklenen-sira/) - Bir süre öncesine kadar hep Kürtler tutuklanıyordu. Ya terörist… Ya da teröre yardım ve yataklıktan. Seçilmiş belediye başkanı… Seçilmiş milletvekili… Yasalara göre kurulmuş partilerin yöneticileri olmalarına ve üstlenmiş oldukları bu görevlerini yasalara uygun olarak yapmalarına rağmen… Benzer görevleri üstlenen solcu Türkler, günün birinde sıranın kendilerine gelebileceğini teorik olarak bilmelerine rağmen, içlerine sindirmeseler de sesiz kalmayı - ["Şamê pêşniyar kir, HSDyê jî red kir"](https://navkurd.com/same-pesniyar-kir-hsdye-ji-red-kir/) - Çavkaniyan nêzîkî Hikûmeta Şamê ji Al Jazerayê ra ragihandiye ku ji bo beşdariya Kurdan a di dezgehên ewlehî û artêşê da pêşnîyarek ahtîye kirin. Di pêşniyarê da naskirina mafên çandî yên Kurdan û bicihkirina van a di destûra nû da cîh digre. Herwiha di pêşniyarê da tê gotin, ku sîstemeke rêvebiriyê ya nanavendî were avakirin. - [Li ser hinek nûçeyên manîdar!](https://navkurd.com/580-2/) - Ev demeke li ser bûyerên Rojhilata Navîn û li ser Rojavayê Kurdistanê gotinên nerast û nûçe tên parvekirin. Gelek nûçeyên bêbingeh… Ji bo xwedîderketina maf û azadîya miletê kurd û berjewendîyên destkeftî divê herkes hîşyar be. Daxwaza me ew e ku bila miletê me bi nûçeyên bêbingeh nexapin. Ji ber dayîna wan bedelê giran, bila bê - [Sessiz Çığlıklar ](https://navkurd.com/sessiz-cigliklar/) - Duygularımızı en güzel yansıtan gözlerdir. Mutluluk-mutsuzluk, coşku ve sevinç, acı ve elem gözlerde okunur. Gözlerle ilgili sözleri toplarsanız, kalın bir kitap olur. Eskiden ailede, toplumsal yaşamda, ticarette ve de siyasette bir bakışla istem ve görüşler anlatılır ve algılanırdı. Gizemlidir, çoğu kez gözler. Bakışlar, şifresi çözülmeyen bir bilmecenin anahtarıdır, adeta. Anlayan, anlar- bilen bilir, gözlerdeki acı - [Tarih ile hesaplaşmak](https://navkurd.com/tarih-ile-hesaplasmak/) - Yaşadığımız günler yine tarih ile hesaplaşmayı dayatan günlerdir. Tarihin tekerrürü her yönüyle yine gündemde. Tarih ile hesaplaşmak sanıldığı kadar kolay mı? Yoksa bu hesaplaşmanın önünde ki engeller ve engebeler betondan bir set mi oluşturuyorlar? Belki de tarih kendi kendisini yargılamaktan bitap düştü. Belki de bir gün yakamıza acımazsızca yapışıp, biz onunla hesaplaşmadan, onu ne hale - [Roja ku xezeb li me barandin](https://navkurd.com/roja-ku-xezeb-li-me-barandin/) - Şev tarî, dar û ber melûl bûn. Bajêr xemgîn. Runiştwanên bajêr situxar bûn. Ji bêdengîyê meriv digot key bajêr fetisî ye. Xuşe-xuşa Gola Wanê bû. Lê ne wek hercaran bi coş, bi kel û girîn bû. Bi xem dixuşîya. Ev rewş, tirs û xof didara meriv. Ne hewceye ku ez rewşa Sîpan û ya Nemrût - [Türkiye vatandaşlarıyla barışmak istiyor](https://navkurd.com/tuerkiye-vatandaslariyla-barismak-istiyor/) - Bahçeli Öcalan gelsin Mecliste, DEM kürsüsünde konuşsun diye içindekileri döktü, günlerdir Türkiye’de barış konuşuluyor. Bu Türk usulü folklorik siyasi bir oyundur. Yani Türk usulü bir siyasettir. Eğer gerçekten Türk tarafı çağırısında samimi ise, taraflar önce ateşkes ilan ederler. Bir taraftan barış görüşülürken, diğer taraftan haberlerde, her gün 8-10 PKK’liyi silahlarıyla birlikte ölü olarak ele geçirdiği - [Manî û ola wî...](https://navkurd.com/mani-ki-ye-u-ci-kiri-ye/) - Cara yekem ez di lêkolînên Mehmet Bayrak ta rastî navê Manî hatibûm û ji ola ku wî damezrandibû, hayîdar bibûm. Bi xwendina pirtûka Amin Maalouf a bi navê Baxçeyên Ronahîyê va jî ji Manî û ola wî hezkiribû. Mijara wê romanê bawerî û çîroka fîlozof Manî ye, ku Amin Maalouf, bi hunera xwe ya wêjeyî - [Çend gotin jibo zimanê Kurdî!](https://navkurd.com/cend-gotin-jibo-zimane-kurdi/) - Xwendevanên hêja ez ne miroveki zimanzan filolog im; balam carna ez jî jibo zimanê dayîka xwe pîçekî mijûl dibim, di nivîsên xwe da jî dem bi dem raste hin şaşîyên xwe têm û ji xwe lêborîn dixwazim, bi xwe bi xwe ra “Kuro bala xwe bide ser rastî û şaşîyên xwe” dibêjim û jibo şaşîyên - [Dema Trump a duyemîn dest pê kir](https://navkurd.com/dema-trump-a-duyemin-dest-pe-kir/) - Donald Trump îro sondxwar û bi fermî bû serokê 47emîn ê Amerîkayê. Donald Trump piştî ku di hilbijartinên serokatiya Amerîkayê da bi ser ket, îro li Washingtonê merasîma sondxwarinê pêk hat û bû serokê 47emîn ê Amerîkayê. Li Washingtonê merasîma sondxwarinê ya Donald Trump bi beşdariya bi hezaran kesan pêk hat. Trump sonda xwe da got: - [Qonaxeke nû ji hevrikiya Qamişlo û Şamê](https://navkurd.com/qonaxeke-nu-ji-hevrikiya-qamislo-u-same/) - Piştî Şerê Cîhanê yê Yekem, nola parçeyên din ên Kurdistanê, beşa erdnîgarî ya Rojavayê Kurdistanê jî di çarçoveya nexşeya Sykes-Picotê ya parvekirina deverê de, bê xwesteka Kurdan û bi kotekî bi dewleta nû avakirî ya Sûriyeya Erebî ve hate zeliqandin. Ne di serdema mandateya Fransayê ne jî di qonaxa piştî bidestxistina serxwebûna Sûriyeyê de, ti - [Mezlûm Ebdî bi Tobias Tunkel ra civîya](https://navkurd.com/mezlum-ebdi-bi-tobias-tunkel-ra-civiya/) - Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) General Mezlûm Ebdî û Gerînendeyê Ofîsa Afrîkaya Bakur û Rojhilata Navîn a Wezareta Karên Derve ya Almanyayê Tobias Tunkel civiyan. Mezlûm Ebdî, li ser hesabê xwe ya Xê peyamek belav kir û tê de destxweşiyê li helwest û rola Almanayayê kir. Ebdî di peyama xwe da wiha dibêje; - [Mezlûm Ebdî bi Fermandarê CENTCOMê Michael Erik Kurilla ra civiya](https://navkurd.com/541-2/) - Fermandarê Giştî yê HSDyê Mezlûm Ebdî û Fermandarê CENTCOMê Michael Erik Kurilla civiyan. Piştî civînê Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) ragihand, ku ew bi fermandarên Fermandariya Navendî ya Hêzên Amerîkayê (CENTCOM) û du hêzên din ên bi Hevpeymaniya Navneteweyî ya li dijî DAIŞê ra civiyaye û wan rewşa Sûriyeyê nirxandiye. Mezlûm Ebdî wiha dibêjê; - [Endişeye yer yok, Rojava gümbür gümbür geliyor](https://navkurd.com/endiseye-yer-yok-rojava-guembuer-guembuer-geliyor/) - Ekim ayından buyana süren girişimin, adı açıklanmayan sürecin en az iki alanı var. İlki Rojava ve Suriye, ikincisi ise Türkiye ve Bakur. Hatta bazıları Kürdistan cografyasının tümünü bunlara ekliyorlar. Kimileri Öcalan’la dialog ve görüşmelerin birbuçuk yıl öncesine dayandığını söylüyorlar. Ben de Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin hemen ardından böylesi bir temasın başladığına inananlardanım. Bu temasların 7 Ekim 2023’ten, - [Mesûd Barzanî û Mezlûm Ebdî li Hewlêrê civiyan](https://navkurd.com/mesud-barzani-u-mezlum-ebdi-li-hewlere-civiyan/) - Endamê Buroya Siyasî ya Partiya Demokrat a Kurdistanê (PDK) Hoşyar Zêbarî ragihand, ku Mesûd Barzanî û Mezlûm Ebdî li Hewlêrê hatine ba hev. Hoşyar Zêbarî li ser hesabê xwe yê Xê di derbarê hevdîtina Serokê PDKê Mesûd Barzanî û Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî da daxuyaniyeka belav kir. Zêbarî di daxûyanîya - [Marco Rubio: Parastina Kurdan di berjewendiya Amerîkayê da ye!](https://navkurd.com/marco-rubio-parastina-kurdan-di-berjewendiya-amerikaye-da-ye/) - Marco Rubioyê ji aliyê Donald Trump va wekî wezîrê karên derva yê Amerîkayê hatibû pêşniyarkirin. Ew di çarçoveya pêvajoya erêkirina namzediya xwe da beşdarî rûniştina Komîteya Têkiliyên Derva ya Senatoyê bû û bersiva pirsên senatorên Amerîkî da. Di rûnişkandinê da Senatorê Demokrat Chris Van Hollen ji Rubio dipirse, ku ew piştgiriya Amerîkayê ya ji bo - [Îlham Ehmed: Aşitî û aramî di Sûriyeyeke federal da pêkan e!](https://navkurd.com/ilham-ehmed-asiti-u-arami-di-suriyeyeke-federal-da-pekan-e/) - Navenda Pêşketina Kurdî li Meclisa Londonê di derbarê rewşa Rojavayê Kurdistanê panelek li dar xist. Hevseroka Daîreya Têkîliyên Derva ya Rojavayê Kurdistanê Îlham Ehmedê beşdari panelê bû gotarek pêşkêş kir Îlham Ehmed di gotara xwe da diyar kir, ku piştî rûxandina desthilata Esed li hemû deverên derveyî Rojavayê Kurdistanê şer sekiniye. Lê rewşa ewlehiyê ya - [Yahnî yê çil salî, kê ew kir Kahnî?](https://navkurd.com/yahni-ye-cil-sali-ke-ew-kir-kahni/) - Xwedevanên xoşewîst jîyana hemû mirovên cîhan, ne jîyanek mirovahî, bervajî jîyanek hartî û barbarîyê ye. Gelo çira mirov nebûye mirovê rasteqîn û mirovê Kamil? Bi kerema xwe li dîroka pênc hezar salan vir da binêrin û bixwînin, çi bûye li cîhan? Çi bûye li şeş Kîşwerên ku dibêjin “Xwedê afirandîye?” Belê, li Kişwera Asya, ango - [Ji Nûnerê Barzanî gavên dîyalogê](https://navkurd.com/ji-nunere-barzani-gaven-diyaloge/) - Nûnerê Serokê PDKê Mesûd Barzanî çûye Rojavayê Kurdistanê, ku li bi nûnerên ENKS û Mezlûm Ebdî ra bicive. Tê gotin ku Nunerê Barzanî, Ebdulhemîd Derbendî ji Başûrê Kurdıstanê derbasî Rojavayê Kurdistanê bûye û ew dê îro bi Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî û serkirdayetiya Encûmena Niştimanî ya Kurd a Sûriyeyê (ENKS) - [“Divê li Surîyê jî Kurd desthilatdarîyekî herêmî ava bikin!”](https://navkurd.com/dive-li-suriye-ji-kurd-desthilatdariyeki-heremi-ava-bikin/) - Serokê Komîsyona Siyasî ya Yekîtiya Ewropayê ya Meclisa Nûneran a Îtalyayê Alessandro Cillo Vignia ragihand ku damezirandina dewleta Kurdan dê aramiya Rojhilata Navîn zêde bike. Vigna di nirxandinên xwe yên di derbarê statûya Rojavayê Kurdistanê wiha dibêje; "Em wekî parlamenter û saziyên Îtalyayê hêvî dikin ku li Sûriyeyê jî, desthilateke xurt a Kurdan a herêmî - [“Demokratikleşme, Barış ve Kardeşlik Süreci“](https://navkurd.com/demokratiklesme-baris-ve-kardeslik-suereci/) - Nihayet herkesin kafasına göre adlandırdığı sürece bir isim de bulundu. Bahçeli’nin 1 Ekim 2024 tarihinde herkesi şaşırtan bir çağrı yapmış, o çağrıyı duyan Türk ya da Kürt herkes dilini yutarcasına şaşırmıştı. Şaşkınlığa neden olan çağrının özü ya da içeriği değildi. Çağrının şekil şartınaydı ki, o şaşkınlık hala devam ediyor. Oysa yapıldığı ilk günde de daha - [Pêvajoya nû!](https://navkurd.com/pevajoya-nu/) - Herçiqas hê navek nehatibe lêkirin jî, ya ku dest pê kirîye pêvajoyeke nû ye. Loma her kes gor dilê xwe navek lê dike û dinirxîne. Wek tê zanîn di despêka Cotmehê da Dewlet Baxçelî ev pêvajoya bênav îlan kiribû, dû ra jî Erdoxan piştgirîya xwe nîşan dabû. Di rojên dawîya sale da jî Sirrî Sureyya - [Bin yıllık Kürd-Türk kardeşliği doğru mu?](https://navkurd.com/bin-yillik-kuerd-tuerk-kardesligi-dogru-mu/) - Sevgili Kürd okuyucu kardeşlerim yaşadığımız bugünkü dünya toprağının üstünde binlerce ayrı ayrı dili konuşan, ayrı ayrı kültüre, tarihe sahip olan toplumlar var. Eğer tüm canlı varlıkların yaratıcısı ve ustası “Tanrı” denen üst bir güç ise, bu güç dört ayrı renkten insanoğlunu yaratmış. Bir, sarı, iki, kırmızı, üç beyaz ve dört siyah. Peki bu dört renk - [Blinken: Em dê piştgiriya xwe ya ji bo HSDyê bidomînin](https://navkurd.com/496-2/) - Wezîrê Karên Derve yê Amerîkayê Antony Blinken li Parîsê di konferanseke rojnamegeriyê da ragihand, ku Amerîka dê piştgiriya xwe ya ji bo Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) a di pêkanîna erkên xwe yên niha da bidomîne. Wezîrê Karên Derve yê Amerîkayê Antony Blinken ji bo piştgirîya HSDê got; “10 hezar girtiyên DAIŞê di bin çavdêriya dostên - [Macron: Em piştevanîya Kurdan dikin](https://navkurd.com/macron-em-pistevaniya-kurdan-dikin/) - Serokkomarê Fransayê ragihand ku divê welatên rojavayî derbarê desthilata nû ya Sûriyeyê da saf nefikirin. û soz da ku welatê wî dê pişta şervanên Kurd ên Rojavayê Kurdistanê bernede. Piştî rejîma Beşar Esed ji aliyê hêzên mixalefeta Sûriyeyê va hat rûxandin, Serokkomarê Fransayê Emmanuel Macron, cara yekemîn îro axifî. Macron di axaftina xwe ya ku - [Dem dema pirtûkan: Mîro](https://navkurd.com/dem-dema-pirtukan-miro/) - Netewe TV, romana min Mîro bi kin û kurtayî daye naskirin. Spas ji kar û xebata wan a giranbuzha ra. - [Hilbijartinên herêmî](https://navkurd.com/hilbijartinen-heremi/) - Ji bo hilbijartinên şaredarîyên li Tirkîye, helwesta kurdan dê çawa be, nirxand. Ez û Omer Ozmen û Sîdar Bîngol mêvanê Xekat TVyê bûn. Îlhamî Sertkaya pirsî me jî bersivand.... - [Hilbijartinên Kurdistanê](https://navkurd.com/hilbijartinen-kurdistane/) - Ez bi Şêhmûs Özzengîn ra mêvanê Xelat TVyê bûn. Me bi Çîya Artos ra hilbijartinên Başûrê Kurdistanê, êrişên Tirkîye, nakokîyên di navbera Îran û Îsraîlê da û bandora wan a li herêmê dike, nirxand. - [Çanda Kurdî](https://navkurd.com/canda-kurdi/) - Ez mêvanê Xelat TVyê bûm. Çîya Artos di derbarê berhemên min da pirsên xwe pirsî, min jî bersiva wî da. Berhemeke baş û têr û tijî bû... - [Dünya Rojava’ya sahip çıkarken Kürtler ne yapmalı?](https://navkurd.com/duenya-rojavaya-sahip-cikarken-kuertler-ne-yapmali/) - Ortadoğu 7 Ekim 2023 tarihinde yeni bir güne uyandı ve ondan sonra yaşananlar tektonik bir hareketlenmeye yol açtı. Güç zehirlenmesi yaşayan Hamas o gün sınırı aşarak İsrailli sivillere yönelik bir katliam gerçekleştirdi ve yeni bir dönemin başlamasına istemeyerek de olsa zemin hazırladı. Ve böylelikle Doğu Akdeniz kıyılarına tüm hışmıyla yönelen bir tsunamiyi tetiklemiş oldu. Hamas lider - [Duh û îro: Hilbijartin](https://navkurd.com/duh-u-iro-hilbijartin/) - [Zar û ziman](https://navkurd.com/zar-u-ziman/) - [Duh û îro](https://navkurd.com/duh-u-iro/) - [Çand û Jîyan](https://navkurd.com/cand-u-jiyan/) - [Peyva Azad](https://navkurd.com/peyva-azad-2/) - [Amerîka li Kobaniyê bi cîh dibe](https://navkurd.com/amerika-li-kobaniye-bi-cih-dibe/) - Amerîkayê hêzeke din şande bajarê Kobaniyê û dê li wê derê baregeheke mezin a leşkerî ava bike. Piştî ku hêzên Rûsyayê ji Kobaniyê vekişiyan, Amerîkayê dest bi şandina hêzên xwe kir û niha jî baregehên nû ava dike. Doh dîmenê karwanekî mezin ê Amerîkayê hat belavkirin, ku karwan berê xwe dabû Kobaniyê. Karwanê çek, teqemenî, - [Fransa: Kurd hevpeymanê me ne](https://navkurd.com/fransa-kurd-hevpeymane-me-ne/) - Wezîrê Karên Derva yê Fransayê Jean-Noel Barrot û Wezîra Karên Derve ya Almanyayê Annalena Baerbock, îro ji nişkava çûn Şamê. Jean-Noel Barrot û Annalena Baerbock li Şamê daxuyaniyek dan çamepeniyê. Jean-Noel Barrot di daxûyanîya xwe da wiha dibêje, "Divê çareseriya siyasî ji hevpeymanên Fransayê re were dîtin û hevpeymanên Fransayê yên li Sûriyeyê jî Kurd - [Akıl-dışı uyduruk hikâyeler!](https://navkurd.com/akil-disi-uyduruk-hikayeler/) - Sevgili okuyucu canlar, bundan bir önceki yazımda “Gelecek yazım aynı başlık altında olacak” demiştim, fakat daha sonra bu yazımda anlatacağım akıl-dışı uyduruk masalların tarih yazımıyla hiçbir ilgisinin olmadığı kanısına varınca yukarıdaki başlığı daha uygun buldum. Dilerim ilk söylediğim yanlıştan dolayı beni bağışlarsınız. Ne yapayım yaşlılık bazen doğruları da yanlış gösterebiliyor. Çok şükür henüz o denli, - [Mîro](https://navkurd.com/miro-di-nav-refen-pirtukan/) - Romana İkram Oğuz ya bi navê MÎRO, li Îstenbolê, di nav weşanên Do de derket. İkram Oğuz di romanê de, bi çavê Mîro yê lehengê romanê li ser derd û kulên şer û koçberîyê disekine û wan bi zimanekî zelal û herikbar vedibêje. Naveroka çîrokê li herêmeke Kurdistanê derbas dibe. Lehengê Romanê Mîro, wek sêwî - [Öcalan’dan „yeni paradigma“ soslu öneri…](https://navkurd.com/oecalandan-yeni-paradigma-soslu-oeneri/) - Uzun süreden beri dört gözle beklenen görüşme gerçekleşti. Pervin Buldan ile Sırrı Süreyya Önder yılın sonunda İmralı adasına giderek Abdullah Öcalan ile görüştüler. Yaptıkları kısa açıklamaya göre görüşmeleri yaklaşık olarak üç saat sürmüş. Öcalan‘ı çok sağlıklı ve yüksek moralli olarak bulmuşlar. Yaklaşık üç saat süren görüşmede Öcalan’ın konuşmalarını not aldıklarını söyleyen Buldan ile Önder, „basına - [Ocalan: Ji bo gavavêtineke erênî ez amade me!](https://navkurd.com/ocalan-ji-bo-gavavetineke-ereni-ez-amade-me/) - Parlamenterên DEM Partiyê Pervîn Buldan û Sirri Sûreyya Onder doh li gel Rêberê PKKyê Abdullah Ocalan hevdîtinek pêk anîbûn. Îro di derbarê naveroka hevdîtinê da daxuyaniyeke nivîskî belav kirin. Di daxuyaniyê da tê gotin, ku tendurustî û morala Ocalan baş bûye û nirxandinên wî yên jio bo çareseriya pirsa Kurd jî gelekî girîng bûne. Daxûyanîya - [Suriye darda, Türkiye zordadır!](https://navkurd.com/suriye-darda-tuerkiye-zordadir/) - Kaç günden beri Şam’ı izliyoruz. Türk akıl hocaları yazıyor, anlatıyorlar. Şam’da gösterilmedik yer kalmadı, sadece; APO’nun 19 yıl oturduğu ve Türkiye’ye karşı savaştığı, devlet mahallesindeki karargahını göremedik. Ben şahsen APO’nun son oturduğu yüzme havuzlu villayı merak ediyorum. APO’yu CİA alıp götürdü, kardeşi Esad’ı KGB kaçırdı götürdü ama, APO’nun oturduğu ev hala Şam’da duruyor. Türkiye APO’nun - [Gideon Saar: Desthilatdarên Sûriyeyê komeke terorîst in](https://navkurd.com/gideon-saar-desthilatdaren-suriyeye-komeke-terorist-in/) - Wezîrê Karên Derve yê Îsraîlê desthilatdarên nû yên Sûriyeyê wekî komeke terorîst bi nav kir. Gideon Saar di civîneke çapemenîyê da di derbarê rewşa Sûriye ya nû da axifî û wiha got; “Li cîhanê xelk behsa guhertineke rêxistinî ya rejîmê li Sûriyeyê dikin lê tişta qewimiye ne ew e, ku hikûmeteke nû bi awayekî demokratîk - [Kurd û şerê li rojhilata navîn!](https://navkurd.com/kurd-u-sere-li-rojhilata-navin/) - Di erdnîgarîya rojhilata navîn da, tu miletekî qasî kurda komkujî û zordestî nedîtîye. Ew jî bi piranî ji fikr û ramanê kurdan û ji bêtevgerîya kurdan hatîyê serê kurdan. Îro di rojhilata navîn da bi dehan dewletên misilman hene. Miletê kurd jî ji sedî nod misilman e. Xencî miletê kurd miletek din bi biratîya omedê û bi - [„Freiheit – Azadî“](https://navkurd.com/freiheit-azadi/) - Bi alamanî Freiheit, ku kurdîya wê jî Azadî, navê pirtûka Rawêjkara kevn a Almanyayê Angela Merkel e. Pirtûka Merkelê mehekî berê û di heman rojê da, bi 30 zimanan hate çapkirin. Pirtûzk ji roja ewil da, di rojeva hemû cîhanê da ciheke sereke girt û bi wê giranîyê nirxandin. Pirtûka ku ji 736 rûpelan pêk - [Hêzeke Amerîkayê derbasî Kobaniyê bû](https://navkurd.com/hezeke-amerikaye-derbasi-kobaniye-bu/) - Hêzêke Amerîkayê derbasî bajarê Kobaniyê bû û li wir bi cih bû. Li gorî zanyariyên çapemenîyê, hêzeke Hevpeymaniya Navneteweyeyî ya li dijî DAIŞê, ku bi serkêşiya Amerîkayê tevdigere, li bajarê Kobaniyê bi cih bû. Birêvebirê Rewangeha Mafên Mirovan a Sûriyeyê – SOHR, Ramî Ebdulrehman ji Rûdawê radigihîne ku hêzên koalîsyonê ew navend ji bo aloziyên - [Yekitîya ku di tengasîyê da tê bîra kurdan!](https://navkurd.com/yekitiya-ku-di-tengasiye-te-bira-kurdan/) - Li Surîyê Rejima Baas têk çû. Beşar Esad, piştî dîktatorîya xwe ya 24 salan, pil û pirtîyên ku bikarbe bi xwe ra bibe, girt, berê xwe Rusyayê û revîya. Hêza HTŞ- Heyet-ul Tahrir û Şam a ku ji alî hemû welatên rojavayî va, Tirkiye jî di nav da, wek hezeke terorê dihat naskirin, ji Îdlibê - [Kürd toplumunda tarih bilincinin eksikliği!](https://navkurd.com/kuerd-toplumunda-tarih-bilincinin-eksikligi/) - Sevgili Kürd okuyucu kardeşlerim, her şeyden önce açık yüreklikle belirtmeliyim ki ben bir siyasetçi kişi, siyaset yorumcusu değilim. Çünkü hem ülkem Kürdistan’dan 18.000 kilometre uzağındayım ve hem de ülkemin durumuyla ilgili basını ve görsel medyayı takip etmekten mahrum biriyim. Daha açık bir deyişle, o kapasitedeki biri değilim. Ama bu işi yapan çok kişi, köşe yazarları, bilim insanları, - [Sullivan: Divê em Kurdan biparêzin](https://navkurd.com/sullivan-dive-em-kurdan-biparezin/) - Şêwirmendê Ewlehiya Niştimanî ya Amerîkayê Jake Sullivan di hevpeyvîneke xwe da Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) wekî hevkarê herî baş û herî nêzik ê Amerîkayê bi nav kir û wiha got; "Yek ji mijarên mezin ew e ku em di têkoşîna dijî DAIŞê da piştgiriyê bidin hevkarên xwe yên herî baş û nêz. Em mil bi - [Kürtlerin tercihi ne olmalı?](https://navkurd.com/kuertlerin-tercihi-ne-olmali/) - Bundan 6 yıl önce de Amerikan askerlerinin Suriye’de kalıp kalamayacakları tartışma konusu olmuştu. Dönemin ABD Başkanı Trump Suriye’den çekileceklerine dair bir twitt atmış… Beyaz Saray sözcüsü Trump’ın twittini bir kararmış gibi açıklamış… Pentagon ise, çekilmeyi yalanlamıştı. O tartışmanın üzerinden 2 yıl sonra Trump gitti, Joe Biden geldi. Biden ile geçen 4 yıllık aradan sonra 20 - [Mezlûm Ebdî: Em niha dest bi qonaxeke sîyasî dikin](https://navkurd.com/mezlum-ebdi-em-niha-dest-bi-qonaxeke-siyasi-dikin/) - Fermandarê Giştî yê Hêzên Sûriyeya Demokratîk (HSD) Mezlûm Ebdî di derbarê rewşa Sûriyeyê, têkilîyên bi Tirkiyeyê ra ji ajansa nûçeyan a Reutersê re axivî. Mezlûm Ebdî di hevpeyvînê da dîyar dike, ku eger bi Tirkiyeyê re agirbestek were kirin dê şervanên Kurd ên ji parçeyên din ên Kurdistanê ji bo piştgiriyê çûne Rojavayê Kurdistanê, ji wir derkevin. - [Senator Kennedy bangî Erdogan kir û got: Dev ji Kurdan berde!](https://navkurd.com/senator-kennedy-bangi-erdogan-kir-u-got-dev-ji-kurdan-berde/) - Senatorê Amerîki John Kennedy li Kongreya Amerîkayê, di derbarê Sûriyeyê û gef û êrişên Tirkiyê ku li Rojavayê Kurdistanê dike, gotarek pêşkêş kir. John Kennedy, Kurd wekî dostên Amrîkayê bi nav kir û helwesta Serokkomarê Tirkiyeyê Recep Tayyîp Erdogan a li hemberî Kurdên Rojavayê Kurdistanê rexne kir. Kennedy di axaftina xwe da diyar kir ku - [Durzî: Em federalîzmê dixwazin](https://navkurd.com/durzi-em-federalizme-dixwazin/) - Xelkê Durzî li herêma Siweydayê li dijî desthilata nû ya Sûriyeyê derketin û daxwaza sîstema federalîzmê kirin. Durziyên li ser sînorê Sûriye û Urdinê dijîn nerazîbûna xwe nîşanî însiyatîfa Heyeta Tehrîr El Şamê ya bi pêşengiya Ehmed Şer (Ebû Mihemed El Colanî) dan û daxwaza sîstema federalîzmê kirin. Li ser navên Durziyên ku li herêma - [Mazlumlar diyarı Rojava](https://navkurd.com/mazlumlar-diyari-rojava/) - Moğol sürüleri yok artık. Onlardan beteri türedi nicedir, adına El Kaide, İSİS, İslam Devleti, El Nusra ve Heyet Tahrir Şam denen. Şengal unutuldu çoktandır. Sadece başka bir etnik gruba ve farklı bir inanca sahip oldukları için katliamdan geçirilen, jenoside tabi tutulan, kadınları ve kızları esir alınıp köle pazarlarında satılan ve yüz binlercesi sağa sola savrulan - [Malpera nû a Navkurd pîroz be!](https://navkurd.com/malpera-nu-a-navkurd-piroz-be/) - Xwendevanên xoşewîst, piştî demek dûr û dirêj, bi nû va “Dema we bi xêr, roj baş” dibêjim û dixwazim çend gotin û ristan jibo we binivîsînım. Çawa ku hûn jî dizanin rêvebir û koordînatorê vê malpera Kurdî berrêz Îkram Oxiz çend meh berê bîryar standibû ku dawî bide weşîneka Navkurd. Camêr jibo vê daxwazî û - [Îsraîl: Tirkiye li hemberî Kurdan piştgiriyê dide cîhadîstan](https://navkurd.com/israil-tirkiye-li-hemberi-kurdan-pistgiriye-dide-cihadistan/) - Wezareta karên Derve ya Tirkiyeyê ragihandibû, ku ew biryara Îsraîlê ya berfirehkirina sînorê Girên Golanê yên li Sûriyeyê şermezar dikin. Wezareta Karên Derve ya Îsraîlê jî bi daxuyaniyek bersiva îdiayên Tirkiyeyê da. Di daxûyanîya Wezareta Karên Derve ya Îsraîlê da, îdiayên di daxuyanîya Wezareta Karên Derve ya Tirkiyeyê bêbingeh tên binavkirin û wiha tê gotin; - [Amerîka: Em bi HSD û Tirkiyeyê ra li ser nexşerêyeke paşerojê gotûbêjan dikin](https://navkurd.com/amerika-em-bi-hsd-u-tirkiyeye-ra-li-ser-nexsereyeke-paseroje-gotubejan-dikin/) - Berdevkê Wezareta Karên Derve ya Amerîkayê ragihand ku bi Tirkiye û HSDyê re li ser xetê ne û naxwazin di navbera wan da şer derkeve. Berdevkê Wezareta Karên Derve ya Amerîkayê Matthew Miller di civîna çapemeniyê da, li ser pirsa ku di vî warî da jê hate kirin, wiha got: “Em niha çavdêriya rewşê dikin - [Karayilan: PKK li Rojavayê Kurdistanê nîne](https://navkurd.com/karayilan-pkk-li-rojavaye-kurdistane-nine/) - Endamê Komîteya Birêvebir a Partiya Karkerên Kurdistanê Murat Karayilan di Stêrk TVyê da axifî û pirsên di derbarê hebûna PKKê ya li Rojavayê Kurdistanê bersivand. Karayilan, “Gor dewleta Tirk ne tenê PKK li Rojava ye, li Rojava desthilatdariya PKKyê heye…“ Ev zimanê şerê taybet ê Tirkiyeyê ye. Wekî mînak, HTŞ niha ji aliyê hinek dewletan - [Kobani ile Colani](https://navkurd.com/kobani-ile-colani/) - Beklenen son gerçekleşti. Suriye’nin 61 yıllık Baas Rejimi, beklenmedik bir an da hiçbir direnç göstermeden yıkıldı. Rejimin son diktatörü Beşar Esad, son 10 yılda onu ayakta tutan kurtarıcı meleği Putin’in ülkesine kaçtı, her diktatör gibi en yakınlarını bile ortada bırakarak… Esad’ın kaçışıyla birlikte rejimin tüm kurumları çöktü ve yeni Suriye’nin inşa edileceği bir süreç başladı. - [Biratiya tirkan û xulamtîya kurdan!](https://navkurd.com/biratiya_kurdan_xilamtiya_tirkan/) - Şam ket, dawî li dîktatorîya Esad hat. Ti kesî bawer nedikir, ku HTŞ ya ku ji alî hemû dewletên mezin û piçûk va wek hêzeke terorîst tê dîtin, di nav hefteyekê da dawî li rejima Esad bîne. Dewletên mezinên ku ji dizî va rê û piştgirî dan wan, bêdeng yên piçûk jî şaşwaz in. Loma - [Ji nû va NavKurd…](https://navkurd.com/ji-nu-va-navkurd/) - Weşana Navkurdê di Nîsana 2004an da dest pê kiribû. Di destpêka NavKurdê da min wiha gotibû; „Navkurd, malpereke sîyasî û girêdayî ti hêz û partîyeke sîyasî nine. Lêbele, ev nayê wê wateyê, ku di NavKurdê da nivîsên sîyasî cîh negrin. Lewra hemû kar û xebatên ku ji bo gelê Kurd û Kurdistanê hatine û ten kirin, bi awayek kar û xebatên sîyasî ne. Heta nivîsandin û xwendina bi zimanê kurdî bi tena serê xwe jî sîyaset e. Em jî dê vê sîyasetê bikin…” NavKurd li ser vî hîmê - [Mazlûm Ebdî: Li Sûriyeyê aramî bi beşdarbûna hemû aliyan va dest pê dike!](https://navkurd.com/mazlum-ebdi-li-suriyeye-arami-bi-besdarbuna-hemu-aliyan-va-pek-te/) - Li bajarê Eqebê yê Urdinê ji bo rewşa Sûriyeyê civînek hat lidarxistin. Wezîrên karên derve yên dewletên wekî Urdin, Siûdî, Îraq, Libnan, Misr, Îmarat, Behreyn, Qeter, Amerîka û Tirkiyeyê beşdarî civînê bûn. Herwiha Sekreterê Giştî yê Komkara Dewletên Erebî Ehmed Ebû El Xeyz, nûnera siyasetên derve ya Yekîtiya Ewropayê Kaja Kallas û nûnerê Neteweyên Yekbûyî - [Colanî: Kurd perçeyeke bingehîn a vî welatî ne](https://navkurd.com/colani-kurd-perceyeke-bingehin-a-vi-welati-ne/) - Serokê Heyeta Tehrîr El Şamê (HTŞ) Ebû Mihemed Colanî li ser pirsa rojnamevaneke Sûriyeyî Omer Şêx Îbrahîm, di derbarê kurdan da wiha gotîye: “Kurd perçeyeke bingehîn a vî welatî ne. Mîna me, ew jî rastî zilmeke mezin hatin. Elhemdulîlah bi rûxandina rejîmê re ew zilma ku li wan hatiye kirin jî dê nemîne. Bi îzna Xwedê - [Barzanî: Cihê kêfxweşiyê ye û em piştgiriyê didin](https://navkurd.com/barzani-cihe-kefxwesiye-ye-u-em-pistgiriye-didin/) - Serokê PDK Mesûd Barzanî gotinên Serokê HTŞyên ku di derbarê Kurdan da gotibû daxûyanîyek da. Barzanî di daxûyanîya xwe da dibêje, “Min daxuyaniyeke birêz Ehmed Şer a derbarê gelê Kurd ê li Sûriyeyê da dît ku gelê Kurd wekî beşek ji niştiman û hevbeşê ji Sûriyeya paşerojê wesf kiribû. Ev nêrîn ji bo Kurdan û - [Hêzên Amerîkayê derbasî Kobaniyê bûn](https://navkurd.com/hezen-amerikaye-derbasi-kobaniye-bun/) - Hêzên Hevpyemaniya Navneteweyî ya li dijî DAIŞê derbasî bajarê Kobaniyê bûn. Piştî ku hêzên Rûsyayê vekişiyan, vê sibehê hêzeke Koalîsyonê ya bi serkêşiya Amerîkayê derbasî Kobanî bû. Ew hêz li nava bajarê Kobaniya geriyaa û paşê berê xwe da Sirînê. Her wiha hat gotin ku ew karwana Koalîsyonê derbasî başûrê Kobnaiyê bûye da ku derbasî - [Parlamentoya Holendayê piştgirî da Rojavayê Kurdistanê](https://navkurd.com/parlamentoya-holendaye-pistgiri-da-rojavaye-kurdistane/) - Parlamentoya Holendayê daxwaz kir, ku Hikûmeta wî welatî û Yekîtiya Ewropayê alîkarîya kurdan û kêmayetîyên li Surîyê bike.Parlamentoya Holendayê di 2 projebiryaran da, dixwaze piştgiriya Rojavayê Kurdistanê, pêkhateyên Sûriyeyê û ferzkirina sîstemeke demokratîk li Sûriyeyê dike. 1-Mafên Kurdan di qonaxa veguhêz de li Sûriyeyê werin dabînkirin. 2-Kurd, Êzidî û Xirîstiyan ji metirsiya tundûtûjî, cîhadîzm û - [Ehmed Silêman: Tirkiye dixwaze Kurd li ser axa xwe nemînin](https://navkurd.com/ehmed-sileman-tirkiye-dixwaze-kurd-li-ser-axa-xwe-neminin/) - Alîkarê Sekreterê Partiya Demokrat a Pêşverû Ehmed Silêman di derbarê rewşa Surîyê da bi Rûdawê ra axifî. Ehmed Silêman diyar kir ku çekdarên di kontrola Tirkiyeyê de “bi rengekî tevdigerin da ku Kurd li ser axa xwe neminin û ji cih û warê xwe derkevin.” Ehmed Silêman di derbarê diyaloga navxweyî ya Kurdan jî dibêje, - [Nivîsên li dîwar…](https://navkurd.com/nivisen-li-diwar-2/) - Ev dîwar, diwarê kurd û kurdayetîyê ye… Ji çep û rast va hatîye dorpeçkirin… Bi êrîşên dagirkeran va diêşe û dilerize… Lê dîsa jî ji hîmê xwe yê dîrokî naqete… Ber xwe dide û hilnaweşe… Jiber ku ew bi kilam û stranên dengbêjan va xemilî... Bi çîrokên çîrokvanan va dewlemend… Bi lorîyên dayikan va bilind… - [Dengbêjên bavê min](https://navkurd.com/dengbejen-bave-min/) - Dîroka deng û dengbêjîyê dîrokek kûr û dûr e. Deng û bêje… Du peyv ya jî du gotinên bi hev ra girêdayî û li hev ra xemilandî… Çawa ku di Încîla Yûhennayê da tê gotin, ku di destpêkê de gotin hebû, gotin bi Xwedê ra û gotin Xwedê bixwe bû... Di destpêka dîroka kurdan da - [Jîyan bi kurdî xweş e!](https://navkurd.com/jiyan-bi-kurdi-xwes-e/) - Jîyan bi kurdî xweş e! Jiber ku, kurdî ji bo min ne tenê ziman e. Kilam û stranên dengbêjan... Çîrokê çîrokvanan... Ken û henekên qîz û xortan… Reng û dengê jîyana kurdan... Hebûn û xemla jîyana min e… Ew di heft salîya min da, li min hate qedexekirin. Wê rojê, ez kerr û lal bûm… - [Rewî](https://navkurd.com/romana-rewi/) - Rêwîtîya „rêwî“ qedîya… Dema mêvantîyê dest pê kir… Rêwî dixwaze li mala her Kurdekî bibe mêvan… Kê ku derê mala xwe jê ra vebike… *** Rêwî, navê romana İkram Oğuz ya duyemîn e. Ji alî weşanxane ya DOZ, li Stenbolê hatîye weşandin. Rêwî, romaneke demki ye. Mijara romanê di navbera salên 1960î û 80yî da - [Türkiye sonunda muradına erdi](https://navkurd.com/tuerkiye-sonunda-muradina-erdi/) - Türkiye nihayet, Aralık 2024 tarihinde, Şam Emevî Camisinde, Cuma namazını kıldı ve muradına erdi. Fakat cemaatin arasında, eski Başbakan Davutoğlu yoktu, muradı gözünde kaldı. Neyse ki Esad gibi acımasız bir diktatör, Suriye’den uzaklaştırıldı, Davutoğlu da muratsız kalsın. Hani hatırlarsınız, Erdoğan bir gün eşi Emine hanımı da aldı, kalabalık bir gurupla, özel uçağıyla, kardeşi Esad’ı ziyarete ## Seiten - [Kontakt](https://navkurd.com/kontakt/) ## Ads - [Envato ad](https://navkurd.com/banners/envato-ad/) ## Kategorien - [Uncategorized](https://navkurd.com/category/uncategorized/) - [Nûçe](https://navkurd.com/category/nuce/) - [Nivîskar](https://navkurd.com/category/niviskar/) - [İkram Oguz](https://navkurd.com/category/niviskar/ikram-oguz/) - [Siraç Oguz](https://navkurd.com/category/niviskar/sirac-oguz/) - [İbrahim Aksoy](https://navkurd.com/category/niviskar/ibrahim-aksoy/) - [Pirtûk](https://navkurd.com/category/pirtuk/) - [Video](https://navkurd.com/category/video/) - [Memo Şahin](https://navkurd.com/category/niviskar/memo-sahin/) - [Firat Aras](https://navkurd.com/category/niviskar/firat-aras/) - [Riza Çolpan](https://navkurd.com/category/niviskar/riza-colpan/) - [Bedirxan Epözdemir](https://navkurd.com/category/niviskar/bedirxan-epoezdemir/)